Kategorija: Svijet

Potpredsjednica SAD i najvjerovatniji kandidat Demokrata na predstojećim predsjedničkim izborima u toj zemlji Kamala Haris, sljedeće nedjelje će zajedno sa još svojim neimenovanim kandidatom za potpredsjednika učestvovati u predizbornoj kampanji u državama koje nisu tradiconalno okrenute ni ka Demoratama ni ka Republikancima, prenio je Si-Bi-Es pozivajući se na izvore bliske kampanji Harisove.

Ona još nije objavila izbor svog potpredsjednika, iako se očekuje da saopšti o kome je riječ koliko do ponedjeljka, prenosi Rojters.

Si-Bi-Es navodi da se očekuje da Haris imenuje kandidata za potpredsjednika do 7. avgusta kako bi to bilo u predviđenom roku koji zahtjeva da kandidati budu potvrđeni do 90 dana prije dana izbora, kako bi se njihovo ime našlo na glasačkom listiću.

Si-Bi-Es navodi da je desetak pojedinaca u opticaju za potpredsjedničko mjesto – senator Mark Keli iz Arizone, guverner Pensilvanije DŽoš Šapiro, guverner Minesote Tim Valc, guverner Kentakija Endi Bešir i državni sekretar SAD za saobraćaj Pit Butidžidž.

Hamas će voditi otvoreni rat za oslobođenje Jerusalima za šta je spreman da plati cijenu, rekao je portparol palestinske grupe Samu Abi Zuhri, nakon ubistva lidera Ismaila Hanijea u Teheranu.

Abu Zuhri je ubistvo Hanijea opisao kao ”ozbiljnu eskalaciju” i istakao da počinioci neće postići svoje ciljeve, prenio je “Reuters”.

Iranska Revolucionarna garda saopštila je jutros da su Hanije i njegov telohranitelj ubijeni u Teheranu, gdje je lider Hamasa prisustvovao inauguraciji iranskog predsjednika Masuda Pezeškijana.

Niko nije preuzeo odgovornost, ali se sumnja da iza ubistva stoji Izrael, koji je prethodno obećao da će ubiti vođe Hamasa zbog napada te grupe 7. oktobra, navodi “AP”.

Izrael nije izdao saopštenje povodom ubistva, što je često slučaja kada se radi o atentatima koje izvrši izraelska obavještajna agencija Mosad, navodi američka agencija, prenosi “b92”.

Lider politbiroa palestinskog pokreta Hamas Ismail Hanija ubijen je prilikom napada na njegovu rezidenciju u prestonici Irana, Teheranu, objavila je agencija Mehr, pozivajući se na saopštenje Korpusa čuvara islamske revolucije.

Predsjednik Palestine Mahmud Abas odlučno je osudio ubistvo Hanije, prenosi agencija Vafa.

Trenutno je u toku hitna sjednica Vrhovnog savjeta nacionalne bezbjednosti Irana u rezidenciji vrhovnog lidera zemlje.

Hamas je saopštio da se napad dogodio nakon učešća Hanije u ceremoniji inauguracije novog iranskog predsjednika Masuda Pezeškijana.

Izraelska vojska potvrdila je da izvela napad na libansku prestonicu Bejrut-
Saopštili su da je napad bio usmjeren na komandanta Hezbolaha koji stoji iza nedavnog smrtonosnog raketnog napada na Majdal Šams na Golanskoj visoravni.

Broj ratova u 2023. skočio je na 36, što znači da se vodi najviše oružanih sukoba u posljednjih 10 godina, jedan je od zaključaka studije istraživača Škole za kulturu mira Autonomnog univerziteta Barselone. Osim toga, u 42 odsto sukoba došlo je do pogoršanja situacije, navodi se u studiji “Uzbuna 2024! Izvještaj o konfliktima, ljudskim pravima i izgradnji mira.”

Čak 17 sukoba visokog intenziteta vodi se u Africi i Aziji, ali najviše medijske pražnje privukli su oni u Evropi i na Bliskom istoku – rat u Ukrajini i između Izraela i Palestine, navodi “Phys.org”.

