Poljoprivredni proizvođači i prerađivači u Republici Srpskoj od danas pa do 14. oktobra moći će da se prijave na novi javni poziv Fondacije za održivi razvoj “Progresus” za dodjelu bespovratnih sredstava za nabavku mehanizacije, opreme i alata mađarske proizvodnje u okviru projekta podrške Vlade Mađarske poljoprivrednicima u Srpskoj.
Subvencija Vlada Mađarske po korisniku je u maksimalnom iznosu do 25.000 evra ili do 70 odsto vrijednosti nabavljene mašine ili priključka.
Kurs dolara na Moskovskoj berzi premašio je jutros 100 rubalja, prvi put od 23. marta prošle godine, prenose ruske agencije.
Vrednost dolara porasla je za 72 kopejke – na 100,15 rubalja.
Evro je poskupeo za 74 kopejke – na 109,52 rublje, navodi RIA Novosti.
Agencija dodaje da je ruska valuta letos ušla u top tri najslabije u svetu i da prednjači po volatilnosti.
Dolar je od početka godine poskupeo u odnosu na rublju 38 odsto, a evro 42 odsto.
Banka Rusije je, da bi smanjila volatilnost na finansijskom tržištu, odlučila da od 10. avgusta do kraja godine ne kupuje devize, navodi agencija RIA Novosti.
BRIKS je evoluirao od pukog slogana, do realnog ekonomskog bloka.
Uoči predstojećeg samita u Johanesburgu, grupa razmišlja i o proširenju. Šta je BRIKS, šta želi i koliko je danas važan?
“Od ruske invazije na Ukrajinu, BRIKS je dobio novi zamah”, kaže Žongjuan Zoe Liju, ekspertkinja Saveta za spoljne odnose SAD, piše Dojče vele.
I zaista: sve više zemalja želi da se pridruži Brazilu, Rusiji, Indiji, Kini i Južnoafričkoj Republici, čuje se uoči samita koji se od 22. do 24. avgusta održava u Johanesburgu.
To sve izaziva zabrinutost na Zapadu.
Šta je BRIKS i kako je nastao?
Ironija je pritom da je seme BRIKS-a posejano upravo u poznatoj investicionoj banci sa sedštem u SAD – “Goldman Saks”. Glavni ekonomista, Britanac Džejms Onil je u izveštaju o stranim ulaganjima 2001. prvi put upotrebio akronim BRIK od početnih slova država koje su označene ekonomije veoma ubrzanog rasta i koje će do 2050. dominirati svetskom ekonomijom. Tvorac akronima je jedan od ekonomista koji je izradio izveštaj, Rupa Purušotaman.
U dotičnim zemljama je ideja naišla da dobar prijem, i 2006. je počela serija sastanka koja je dovela do prvog samita lidera BRIK-a juna 2009. u Jekaterinburgu. Već krajem decembra 2010. pridružila im se i Južnoafrička Afrika, dodajući u akronim slovo “S” – BRIKS.
BRIKS nije međunarodna organizacija, već platforma za saradnju i razmenu, i po tome je slična G7, grupi najrazvijenijih zemalja.
Šta hoće BRIKS?
Na meti kritika BRIKS-a je pre svega dominacija SAD i EU u institucijama kao što su Svetska banka i Međunarodni monetarni fond (MMF), obe sa sedištem u Vašingtonu.
“Krenuli su u veoma veliku misiju, a to je da diverzifikuju postojeći globalni finansijski sistem koji predvodi Zapad”, kaže Zoe Liju i objašnjava: “Globalna finansijska kriza naterala je te zemlje u razvoju, članice Globalnog juga, da počnu da dovode u pitanje relevantnost, pouzdanost i kredibilitet globalnog finansijskog sistema predvođenog SAD”.
“Ne može se poreći da globalni sistem sada karakteriše određena nepravednost. Nema jednakosti između zemalja juga u razvoju i zemalja razvijenog severa”, kaže Luanda Mpungose sa Južnoafričkog instituta za međunarodne poslove.
