Kategorija: Svijet

Slovački premijer Robert Fico upozorio je na sve izraženije podjele unutar Evropske unije zbog finansijske pomoći Ukrajini i pregovora o novom dugoročnom budžetu, ističući da pojedine članice pokušavaju da političke i finansijske zahtjeve povežu sa podrškom novom zajmu za Kijev.

Fico tvrdi da Slovačka neće pristati na takav vid pritiska, posebno nakon što je odbila da učestvuje u novom zajmu Ukrajini od 70 milijardi evra za 2027. godinu.

Prema njegovim riječima, pojedini evropski lideri zaprijetili su da bi Bratislava zbog takvog stava mogla ostati bez dijela sredstava iz fondova za kohezionu politiku, namijenjenih smanjenju ekonomskih i regionalnih razlika među članicama.

Kako prenosi BL portal, Fico je poručio da Slovačka neće prihvatiti ucjene i podsjetio da njegova zemlja ima pravo veta u pojedinim pitanjima koja zahtijevaju jednoglasnu odluku članica EU.

„Odbacujem ucjenjivanje Slovačke. Ako mi pojedini premijeri sasvim eksplicitno kažu: Roberte, ako Slovačka ne pristane na novi zajam za Ukrajinu u iznosu od 70 milijardi evra, ukinućemo vam sredstva iz politike kohezije, onda je moj odgovor: Slovačka ovdje ima pravo veta“, poručio je Fico.

Dodatni problem predstavlja i dogovor o budžetu Evropske unije za period od 2028. do 2034. godine. Među članicama postoje značajne razlike u stavovima o tome koliko novca treba izdvojiti i kako rasporediti sredstva.

Pojedine države, među kojima su Njemačka, Danska, Holandija, Austrija, Švedska i Finska, zalažu se za smanjenje dugoročnog budžeta, dok druge insistiraju na očuvanju izdvajanja za poljoprivredu i regionalni razvoj.

Fico smatra da bi smanjenje sredstava za kohezionu politiku i poljoprivredu dodatno produbilo razlike među članicama i ugrozilo interese država koje zavise od evropske finansijske podrške.

Evropska unija istovremeno mora da pronađe način za finansiranje ukrajinskih potreba tokom 2027. godine, zbog čega se očekuje da će pregovori o novom zajmu i višegodišnjem budžetu biti među najtežim političkim pitanjima u narednom periodu.

Meteorolozi upozoravaju na neuobičajeno rani poremećaj polarnog vrtloga iznad Arktika, koji bi mogao da utiče na vremenske prilike u Evropi tokom predstojećih sedmica i poveća mogućnost prodora hladnog vazduha u pojedine dijelove kontinenta.

Riječ je o fenomenu koji se uobičajeno javlja tokom zime, najčešće između januara i marta, ali su ovogodišnji poremećaji zabilježeni već početkom novembra, što predstavlja presedan u savremenim meteorološkim posmatranjima.

Polarni vrtlog predstavlja ogromnu oblast hladnog vazduha koja kruži iznad Arktika. Kada oslabi ili promijeni svoj uobičajeni položaj, može doći do poremećaja mlazne struje, što omogućava hladnom vazduhu sa sjevera da se spusti prema nižim geografskim širinama.

Kako je prenio portal Nezavisne, meteorolozi ističu da bi ovaj razvoj događaja mogao povećati vjerovatnoću hladnijih perioda u sjevernoj i centralnoj Evropi, uključujući Skandinaviju, Britanska ostrva, Njemačku i Poljsku.

Profesor Endru Čarlton-Perez, meteorolog sa Univerziteta u Redingu, naveo je da naučnici do sada nisu zabilježili iznenadno zagrijavanje stratosfere tako rano tokom sezone.

Ipak, stručnjaci upozoravaju da se posljedice ovakvih promjena ne moraju odmah osjetiti na površini Zemlje. Potrebno je nekoliko sedmica da se poremećaji iz stratosfere prenesu u niže slojeve atmosfere, gdje se formiraju vremenski sistemi.

Dodatnu neizvjesnost predstavlja i snažan fenomen El Ninjo koji se razvija u Tihom okeanu i mogao bi uticati na atmosfersku cirkulaciju, uključujući i ponašanje polarnog vrtloga.

