Kategorija: Svijet

Izraelski premijer Benjamin Netanjahu kasno večeras je prevezen u bolnicu „Hadasa Ein Kerem“, saopšteno je zvanično iz njegovog kabineta.

Saopštenje je uslijedilo nakon što su izraelski mediji alarmirali javnost i izvjestili o njegovom hitnom prebacivanju u bolnicu. Iz kabineta tvrde da je razlog hospitalizacije stomatološki tretman.

Međutim, zdravstveno stanje 76-godišnjeg izraelskog lidera već duže vrijeme je pod lupom javnosti i izaziva brojne kontroverze.

Zdravlje Benjamina Netanjahua postalo je centralna tema u Izraelu prošlog mjeseca, kada je Netanjahu priznao da je nedavno uspješno liječen od raka prostate. Detalje o ovoj teškoj bolesti Netanjahu je svjesno prećutao javnosti.

Premijer je tvrdio da bi Iran iskoristio informacije o njegovom narušenom zdravlju za širenje propagande protiv Izraela u jeku aktuelnog rata.

Rusija je otvorena za konstruktivnu saradnju sa svima koji poštuju principe uzajamnog poštovanja, navodi se u čestitki predsednika Ruske Federacije Vladimira Putina, upućenoj učesnicima, organizatorima i gostima 29. Međunarodnog ekonomskog foruma u ​​Sankt Peterburgu.

Ruski predsjednik je napomenuo da će forum po tradiciji okupiti vodeće političare i predstavnike poslovnih krugova, naučnike i javne ličnosti, kako bi razmatrali aktuelna pitanja ruske i svetske politike i ekonomije.

– Tema ovogodišnjeg susreta, “Pragmatični dijalog – put ka stabilnoj budućnosti”, odražava fundamentalne zahteve savremene etape razvoja. Danas, kada se međunarodni odnosi i ekonomske veze suočavaju sa izazovima bez presedana, fragmentacijom i prekidom logističkih i tehnoloških lanaca, upravo su pragmatizam i ravnopravni dijalog posebno aktuelni i traženi – navodi se u telegramu, objavljenom na veb-sajtu Kremlja, piše RT Balkan

Putin je istakao da je Rusija bila i ostaje “neodvojivi deo globalnog ekonomskog sistema”.

– Otvoreni smo za konstruktivnu saradnju sa svim partnerima koji dele principe uzajamnog poštovanja i spremni su da grade iskrene i dugoročne odnose. Zajedno sa kolegama nastavljamo aktivan rad u multilateralnim organizacijama – Ujedinjenim nacijama i njenim strukturama, EAES, ZND, BRIKS, Šangajskoj organizaciji za saradnju i ODKB, čije predsedavanje u 2026. godini preuzima Rusija – podvukao je.

Ruski predsjednik je izrazio uvjerenje da će tradicionalno sadržajne diskusije, usmjerene na rezultate, doprinijeti formulisanju novih efikasnih rešenja u svim oblastima ekonomskog i društvenog života. Ovo uključuje energetiku, digitalizaciju, prehrambenu bezbednost i razvoj ljudskog kapitala, jačanje finansijskog i trgovinskog suvereniteta.

Osim toga, šef ruske države je uvjeren da će diskusije na forumu biti usmjerene na dobrobit država i naroda, kao i da će doprinijeti međunarodnoj saradnji, bezbjednosti i stabilnosti.

Međunarodni ekonomski forum u Sankt Peterburgu će se ove godine održati od 3. do 6. juna.

U Francuskoj je u 18 departmana proglašen žuti meteoalarm zbog toplotnog talasa, a isto upozorenje od danas se uvodi i u Parizu i njegovim predgrađima, dok britanska meteorološka služba upozorava da bi tamošnji toplotni talas danas mogao da obori čak tri rekorda.

Meteo Frans je saopštio da je ovu godinu obilježio rani dolazak izuzetno toplog vremena, sa jutarnjim temperaturama između 14 i 20 stepeni Celzijusa do temperatura od 32 do 35 stepeni Celzijusa u popodnevnim satima, prenosi “Figaro”.

– Maksimalne temperature ostaju veoma visoke za ovo doba godine, a toplotni talas se proteže još sjevernije, sa temperaturama koje prelaze 30 stepeni Celzijusa u skoro svim dijelovima Francuske, osim duž Lamanša i na mediteranskim plažama – navodi se na veb sajtu Meteo Fransa.

Britanski mediji su u međuvremenu preneli upozorenje svoje meteorološke službe u kojem se navodi da bi toplotni talas danas mogao da obori tri rekorda.