I Antara Gosal Sing iz indijskog trusta mozgova “Observer Research Foundation” se slaže: “Evidentni su duboki nedostaci u trenutnoj međunarodnoj arhitekturi koja ne odražava današnju politiku, ekonomiju i demografiju.”
Tu neravnotežu dobro ilustruje poređenje BRIKS-a i grupe G7 koju čine SAD, Kanada, Francuska, Nemačka, Italija, Velika Britanija i Japan. Dok na G7 otpada 10 odsto svetske populacije, u zemljama BRIKS-a živi 41,5 odsto svih ljudi na svetu – 3, 21 milijarde. Međutim, oko 43 odsto svetskog BDP koncentrisano je u zemljama G7, dok na BRIKS otpada nešto više od četvrtine svetske ekonomije.
Razvojna banka BRIKS-a
Da bi njihov glas bio jači, u BRIKS-u su do sada koristili dvostruku strategiju: s jedne strane su lobirali za reforme Svetske banke i MMF-a, s druge osnivali sopstvene institucije – recimo Novu razvojnu banku, koja je pokrenuta 2017. Ona finansira razvojne projekte u državama-članicama, kao što su električni autobusi u Brazilu, hidroelektrana u Rusiji ili vodosnabdevanje u Indiji. I to čini na način koji tim zemljama više odgovara.
Nova razvojna banka veoma se razlikuje od ostalih finansijskih institucija, kaže Luanda Mpungose.
“MMF ili Svetska banka imaju nešto što se zove Programi strukturnog prilagođavanja. Mi to vidimo kao uslovljavanje: Dobićete sredstva, ali ovo je ono što morate da promenite u svojoj zemlji. To je dakle nametanje uslova i mu to uočavamo u dosta slučajeva u afričkim zemljama koje dobijaju zajmove. Ključna razlika je dakle to da Nova razvojna banka ne postavlja uslove.”
Umesto dolara – nacionalne valute BRIKS-a
Banka takođe promoviše i upotrebu nacionalnih valuta članica BRIKS-a.
“Zajednički interes Nove razvojne banke i pojedinih članica BRIKS-a jeste stvaranje alternativnog finansijskog sistema korišćenjem nacionalne valute u trgovinskoj razmeni, kao i razvoj sopstvenog tržišta obveznica, isto u nacionalnoj valuti”, kaže Žongjuan Zoe Liju.
Ipak, BRIKS funkcioniše u realnom međunarodnom finansijskom sistemu, u kojem je dolar i dalje kralj. S obzirom na to, a otkako je Rusija sankcionisana zbog invazije na Ukrajinu, banka BRIKS-a prestala je da finansira projekte u Rusiji kako bi izbegla da i sama bude sankcionisana.
Ideja o zajedničkoj valuti više puta je iznošena, ali tek bi trebalo da dobije nekakvu političku snagu.
Politički – pet veoma različitih zemalja
Na ekonomskom planu BRIKS dakle istovremeno predlaže reforme postojećeg sistema, ali i nudi alternative. Može li takav pristup da funkcioniše i na političkom planu?
Članice BRIKS-a držale su se zajedno čak i nakon što je Rusija napala Ukrajinu. Kina, Indija i Južnoafrička Republika uzdržale su se od osude Rusije u Ujedinjenim nacijama.
Ipak, činjenica da se BRIKS sastoji od pet veoma različitih zemalja često i sa različitim interesima, ograničava obim njihove političke saradnje.
“BRIKS nije formalni savez. Dakle, nije isto što i npr. NATO. BRIKS je neformalno partnerstvo”, kaže Žongjuan Zoe Liju. “Ideja je da članice dele platformu BRIKS-a i razgovaraju o određenim pitanjima od zajedničkog interesa, ali da svaka zemlja ima i pravo veta.”
“U oblastima gde nemaju zajednički interes ili gde postoje razilaženja, one se onda vraćaju svojim nacionalnim interesima i nacionalnim pristupima”, objašnjava Luanda Mpungose.
To je poslednjih godina pre svega bio slučaj u odnosima Indije i Kine. Pogranični sukobi doveli su do problema između dve najmnogoljudnije nacije na svetu. I iako su nastavile da se sastaju na samitima BRIKS-a, dve strane međusobno su jedna drugoj kočile ideje.