“Čak 36 oružanih sukoba prijavljeno je u 2023, što je više nego prethodne godine, kada ih je bilo 33, i najviše od 2014. Najviše sukoba bilo je u Africi, 18 ili polovina njih, dok su ostali bili u Aziji i Pacifiku (9), na Bliskom istoku (6), u Evropi (2) i u Americi (1). Viši nivoi nasilja i nestabilnosti primjećeni su u 42 odsto oružanih sukoba u 2023, što je značajno više od 30 odsto prethodne godine” navodi se u studiji.

Postoji pet scenarija u kojima se smatralo da je situacija prerasla u oružani sukob – kriza u Etiopiji, u Somaliji, u zapadnom Kongu, u Sudanu i između Izraela i Hezbulaha. U suprotnosti s tim je činjenica da kriza u Tigraju, oblasti Etiopije, nema više status konflikta.

“Većinu oružanih sukoba izazvala je kontrola teritorija i resursa. Ovi faktori su identifikovani u 15 od 36 sukoba, što znači 42 odsto. Međutim, borba za resurse je važnija, ona je bila uzrok trećine sukoba u 2023. Sukobi oko resursa najčešći su u Africi” navodi se u studiji.

Sukobi visokog intenziteta najčešći su u Africi, čak 70 odsto njih, i Bliskom istoku, 23 odsto, a nije ih bilo u Sjevernoj i Južnoj Americi, Australiji i na Antarktiku.

“Kada je riječ o privatnim bezbjednosnim kompanijama, ruska Vagner grupa učestvovala je u najmanje sedam oružanih sukoba na nekoliko kontinenata, ali uglavnom u Africi. Tokom 2023. organizacija je bila aktivna u Libiji, Maliju, Burkini Faso, Nigeru, Centralnoafričkoj republici, Sudanu, Ukrajini i Siriji. U ratu između Rusije i Ukrajine Vagner grupa imala je značajnu ulogu oko Bahmuta, gdje su priznali da im je poginulo 20.000 boraca. U junu 2023, poslije nekoliko mjeseci sukoba sa ruskim vlastima, Vagner grupa je povela vojnu pobunu protiv Moskve. Pobuna je smirena, a lider organizacije Jevgenij Prigožin preminuo je dva mjeseca kasnije, kada je pao avion kojim je putovao” navodi se u studiji.

Stručnjaci Škole za kulturu mira navode da analiza oružanih sukoba i društveno-političkih kriza u svijetu 2023. identifikuje pet koji mogu da se pogoršaju i postanu izvor veće nestabilnosti i nasilja u 2024. godini.

“Scenariji rizika su prijetnja od novog direktnog sukoba između Demokratske Republike Kongo i Ruande 30 godina od genocida u Ruandi 1994, pa rizik da sukob u Sudanu postane hroničan, pojačane tenzije između Kine i Filipina, ozbiljna militarizacija Evrope, kao i erozija međunarodnog humanitarnog prava u Gazi” navodi se u studiji, prenosi “Telegraf”.

Mađarski ministar spoljnih poslova Peter Sijarto izjavio je danas da ni poslije nedjelju dana Evropska komisija nije ništa uradila povodom zahtjeva Mađarske i Slovačke u vezi sa ukrajinskom zabranom isporuke Lukoil nafte.

– Uprkos ugrožavanju energetske bezbednosti dvije zemlje članice EU, uprkos kristalno jasnom kršenju sporazuma o pridruživanju EU-Ukrajina, Brisel ćuti”, istakao je Sijarto na Fejsbuku.

On je naveo da postoje dvije opcije – ili je EK toliko slaba “da nije u stanju da sprovede fundamentalne interese dvije države članice protiv kandidata za članstvo”, ili je htjela da ucijeni dvije zemlje koje se zalažu za mir i koje odbijaju da isporučuju oružje.

– Evropska komisija i lično predsjednica Ursula fon der Lajen moraju odmah da se izjasne: Da li su tražili od Brisela da zabrani isporuke nafte iz Kijeva? A ako to nije slučaj, zašto Evropska komisija nije ništa preduzela za više od nedjelju dana? – upitao je mađarski ministar.

Vijesti iz iste rubrike

amjenik ministra spoljnih poslova Poljske Vladislav Teofil Bartoševski, izrazio je sumnju u neophodnost članstva Mađarske u EU i NATO nakon izjave mađarskog premijera Viktora Orbana da Varšava vodi licemjernu politiku prema Moskvi.