Meteorolozi za sada ne mogu sa sigurnošću procijeniti kakve će posljedice ovaj poremećaj imati na predstojeću zimu. Njegov uticaj zavisiće od daljeg razvoja atmosferskih procesa i rasporeda oblasti visokog i niskog vazdušnog pritiska.

Iako postoji mogućnost češćih prodora hladnog vazduha u pojedine dijelove Evrope, stručnjaci naglašavaju da još nema osnova za pouzdane zaključke o intenzitetu zime i količini snježnih padavina.

Šef Delegacije Evropske unije u Srbiji Andreas fon Bekerat saopštio je da napušta tu funkciju nakon 15 mjeseci provedenih u Beogradu, gdje je predstavljao EU.

Fon Bekerat je ovu informaciju objavio na društvenoj mreži Iks, uz poruku da iz Srbije odlazi sa lijepim uspomenama i uvjerenjem da zemlju očekuje evropska budućnost.

„Odlazim sa dubokim poštovanjem i snažnom vjerom u vašu evropsku budućnost“, naveo je Fon Bekerat.

On je, kako je prenio RTRS, novoj vlasti poželio uspjeh u reformi institucija i izgradnji države koja će biti snažnija, pravednija i bliža članstvu u Evropskoj uniji.

Poručio je i da je EU spremna da pruži podršku Srbiji na svakom koraku njenog evropskog puta.

Fon Bekerat odlazi sa mjesta šefa Delegacije EU u Srbiji nakon što ga je Vlada Švedske 28. avgusta imenovala za generalnog direktora nove švedske spoljne obavještajne službe UND.

Na novu dužnost trebalo bi da stupi 1. januara, dok za sada nije poznato ko će ga naslijediti na čelu Delegacije Evropske unije u Srbiji.

Predsjednik Litvanije Gitanas Nauseda upozorio je da Rusija ne namjerava da u skorije vrijeme ozbiljno pregovara o okončanju sukoba u Ukrajini, već da će tokom predstojeće zime nastaviti napade na gradove i energetsku infrastrukturu kako bi Kijev primorala na kapitulaciju.

Nauseda smatra da će Moskva odlagati mirovne pregovore do 2027. godine, dok će istovremeno nastaviti da vrši vojni i politički pritisak na Ukrajinu. Prema njegovoj ocjeni, rusko rukovodstvo trenutno ne vidi razlog za ulazak u ozbiljne pregovore.

„Rusko rukovodstvo trenutno ne vidi nikakvu potrebu da uđe u mirovne pregovore. Rusi će se samo pretvarati da pregovaraju. Ne vjerujem im. Rusija će postaviti zahtjeve koji su za Ukrajinu od starta neprihvatljivi i namjerno učiniti da takozvani pregovori propadnu“, rekao je Nauseda u intervjuu za njemački „Velt“.

Kako prenosi B92, litvanski predsjednik smatra da bi ozbiljniji razgovori mogli biti mogući tek naredne godine, ukoliko Ukrajina uspije da izdrži zimski period.

„Ako Ukrajina preživi ovu zimu – a uvjeren sam da hoće – šanse za ozbiljne razgovore porašće tek 2027. godine. Ne očekujem ih prije toga“, poručio je Nauseda, osvrćući se na diplomatske pokušaje Sjedinjenih Američkih Država, Evropske unije i njihovih saveznika da ponovo pokrenu pregovore.

On je ocijenio da Rusija trenutno nije spremna za velike vojne operacije izvan ukrajinskog fronta, ali da predsjednik Vladimir Putin nastavlja da ispituje odlučnost NATO-a i spremnost Alijanse da odgovori na provokacije.

Nauseda je upozorio da će se hibridni rat u Evropi nastaviti, navodeći kao primjere upade dronova, sajber-napade i podmetanje požara, za koje se sumnja da su povezani sa ruskim djelovanjem.

„Zato će se hibridni rat nastaviti, ne samo na istočnom krilu NATO-a, već i u Njemačkoj, Danskoj i drugim zemljama“, rekao je litvanski predsjednik.

Govoreći o bezbjednosti svoje zemlje, Nauseda je naveo da Litvanija raspolaže obavještajnim podacima o mogućim provokacijama, zbog čega je, poput Poljske, ubrzala utvrđivanje državne granice.

On je dodao da se ekonomska situacija u Rusiji pogoršava, ali da Kremlj ne pokazuje posebnu zabrinutost zbog životnog standarda stanovništva.