Ujedno, dok između Rusije i Kine s jedne i Zapada sa druge strane trenutno rastu tenzije, Indija sa svoje strane pokušava da balansira.
“Za Indiju, BRIKS i G7 nisu u suprotnosti jedni s drugim”, kaže Antara Gosal Sing. “Indija želi veće partnerstvo sa SAD, Japanom i Zapadnom Evropom kako bi podržala svoj razvojni proces. Ona veruje da te zemlje možda jesu u relativnom padu, ali smatra da i dalje ostaju ključni izvor kapitala, tehnologije i tržišta na koje Indija može da se osloni i gde može da traži pristup.”
Više od 40 zemlja želi da se pridruži BRIKS-u
Ono što pokazuje da među članicama BRIKS-a postoje različiti prioriteti jeste moguće proširenje. Domaćin samita, Južnoafrička Republika, saopštila je da je više od 40 zemalja izrazilo interesovanje da im se pridruži. Među njima su i zemlje poput Argentine, Saudijske Arabije i Indonezije.
Proširenje promoviše Kina, koja se svojevremeno zauzela da se primi Južnoafrička Republika, ali Indija to donekle vidi kao jačanje uticaja Pekinga.
“Mnogi u Kini smatraju da ograničavanje BRIKS-a na prvobitnih pet članica smanjuje njegov ukupni globalni uticaj, njegovo pravo da govori na globalnim platformama”, kaže Antara Gosal Sing.
Ona objašnjava da se iza toga krije sve jača konkurencija između Kine i SAD. “Kina pokušava da pridobije sve više ekonomija u razvoju iz čitavog sveta da se pridruže kineskom lancu snabdevanja”, ukazuje Sing.
Kakva je budućnost BRIKS-a?
Bez obzira na sve, diskusija o proširenju pokazuje da bi BRIKS mogao da započne stvaranje šireg međunarodnog bloka zemalja Globalnog juga. Može li to da funkcioniše?
Antara Gosal Sing ukazuje na probleme: “Postoji nedostatak identiteta, a i manje je kohezije u pogledu donošenja odluka. To su nedostaci s kojima se BRIKS trenutno suočava i jedan od razloga zašto su neke od država-članica toliko zainteresovane da prošire delokrug BRIKS-a.”
S druge strane, Luanda Mpungose, ukazuje da to što “sve veći broj zemalja žele da se pridruže pokazuje da ima nešto što BRIKS radi kako treba. Ne radi se više samo o ekonomskoj diplomatiji. BRIKS se razvija kao blok koji se bavi svim kritičnim oblastima međunarodne saradnje.”
Sve u svemu BRIKS je tu da ostane, zaključuje Žongjuan Zoe Liju: “Članice BRIKS-a održavaju na stotine sastanaka svake godine, na različitim nivoima, na nivou šefovi država ili na nivou radnih grupa. Za one koji veruju da je BRIKS možda prošlost ili da kao grupa nije relevantan, poruka je sledeća: oni su zapravo veoma relevantni.”
Procjena je da ukupni troškovi koje su imali međunarodni drumski prevoznici tereta zbog zadržavanja na graničnim prelazima BiH sa Hrvatskom iznose oko 865 miliona evra (1,69 milijardi KM) u osmogodišnjem periodu, odnosno od 2015. do 2022. godine.
To je navedeno u Glasniku Spoljnotrgovinske komore BiH (Infokom), u kojem je precizirano da u tome najviše učestvuju bh. prevoznici, ali i prevoznici iz Hrvatske s oko 20 odsto ili 171 milion evra.
Istaknuto je da zastoji i duga zadržavanja na drumskim graničnim prelazima sa Hrvatskom pri obavljanju međunarodnog prevoza tereta svakodnevno generišu troškove o kojima se malo govori, a još manje djeluje u cilju njihovog smanjivanja ili eliminisanja.