– Pripremite se za današnju vrućinu. Nakon što su juče temperature dostigle 32,3 stepena Celzijusa, danas bismo mogli da osjetimo najveću temperaturu iakada u danu Nacionalnog praznika proljeća. Pratite najnovije informacije – navodi se na sajtu britanske meteo službe.

Sjedinjene Američke Države i Iran nalaze se nadomak novog sporazuma koji bi mogao okončati višemjesečnu krizu na Bliskom istoku, omogućiti ponovno otvaranje Ormuskog moreuza i dovesti do smanjenja iranskih nuklearnih kapaciteta.

Američki predsjednik Donald Tramp izjavio je da pregovori teku “uredno i konstruktivno”, ali je naglasio da predstavnicima SAD-a nije naredio da žure s potpisivanjem konačnog dogovora.

Prema navodima američkih i regionalnih zvaničnika, Iran bi u okviru sporazuma pristao da se odrekne zaliha visoko obogaćenog uranijuma, što je jedan od ključnih zahtjeva Vašingtona.

Uranijum i sankcije ključ pregovora

Dogovor, koji još nije zvanično potpisan, predviđa 60-dnevni period tokom kojeg bi Iran morao da smanji ili prebaci svoje zalihe uranijuma obogaćenog do 60 odsto čistoće, što je veoma blizu nivoa potrebnog za proizvodnju nuklearnog oružja.

Međunarodna agencija za atomsku energiju ranije je saopštila da Iran trenutno posjeduje više od 440 kilograma takvog materijala.

Prema informacijama iz pregovora, dio uranijuma mogao bi biti razrijeđen, dok bi ostatak bio prebačen u treću zemlju, a Rusija je već izrazila spremnost da ga preuzme.

Američki zvaničnici poručuju da bez potpunog sprovođenja tog dijela sporazuma neće biti ukidanja sankcija Iranu.

Otvaranje Ormuskog moreuza moglo bi stabilizovati tržište

Jedna od najvažnijih tačaka sporazuma odnosi se na postepeno ponovno otvaranje Hormuškog moreuza, kroz koji prolazi veliki dio svjetskog izvoza nafte i gasa.

Moreuz je praktično zatvoren nakon američko-izraelskih napada na Iran krajem februara, što je izazvalo ozbiljan poremećaj na globalnom energetskom tržištu i nagli rast cijena energenata.

Stručnjaci procjenjuju da bi potpuna stabilizacija brodskog saobraćaja i cijena mogla trajati sedmicama ili mjesecima nakon otvaranja plovnog puta.

Vašington bi, prema nacrtu sporazuma, postepeno ukinuo blokadu iranskih luka i omogućio Iranu ograničen izvoz nafte kroz posebna izuzeća od sankcija.

Izrael i Liban ostaju velika bezbjednosna briga

Predloženi sporazum uključuje i prekid sukoba između Izraela i Hezbolaha u Libanu, koji traje od početka iransko-izraelske eskalacije, navodi “KoreaHerald”. Iako je primirje formalno na snazi od aprila, povremeni sukobi i dalje traju, posebno na jugu Libana.

Izraelski premijer Benjamin Netanjahu poručio je da svaki konačni sporazum mora potpuno ukloniti “nuklearnu prijetnju iz Irana”, dok SAD insistiraju da Izrael zadrži pravo na samoodbranu.

Prema podacima libanskog Ministarstva zdravlja, u dosadašnjim sukobima poginulo je više od 3.000 ljudi, dok su stradali i izraelski vojnici i civili s obje strane granice.

Dogovor koji Sjedinjene Američke Države naprave sa Iranom mora biti dobar i pogodan, izjavio je sinoć američki predsjednik Donald Tramp, ističući da pregovori o sporazumu još nisu privedeni kraju.

– Ako napravim dogovor sa Iranom, to će biti dobar i pogodan dogovor, ne kao onaj koji napravio (bivši predsjednik SAD Barak) Obama, koji je Iranu dao ogromne količine gotovine i čist put ka nuklearnom naoružanju – napisao je Tramp na svom nalogu na mreži Truth Social.

Prema njegovim riječima, sporazum o kojim SAD i Iran sada pregovaraju je suprotan od toga.

– Niko ga nije vidio niti zna šta ima u njemu. Јoš nisu dovršeni pregovori. Tako da nemojte slušati gubitnike koji kritikuju nešto što nisu vidjeli. Za razliku od onih koji nisu riješili ovaj problem prije mnogo godina, ja ne pravim loše dogovore – napisao je Tramp.