U Litvaniji su u međuvremenu počele vojne vježbe njemačkog Bundesvera, u kojima učestvuje više od 6.000 vojnika. Manevri će trajati do 3. decembra, a osim litvanskih i njemačkih snaga, učestvuju i pripadnici multinacionalne borbene brigade NATO-a iz više evropskih zemalja.

Raspoređivanje stranih trupa u Ukrajini neprihvatljivo je za Rusiju, rekla je portparol ruskog Ministarstva spoljnih poslova Marija Zaharova.

“Još jednom potvrđujemo da je raspoređivanje stranih oružanih kontingenata u Ukrajini kategorički neprihvatljivo, niti kroz takozvanu koaliciju voljnih, niti pod pokroviteljstvom bilo kojih drugih udruženja”, istakla je Zaharova.

Naglasila je da će raspoređivanje de fakto značiti vojnu intervenciju i namjerno projektovanje dodatnih prijetnji po bezbjednost Rusije, te da su bilo kakve vojne jedinice u Ukrajini legitimne mete za ruske oružane snage.

“Treba shvatiti da će odgovornost za ovu eskalaciju u potpunosti biti na onima koji stalno smišljaju nove vojne avanture protiv Rusije, dok bezuspješno pokušavaju da izazovu `strateški poraz` naše zemlje”, istakla je Zaharova.

Prema njenim riječima, Evropljani nemaju šta da traže za pregovaračkim stolom o pitanju Ukrajine.

“Zapad nije spreman da ozbiljno uzme u obzir legitimne zabrinutosti Rusije i nastavlja da podstiče eskalaciju”, upozorila je Zaharova.

Ona je navela da Francuska i Velika Britanija nastoje da održe uporište za suočavanje sa Rusijom raspoređivanjem “multinacionalnih snaga” u Ukrajini.

Prema njenim riječima, planovi za nanošenje “strateškog poraza” Rusiji osuđeni su na propast, a svi ciljevi i zadaci postavljeni u okviru specijalne vojne operacije biće postignuti.

“Ovim planovima nije suđeno da uspiju. Svi ciljevi koje je rusko rukovodstvo postavilo za specijalnu vojnu operaciju biće ispunjeni”, zaključila je Zaharova.

Slovački premijer Robert Fico izjavio je da su rezultati referenduma koji je omogućio Slovačkoj da se pridruži EU možda bili falsifikovani.

“Održali smo referendum koji, da nije bio namješten, ne bi bio uspješan. Razlika je bila toliko mala da su, po mom mišljenju, napravljene korekcije kako bi se osiguralo da ishod bude onakav kakav je potreban, da Slovačka odobri pristup ovoj organizaciji”, rekao je Fico.

Dio Ficove diskusije objavljen je na društvenim mrežama stranke koju predvodi.

Od 10 referenduma održanih u Slovačkoj tokom proteklih godina, samo jedan je bio uspješan, i to onaj o pristupanju EU u maju 2003. godine, na kojem je izlaznost birača bila preko 52 odsto.

Slovačka se 2004. godine pridružila EU.

Američka kompanija “Spejseks” planira da proširi svoju konstelaciju komunikacionih satelita “Starlink” na desetine hiljada jedinica sljedeće generacije, usred eksplozivnog rasta mrežnog saobraćaja, rekao je šef kompanije Ilon Mask.

“Trenutno imamo 11.000 satelita, prvenstveno satelit verzije dva. Upravo smo počeli da lansiramo satelit verzije tri. Satelit verzije tri ima preko 10 puta veći kapacitet od satelita verzije dva, a lansiraćemo ih 10 puta više”, rekao je Mask.

On je pojasnio da će količina propusnog opsega koju će “Starlink” proizvesti za dvije ili tri godine biti 100 puta veća nego što trenutno nudi.

“Zato što botovi, vještačka inteligencija, generišu više internet saobraćaja nego svi ljudi. A za pet godina, vještačka inteligencija, botovi će generisati hiljade puta više internet saobraćaja nego svi ljudi”, istakao je Mask.

On je, takođe, najavio stvaranje “Starlinka V4” koji će imati 10 puta veće mogućnosti od V3, posebno sa laserskim vezama na velike udaljenosti.

“Naše trenutne laserske veze su oko 100 gigabita u sekundi, naše laserske veze sljedeće generacije biće 10 terabita u sekundi”, rekao je Mask