Upozoreno je da se prosječno vrijeme zadržavanja na graničnim prelazima od dva do tri sata po prelasku, koje je zasigurno i duže u slučaju graničnih prelaza BiH i Hrvatske, i prouzrokovan trošak po tom osnovu od oko 100 evra, smatra relevantnim za procjenu godišnjih troškova koje imaju prevoznici tereta.
Autor analize Zijad Sinanović, diplomirani inženjer saobraćaja, ističe da je evidentan kontinuiran rast ukupnog broja prelazaka teretnih vozila preko graničnih prelaza BiH i Hrvatske, kao i činjenica da je u 2022. godini broj prelazaka (1.218.886) povećan za oko 31 odsto u odnosu na broj prelazaka u 2015. godini (933.418).
Istaknuto je da nema nikakve sumnje da će trend povećanja broja prelazaka graničnih prelaza sa Hrvatskom biti prisutan i u narednom periodu, a time i ukupni troškovi zadržavanja, ukoliko se ne smanji vrijeme zadržavanja.
“U tom cilju nadležni organi i BiH i Hrvatske, skupa i zbog obostranog interesa, morali bi pristupiti rješavanju otvorenih pitanja u pogledu broja i statusa graničnih prelaza te učiniti sve kako bi se unaprijedili način i organizacija rada agencija i službi na carinskim terminalima i graničnim prelazima. Brzina, pouzdanost i tačnost, odnosno pravovremenost su temelj svih poslovnih dogovora, odnosno ugovora, jer vrijeme je novac – koji se po tom osnovu dobija ili gubi”, ističe se u analizi.
Nikola Grbić, predsjednik Udruženja prevoznika za međunarodni i unutrašnji transport Republike Srpske, poručuje da je u pitanju ogroman problem te dodaje da je to jedan od glavnih razloga zbog kojih bilježimo odlazak profesionalnih vozača, kao i preregistraciju prevozničkih firmi u zemlje EU.
“Zamislite, dođete na granični prelaz ili carinski terminal i provedete i do tri dana. Nema te kalkulacije, odnosno realizacije koja može opravdati ta čekanja na graničnim prelazima. Gubici su možda i veći nego ti koji su navedeni u toj analizi. Niko ništa od nadležnih institucija nije preduzeo da bi se to riješilo”, rekao je Grbić za “Nezavisne novine“.
Prema njegovim riječima, šteta je ogromna kako za prevoznike, tako i za krajnje potrošače koji čekaju robu.
I Gligo Čikić, predsjednik Upravnog odbora Udruženja prevoznika za međunarodni i unutrašnji transport RS, ističe da im zadržavanje na granicama predstavlja ogroman problem.
“To je strašni sud. Evo, u Gradišci imaju stotine malih vozila i kamioni uopšte ne mogu proći. Zamislite kad dođe kamion i stoji 24 ili 48 sati, možete misliti kakvi su to problemi. Jednostavno, nemoguće je raditi”, istakao je Čikić u izjavi za “Nezavisne novine”.
Američka agencija za rejting Standard end Purs ocijenila je kreditni rejting Republike Srpske kao stabilan.Porast BDP-aFoto: ilustracija
U naredne dvije godine, predviđaju rast prihoda i BDP-a u Srpskoj.
Kao otežavajući faktor za ekonomski rast, ova agencija je istakla nestabilne političke prilike u BiH.
Najnoviji izvještaj agencije Standard and Purs potvrđuje stabilnu kreditnu sposobnost Republike Srpske. Analiza je zasnovana na kreditnoj istoriji, likvidnosti, ali i predviđanjima o rastu BDP-a.
– Očekujemo da će snažan rast prihoda u periodu od 2023. do 2025. godine pomoći Republici Srpskoj da stabilizuje svoj dug. Zbog toga smo potvrdili dugoročni kreditni rejting emitenta sa “B” Republici Srpskoj, sa stabilnim izgledima – naveli su iz ove aganecije.
Finansijsku stabilnost Srpska je utvrdila izlaskom na međunarodnu berzu, navodi američka agencija. Naglasak su stavili na emisiju obveznica kao dobar put da Srpska, kao investiciono područje, bude vidljivija.
