Kategorija: Svijet

Američki predsjednik Donald Tramp naložio je specijalnom izaslaniku za Ukrajinu Kitu Kelogu da postigne okončanje rata u Ukrajini u roku od 100 dana, piše “Wall Street Journal”.

Međutim, u članku se kaže da “praktično niko” ne misli da Kelog to može. Kako navodi list, novi američki lider namjerava da lično kontroliše napredak pregovaračkog procesa o Ukrajini.

Tramp je tokom predizborne kampanje rekao da će moći da riješi sukob u Ukrajini za jedan dan. Američki državni sekretar Marko Rubio rekao je u utorak da političar nije sproveo svoje planove jer je to zahtijevalo “naporan rad diplomatije”, prenose Novosti.

Predsjednik Rusije Vladimir Putin naglasio je da su otvoreni za dijalog sa novom američkom administracijom o ukrajinskom sukobu. Pritom, cilj nagodbe ne bi trebalo da bude kratkoročno primirje, već dugoročni mir.

Putin je kazao da će se Moskva boriti za interese zemlje i ruskog naroda.

Međunarodna agencija za energetiku (IEA) objavila je da ne očekuje nastavak isporuke ruskog gasa Evropi preko Ukrajine tokom cijele ove godine, nakon što je tranzit tog energenta zaustavljen 1. januara 2025.

IEA napominje da bi to značilo smanjenje za 13 milijardi kubnih metara priliva ruskog gasa u Evropsku uniju u poređenju sa 2024. godinom, prenio je “TASS”.

Uprkos tome, agencija smatra da ova situacija ne predstavlja neposrednu prijetnju sigurnosti snabdijevanja Evropske unije.

“Međutim, znatno je veća ranjivost Moldavije, koja je proglasila šezdesetodnevno vanredno stanje u decembru, uoči obustave isporuka ruskog gasa”, navodi agencija.

IEA navodi da to zahtijeva blisku saradnju Moldavije s njenim regionalnim i međunarodnim partnerima kako bi bila obezbijeđena sigurnost snabdijevanja energijom tokom zimske sezone, prije svega u regionu Pridnjestrovlja.

“Zaustavljanje ukrajinskog tranzita i visoka stopa korištenja gasa iz skladišta dovešće do povećanja uvoza tečnog prirodnog gasa (LNG) u Evropu ove godine”, predviđa IEA, prenosi “b92”.

Predsjednik SAD Donald Tramp preduzeo je potez da okonča decenijama staru imigracionu politiku poznatu kao pravo na državljanstvo po rođenju nalažući poništenje ustavne garancije da djeca rođena u SAD imaju prava na državljanstvo bez obzira na imigracioni status roditelja.

Izvršna naredba od oko 700 riječi, izdata kasno sinoć, predstavlja ispunjenje nečeg o čemu je Tramp govorio tokom predsjedničke kampanje, ali nije izvesno da li će to uspjeti pošto su imigracioni aktivisti najavili tužbe da blokiraju predsjednika.

Državljanstvo po rođenju znači da svako ko je rođen u SAD može da postane američki državljanin, bez obzira na imigracioni status roditelja. Na primjer ljudi, koji su u SAD na turističkoj ili drugoj vizi ili su ilegalno u zemlji mogu da postanu roditelji državljanina SAD ako se njihovo dijete rodi u SAD.

To pravilo je na snazi decenijama i upisano je u 14. amandman američkog Ustava, kažu pristalice tog propisa. Ali Tramp i njegovi saveznici osporavaju tumačenje amandmana i kažu da je potrebno da postoje stroži standardi za dobijanje državljanstva.

U Trampovoj naredbi se dovodi u pitanje to što 14. amandman pruža državljanstvo automatski bilo kome rođenom na teritoriji SAD.

Amandman je nastao poslije građanskog rata i ratifikovan 1868. godine. On glasi – sve osobe rođene ili naturalizovane u SAD i podložne jurisdikciji zemlje su građani SAD i države u kojoj žive”.