Američki predsjednik ranije juče je ocijenio da se pregovori sa Iranom o nuklearnom programu odvijaju “uredno i konstruktivno” i poručio da neće biti žurbe u postizanju dogovora, dodajući da je vrijeme na strani Vašingtona.

– Pregovori se odvijaju na uredan i konstruktivan način i naložio sam svojim predstavnicima da ne žure, jer je vrijeme na našoj strani – naveo je Tramp.

Pozivajući se na visokog zvaničnika Trampove administracije, En-Bi-Si je u nedjelju prenio da sporazum SAD i Irana neće biti postignut do kraja dana.

Američki državni sekretar Marko Rubio izjavio je danas, 25. maja, da će SAD ili imati dobar sporazum sa Iranom, ili će se nositi sa tom zemljom “na drugi način”.

Evropske zemlje oštro su osudile najnoviju upotrebu ruske hipersonične balističke rakete “Orešnik” tokom velikog napada na Ukrajinu, upozoravajući da Moskva nastavlja sa “opasnom i neodgovornom eskalacijom” rata.

Reakcije su uslijedile nakon jednog od najintenzivnijih ruskih udara posljednjih mjeseci, u kojem su korišćene desetine raketa i stotine dronova.

Prema ukrajinskim vlastima, Rusija je tokom noći lansirala oko 90 raketa i više od 600 dronova na različite ciljeve širom zemlje, dok je među korišćenim oružjem prvi put ove godine potvrđena i raketa “Orešnik”.

“Orešnik” ponovo izazvao zabrinutost u Evropi
Raketu “Orešnik” mnogi vojni analitičari smatraju jednim od najopasnijih novih ruskih projektila zbog njene hipersonične brzine i mogućnosti nošenja nuklearnih ili konvencionalnih bojevih glava. Projektil navodno može da razvije brzinu veću od deset maha i izuzetno ga je teško presresti postojećim sistemima protivvazdušne odbrane.

Napad je posebno uznemirio evropske lidere jer je raketa korišćena u blizini granica Evropske unije i NATO saveza. Pojedini zvaničnici ocijenili su da Moskva time šalje političku i vojnu poruku Zapadu.

EU: Rusija koristi strategiju zastrašivanja
Visoki evropski zvaničnici osudili su napad i upozorili da Rusija pokušava da izazove dodatni strah i nestabilnost u Evropi. U Briselu su ocijenili da upotreba rakete “Orešnik” predstavlja “neodgovornu eskalaciju” i dodatno povećava rizik od širenja sukoba.

Evropska unija i pojedine članice NATO-a pozvale su međunarodnu zajednicu da pojača pritisak na Moskvu i nastavi vojnu podršku Ukrajini.

Velika razaranja u Kijevu i okolini
Najveći dio napada bio je usmjeren na Kijev i okolna područja. Ukrajinske vlasti saopštile su da su pogođeni stambeni objekti, škole, pijace, poslovni centri i pojedine državne institucije.

Prema posljednjim informacijama, najmanje četiri osobe su poginule, dok je više od 80 ljudi povrijeđeno. Vatrogasne i spasilačke ekipe satima su gasile požare i izvlačile ljude iz ruševina.

Ukrajinski predsjednik Volodimir Zelenski opisao je napad kao “teror nad civilima” i pozvao saveznike da ubrzaju isporuku sistema protivvazdušne odbrane, posebno američkih sistema “Patriot”.

Moskva tvrdi da je gađala vojne ciljeve
Rusko Ministarstvo odbrane saopštilo je da su mete napada bile ukrajinske vojne i obavještajne strukture, kao i infrastrukturni objekti povezani sa ukrajinskom vojskom, navodi “EuroNews”. Moskva tvrdi da je riječ o odgovoru na prethodne ukrajinske napade na teritorije pod ruskom kontrolom.

Ukrajina odbacuje te tvrdnje i navodi da su ponovo stradala civilna područja, upozoravajući da Rusija sve češće koristi raketne sisteme namijenjene strateškom zastrašivanju.

Strah od daljeg širenja sukoba
Analitičari upozoravaju da bi sve češća upotreba hipersoničnog i nuklearno sposobnog oružja mogla dodatno povećati tenzije između Rusije i Zapada. Posebnu zabrinutost izaziva činjenica da je dio raketnih sistema “Orešnik” već raspoređen i u Bjelorusiji, saveznici Moskve.

Vojni stručnjaci smatraju da “Orešnik” trenutno ima više psihološki i politički efekat nego stvarni uticaj na frontu, ali upozoravaju da Kremlj njegovom upotrebom pokušava demonstrirati spremnost na dalju eskalaciju sukoba.