– Sposobnost izdavanja obveznica na domaćem i međunarodnom nivou i podizanja kredita od bilateralnih i multilateralnih institucija je od suštinskog značaja za vladinu strategiju finansiranja, s obzirom na relativno niske devizne rezerve i velike potrebe za finansiranjem – navodi ova agencija.
Potvrđuju to i ekonomisti. Povoljan fiskalni kapacitet, kažu, mamac je za investitore, a “gorivo” za domaću ekonomiju.
– Šta znači taj kreditni rejting? To znači da kamatna stopa može da bude niža, da svaka imovina koju imamo u Republici Srpskoj može da vrijedi više, da svako preduzeće može da vrijedi više, da otvaramo neke nove kanale investiranja – kaže ekonomista Staša Stevanović.
Prilika za to su veća ulaganja u hidropotencijal i šume, stav je ekonomista. Međutim, političke tenzije u BiH sputavaju ekonomski rast Srpske. I to je, između ostalog, navedeno u analizi Standard end Pursa.
Kineska ekonomija je pala u deflaciju, pošto su potrošačke cijene u julu pale prvi put u više od dvije godine.
Zvanični Indeks potrošačkih cijena, koji se uzima kao mjera inflacije, pao je prošlog mjeseca za 0,3 odsto u odnosu na godinu ranije. Analitičari kažu da to povećava pritisak na vladu, da “oživi” tražnju u drugoj najvećoj ekonomiji na svijetu.
Deflacija je uslijedila nakon slabih podataka o uvozu i izvozu, što je pokrenulo pitanje o tempu kineskog oporavka nakon pandemije, a ta zemlja se takođe suočava sa rastućim dugom lokalne samouprave i izazovima na tržištu nekretnina.
Nezaposlenost mladih, koja je rekordno visoka, takođe se pomno prati, jer se očekuje da će rekordnih 11,58 miliona diplomaca ove godine ući na kinesko tržište rada.
Pad cijena, piše BBC, otežava Kini da smanji svoj dug – i sve izazove koji iz toga proističu, kao što je sporija stopa rasta.
“Ne postoji tajni sos koji bi mogao da se primijeni za podizanje inflacije”, kaže Danijel Marej iz investicione firme EFG Asset Management.
On predlaže “jednostavnu kombinaciju veće državne potrošnje i nižih poreza, uz lakšu monetarnu politiku”.
Kada su cijene počele da padaju?
Većina razvijenih zemalja doživjela je bum u ličnoj potrošnji, nakon što su prestala ograničenja pandemije. Ljudi koji su uštedeli novac odjednom su postali voljni da troše, dok su se preduzeća borila da održe korak sa potražnjom.
Ogroman porast potražnje za robom, čija je ponuda bila ograničena, zajedno sa rastućim troškovima energije nakon ruske invazije na Ukrajinu – “naduvalo je” cijene. Ali, to se nije dogodilo maltene samo u Kini, gdje cijene nisu rasle u skladu sa tim kako je ekonomija izlazila iz najstrožih svjetskih pravila o virusu korona.
Potrošačke cijene su posljednji put pale u februaru 2021. U stvari, one su mjesecima bile na ivici deflacije, pa su se ranije ove godine smanjile zbog slabe potražnje. Cijene koje naplaćuju kineski proizvođači – poznate kao fabričke cijene – takođe padaju.
BBC dalje ukazuje na stav nekih analitičara kako je ovakva situacija zabrinjavajuća, jer pokazuje da je potražnja u Kini slaba dok se ostatak svijeta budi, posebno Zapad.
“Deflacija neće pomoći Kini. Dug će postati sve teži. Sve ovo nisu dobre vijesti”, kaže Alisija Garsija-Herero, profesorka na Univerzitetu u Hongkongu.
Zašto je deflacija problem?
Kina proizvodi veliki dio robe koja se prodaje širom svijeta. Potencijalni pozitivan uticaj produženog perioda deflacije u zemlji može djelovati da pomaže u obuzdavanju rasta cijena u drugim dijelovima svijeta.
Međutim, ako kineska roba po sniženim cijenama preplavi globalna tržišta, to bi moglo imati negativan uticaj na proizvođače u drugim zemljama.