U Trampovoj naredbi isključuju se sljedeće osobe od dobijanja automatskog državljanstva – one čije majke nisu legalno u SAD i čiji očevi nisu američki državljani ili legalni stalni rezidenti, osobe čije majke su legalno u zemlji, ali na privremenoj osnovi i čiji očevi nisu državljani SAD ili legalni stalni rezidenti. Dalje se zabranjuje američkim saveznim agencijama da priznaju državljanstvo pojedincima iz tih kategorija. Uredba stupa na snagu 30 dana od utorka, 19. februara.

Četrnaesti amandman nije uvijek garantovao državljanstvo po rođenju svim osobama rođenim u SAD. Kongres je odobrio državljanstvo svim domorodačkim Amerikancima rođenim u SAD na primjer tek 1924. godine.

Ubrzo pošto je Tramp potpisao ukaz, grupe za prava imigranta podnijele su tužbu da ga zaustave. Odjeljenja Unije za američke građanske slobode u Nju Hempširu, Mejnu i Masačusetsu zajedno sa drugim aktivistima za prava imigranata podnijeli su tužbu u saveznom sudu u Nju Hempširu.

U tužbi se traži od suda da proglasi naređenje neustavnim. Navodi se primjer žene identifikovane kao “Karmen” koja je trudna ali nije državljanka SAD. U tužbi se kaže da je živjela u SAD više od 15 godina i da joj je u proceduri aplikacija za vizu koja bi mogla da dovede do stalnog statusa. Ona nema drugi imigracioni status, a otac očekivanog djeteta takođe nema imigracioni status, kaže se u tužbi.

“Oduzimati djeci neprocjenjivo blago državljanstva je teška povreda. Oduzima im se puno članstvo u američkom društvu na koje imaju pravo”, piše u tužbi, prenosi Kurir.

Slovački premijer Robert Fico otkrio da ga je obaveštajna služba zemlje upozorila da postoji plan da se izvede puč.

Fico je rekao da iza ovog plana stoji slovačka opozicija i da se sprema da ga sruši državnim udarom.

“Ne mogu da imenujem nikoga, ne mogu da pominjem okolnosti, ali sa punom ozbiljnošću i odgovornošću mogu da kažem da se slovačka opozicija sprema za ’Majdan‘”, naveo je Fico, a prenosi grčki portal pronews.gr.

“Slovačka opozicija se sprema da zauzme vladine zgrade i na saradnju sa stranim snagama”, rekao je dalje Fico, komentarišući izjavu SIS-a (Slovačke obaveštajne službe) o operaciji za destabilizaciju zemlje.

Iz SIS-a je ranije saopšteno da su dobili informaciju o organizovanju dugoročne operacije uticaja na destabilizaciju Slovačke.

Slovačka opozicija optužila je u utorak premijera Slovačke da je položio temelj za izlazak te zemlje iz Evropske unije, ali je odustala od svog predloga za izglasavanje nepoverenja njemu, i njegovoj vladi, preneo je Rojters.

Opozicija je saopštila da je povukla predlog u znak protesta zbog Ficove odluke da se debata zatvori za javnost, uz obrazloženje da će se na njoj raspravljati o tajnim informacijama.

Posle samo nekoliko sati nakon što je Donald Tramp položio zakletvu kao predsednik, nova administracija uklonila je špansku verziju zvaničnog sajta Bele kuće, objavio je Rojters.

Sada korisnici koji pokušaju da otvore verziju sajta Bele kuće na španskom jeziku dobijaju poruku o grešci – “Error 404”, što znači da stranica više ne postoji ili nije dostupna.

Pored toga, opcija pod nazivom “Go Home” (Vrati se na početnu stranicu) preusmeravala je korisnike na stranicu sa video-zapisima koji prikazuju Trampa tokom njegove prve godine kao predsednika i tokom njegove kampanje.

Kasnije je ta opcija promenjena u “Go To Home Page” (Idi na početnu stranicu), što znači da je sada povezana sa početnom stranicom sajta.

Ova izmena izazvala je konfuziju među grupama koje se zalažu za prava Latinoamerikanaca, kao i kod drugih koji su izrazili nezadovoljstvo zbog, kako su rekli, nedostatka truda administracije da održi komunikaciju sa latinoameričkom zajednicom, koja je pomogla Trampu da dođe na vlast, ističe Rojters.