Moglo bi da pogodi investicije preduzeća i smanji zapošljavanje. Period pada cijena u Kini, takođe, mogao bi da pogodi profit kompanija i ličnu potrošnju, što za posljedicu ima veću nezaposlenost.
Dodaje se da bi deflacija mogla rezultirati padom potražnje u zemlji koja je najveće svjetsko tržište – i to, za energijom, sirovinama i hranom, što bi pogodilo globalni izvoz, prenosi Telegraf.
Iako je cijena po kilogramu pšenice u odnosu na prošlu godinu niža za oko 40 feninga, to nije smanjilo cijene hljeba i pekarskih proizvoda u Srpskoj.
Naime, trenutna cijena pšenice po kilogramu je 27 feninga, dok je u istom periodu prošle godine cijena iznosila oko 66 feninga.
Savo Bakajlić, predsjednik Regionalnog udruženja poljoprivrednika Semberije i Majevice, za “Nezavisne” ističe da su poljoprivrednici u velikom problemu jer je ovogodišnji prinos pšenice veoma mali, odnosno, kako kaže, situacija je katastrofalna.
“Mi smo kao udruženje predlagali da cijena pšenice bude oko 45 feninga, što bi bilo realno, jer smo imali najskuplju sjetvu do sada, te smo sada u velikom minusu i ne možemo opstati na ovakav način”, rekao je Bakajlić.
Kako ističe, mlinskopekarska industrija je učinila veliki grijeh prema proizvođačima, a država uopšte ne reaguje na to.
“Naše glavno pitanje je zašto je ovako skup hljeb, ako je cijena pšenice od 27 do 30 feninga?”, upitao je Bakajlić, dodajući da je normalna stvar da na osnovu ovakve cijene pšenice dođe do pojeftinjenja hljeba.
“Cijena hljeba treba da bude na osnovu cijene pšenice, odnosno ako je pšenica do 30 feninga, onda je realno da hljeb bude do 80 feninga, a ne po ovoj cijeni po kojoj se sada prodaje”, rekao je Bakajlić.
Prema njegovim riječima, država u ovom momentu ne stoji iza proizvođača nego iza pekara.
“Potrebno je zaštititi domaću proizvodnju jer bez nje nema života. Mlinskopekarska industrija je ta koja radi i proizvodi, odnosno mlinari vuku svoje konce, a pekari svoje, a mislim da najviše u tome udjela imaju pekari. Niko ne priča o gramaži njihovih proizvoda, a mislim da je tu zatajila i inspekcija, jer oni kontrolišu proizvođača, a ne njih kao prerađivača”, rekao je Bakajlić.
Saša Trivić, predsjednik Udruženja unije poslodavaca RS i vlasnik “Krajina klasa”, te lanca pekara “Manja”, ističe za “Nezavisne novine” da je ove godine za niske cijene pšenice glavni razlog to što su prinosi bili veoma loši.
“Te cijene nisu objektivne, trenutno je na svjetskom tržištu tona pšenice oko 250 evra, te trenutno nema nikakvog osnova za smanjenje cijena pekarskih proizvoda i hljeba”, rekao je Trivić.
Prema njegovim riječima, prošle, kao i ove godine, u pekarstvu je prisutan porast plata, te, kako kaže, poljoprivrednici treba da se pozabave svojom proizvodnjom, a ne da gledaju u tuđi novčanik.
Podsjećamo, “Nezavisne” su i ranije pisale o ovom problemu, a kako je tada rekao Radenko Pelemiš, predsjednik Udruženja mlinara i pekara regije Bijeljina, pekari su bili prinuđeni da radnicima podignu plate, odnosno niže cijene brašna iskoristili su da zadrže radnike, umjesto da smanje cijenu hljeba.
“Evidentno je da su cijene brašna niže, ali sva ta razlika je otišla u veće plate radnika, jer imamo velike probleme da pronađemo radnike za rad u pekarama”, kazao je Pelemiš.