Španska verzija profila Bele kuće na Iksu, “@LaCasaBlanca” takođe je ukinuta.

S druge strane, španske verzije drugih vladinih agencija, poput Ministarstva rada, pravde i poljoprivrede, juče su i dalje bile dostupne korisnicima.

Na pitanje o promenama, zamenik portparola Bele kuće, Harison Filds, odgovorio je da je administracija “posvećena vraćanju španske verzije sajta.”

“Ovo je drugi dan. U procesu smo razvijanja, uređivanja i podešavanja sajta Bele kuće.

Kao deo ovog stalnog rada, neki od arhiviranih sadržaja su privremeno nedostupni. Posvećeni smo ponovnom postavljanju tih sadržaja u kratkom vremenskom roku”, rekao je Filds.

Tramp je uklonio špansku verziju stranice i 2017. godine, kada su zvaničnici Bele kuće takodje izjavili da će je ponovo uvesti.

Tek je naredni predsednik SAD Džozef Bajden vratio tu stranicu u funkciju 2021. godine.

Američki predsjednik Donald Tramp u ponedjeljak je izjavio da ruski predsjednik Vladimir Putin “uništava Rusiju” odbijajući pregovarati o prekidu rata s Ukrajinom.

“Trebao bi sklopiti dogovor. Mislim da uništava Rusiju time što nije sklopio dogovor i da će Rusija biti u velikim problemima”, rekao je Tramp novinarima po povratku u Ovalnu kancelariju.

Otkrio je i planove za sastanak s Putinom, istaknuvši njihov prethodni samit tokom njegovog prvog mandata, piše The Moscow Times.

“Odlično sam se slagao s njim. Nadam se da želi sklopiti dogovor. Ne može biti oduševljen što mu ne ide tako dobro. Većina ljudi je mislila da će taj rat biti gotov za otprilike sedam dana”, rekao je američki predsjednik.

Kritikovao je uticaj rata na Rusiju, ukazujući na ekonomske probleme i inflaciju, uz napomenu da je ukrajinski predsjednik Volodimir Zelenski izrazio interes za mirovnim sporazumom.

Putin je u ponedjeljak čestitao Trampu nekoliko sati prije njegove inauguracije, rekavši da je “otvoren za dijalog o Ukrajini radi postizanja dugotrajnog mira”.

“Mi smo isto tako otvoreni za dijalog s novom američkom administracijom o ukrajinskom sukobu. Što se tiče rješavanja situacije, želio bih naglasiti da cilj ne bi trebao biti kratko primirje, već dugotrajan mir”, kazao je Putin na sastanku Savjeta ministara koji se inače održava petkom, emitovanom na ruskoj televiziji.

Zaključio je poruku navodeći da su čuli izjave novog predsjednika o želji da se obnove izravni kontakti s Rusijom, kao i izjavu o potrebi da se učini sve što je moguće da se spriječi Treći svjetski rat.

“Naravno, pozdravljamo takav stav i čestitamo izabranom predsjedniku SAD-a na preuzimanju dužnosti”, rekao je Putin.

Institut za proučavanje rata (ISW) naknadno je objavio analizu u kojoj se navodi da je Putin spreman za razgovore sa SAD-om o Ukrajini, ali je iznio ultimativni zahtjev.

Na ranije spomenutom sastanku Savjeta, gdje je čestitao Trampu, uz ruskog ministra Sergeja Lavrova istakao je da se svako mirno rješenje mora zasniva na “uklanjanju temeljnih uzroka” sukoba, što prema njegovim riječima uključuje ispunjavanje ruskih zahtjeva.

“Visoki funcioneri Kremlja, uključujući Putina i Lavrova, ponovili su tokom posljednjih sedmica da Kremlj odbija razmotriti bilo kakve kompromise s Putinovim zahtjevima od kraja 2021. i početka 2022. godine. Oni uključuju zahtjeve da Ukrajina ostane trajno ‘neutralna’ i da se ne pridruži NATO-u, nametanje strogih ograničenja na veličinu ukrajinske vojske i smjenu trenutne ukrajinske vlade”, navodi se u analizi ISW-a.