Glavni svetski indeksi za cene nafte dostigla su najvišu cenu od sredine aprila, nakon što su se članice OPEK+ dogovorile da produže ograničenja proizvodnje.
Fjučersi na naftu Brent su se stabilizovali iznad 86 dolara po barelu, dok se američka nafta Vest Tekas Intermediate (VTI) trguje nešto ispod 83 dolara po barelu.
Saudijska Arabija, najveći svetski izvoznik nafte, objavila je u četvrtak da produžava smanjenje proizvodnje za najmanje još mesec dana kako bi podržala globalne cene sirove nafte.
Proizvodnja za septembar biće oko devet miliona barela dnevno, uzimajući u obzir dobrovoljno smanjenje od jedan milion barela dnevno. Rijad je dodao da bi ta mera mogla biti dodatno proširena ili produbljena.
Pored toga, Rusija je najavila planove za smanjenje izvoza za 300.000 barela dnevno, počevši od septembra. Drugi po veličini svetski izvoznik nafte ranije je obećao da će smanjiti proizvodnju za oko 500.000 barela dnevno, ili skoro pet odsto svoje proizvodnje, od marta do kraja ove godine, prenosi RT Balkan.
OPEK plus, koji se sastoji od Organizacije zemalja izvoznica nafte i srodnih proizvođača nafte, uključujući Rusiju, dogovorio se u oktobru da smanji proizvodnju za oko dva odsto svetske potražnje od prošlog novembra do kraja 2023. godine.
Grupa je kasnije pristala na dodatna ograničenja u napor da se izbalansira tržište.
Ministar trgovine i turizma Republike Srpske Denis Šulić izjavio je za da Republika Srpska u prvih šest mjeseci ove godine bilježi rast broja dolazaka i noćenja gostiju, ali i rekordne brojke kada je riječ o posjetama stranih turista.
On je istakao da je u prvih šest mjeseci 2023. godine u Republici Srpskoj zabilježeno 226.713 dolazaka turista, koji su ostvarili 536.484 noćenja.
Šulić je naveo da su 97.526 dolazaka i 220.435 noćenja ostvarili domaći turisti, a strani 129.187 dolazaka i 316.049 noćenja.
Govoreći o stranim turistima, Šulić je naglasio da su ovo i više nego ohrabrujući podaci jer potvrđuju da Republika Srpska postaje primamljiva turistička destinacija na regionalnom i međunarodnom polju.
On je napomenuo da posebno raduje struktura stranih gostiju, od kojih najveći broj tradicionalno dolazi iz zemalja regiona, ali i ukazao na trend rasta interesovanja za Republiku Srpsku turista iz gotovo svih krajeva svijeta – od zemalja EU, preko Turske i Kine do Australije.
Šulić je istakao da je zanimljiv i podatak da su Republiku Srpsku u gotovo jednakom broju posjećivali i ruski i američki turisti, te da su turisti iz Rusije i SAD među prvih 10 zemalja po ostvarenom broju dolazaka u Srpsku.
Ministar trgovine i turizma Republike Srpske rekao je da sve ove brojke govore u prilog tome da je Srpska prepoznata kao otvorena i prijateljska zemlja za sve i da to prepoznaju turisti i sa istoka i sa zapada, ističući da je siguran da će ove godine biti ostvareni rekordni rezultati u ovoj oblasti.
Inflacija je teret za ekonomiju jer morate pogoditi pravu cijenu za prodaju robe, izjavio je predsjednik Unije udruženja poslodavaca Republike Srpske Saša Trivić.
Trivić je naveo da se Zapad nije snašao u borbi sa inflacijom
“Njemačka privreda se nije snašla i mnogi su u stečaju. Nas je možda spasilo prijeratno iskustvo sa inflacijom. Zapad je to pokušao izbjeći i zato ima problema”, rekao je Trivić.
Trivić je napomenuo da je važno pratiti tehnološki razvoj kako bi se unaprijedila ekonomija.
“Sljedeći zadatak je nabavka nove opreme. Tehnologije su skupe u zavisnosti od preduzeća do preduzeća, ali ko ne bude ispratio tehnološki razvoj neće ni postojati”, istakao je Trivić.