Bartoševski je naglasio da, za razliku od Orbana, njegova zemlja ne posluje sa Rusijom nakon napada na Ukrajinu i da je njegova politika trenutno antievropska, antiukrajinska i antipoljska, prenijela je agencija PAP.

“Ne razumijem zašto Mađarska želi da ostane članica organizacija koje im se toliko ne dopadaju i koje se navodno loše odnose prema njima”, istakao je Bartoševski.

On se zapitao zašto Orban ne napravi Uniju sa Putinom i nekim autoritarnim državama tog tipa.

“To je ovako: ako ne želite da budete član nekog kluba, uvijek možete da izađete”, dodao je on, prenosi b92.

Dosadašnji predsjednik Venecuele Nikolas Maduro pobijedio je na predsjedničkim izborima održanim u nedelju, pošto je osvojio 51 odsto glasova, dok je opozicioni kandidat Edmund Gonzales Urutia osvojio 44 odsto, saopštila je nacionalna izborna komisija na osnovu prebrojanih glasačkih listića sa 80 odsto biračkih mesta.

Opozicija se priprema da ospori rezultate koje je saopštila izborna komisija, prenosi AP.

Predstavnici opozicije izjavili su da podaci koje su prikupili od svojih predstavnika u 30 odsto biračkih centara pokazuju da je Gonzales pobedio Madura.

U Venecueli su juče održani predsjednički izbori, a protivkandidati Maduru su bili predstavnik opozicije Edmundo Gonzales Urutia i još osam kandidata, prenosi Tanjug.

Maduru će ovo biti treći predsjednički mandat.

On je na čelu Venecuele od 2013. godine.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici, kao i na X nalogu.

Prije petnaestak godina, dok je Evropska unija “pijana” ljuljala iz jedne krize u drugu, postojala je jedna konstanta – Njemačka, a posebno Angela Merkel, njena kancelarka, bila je zvijezda oko koje kruži ostatak Evrope.
Zemlje južne Evrope su se zagušile štednjom koju su morale da progutaju kao cijenu spašavanja. Istočnjaci su poželjeli da je Merkel zauzela tvrđi stav prema Rusiji nakon njene aneksije Krima 2014. Svi su imali pravo. Ipak, niko nije imao način da djeluje mimo Njemačke.

The Economist u svojoj analizi piše da ako sada posjetite Brisel, sve što ćete čuti su priče o njemačkoj nesposobnosti. Disfunkcija trostranačke koalicije Olafa Scholza prelijeva se u Evropu, komplicirajući svakodnevno poslovanje dok se vladajuće stranke u Njemačkoj prepiru i svađaju. Stari savezi se preoblikuju dok njemački prijatelji rade oko toga. Kao kancelar, Scholz izgleda nije sposoban za strpljiv pristup kakav je imala Merkel pri sklapanju poslova. Na samitima lidera EU, njemačka pozicija djeluje iznenađujuće sve kada se drugi ne povinuju.

Narušena očekivanja njemačkog rukovodstva nisu niti nova niti se lako prevladaju. Koalicije, sudovi i federalna struktura zemlje čine donošenje odluka glomaznim. Ponekad stvari funkcionišu.

Zeitenwende je bila istinska promjena njemačke vanjske i sigurnosne politike koju je postavio Olaf Scholz nakon ruske invazije na Ukrajinu 2022. godine. Njemačka konačno unapređuje svoje oružane snage i šalje oružje Ukrajini, te je transformirala svoju energetsku politiku. Ipak, njemački partneri češće ostaju razočarani.

Ako je tako, to je zato što vjeruju Scholzu na riječ kada kaže, kao što je to učinio po preuzimanju dužnosti 2021., da Njemačka ima “posebnu odgovornost” za Evropu.

Ovo je istinitije nego ikad kada drugdje nedostaje vodstvo. Francuska, tradicionalni, iako ponekad svojeglav partner Njemačke, paralizirana je nakon nepromišljene odluke Emmanuela Macrona da održi prijevremene parlamentarne izbore prošlog mjeseca. Drugi lideri su važni po određenim pitanjima, ali nijedan ne može da se mjeri sa ukupnom snagom Njemačke. I, bez energične njemačke podrške, nekoliko stavki na listi obaveza EU sada rizikuje da skliznu u limb.

Prvi, proširenje EU na Ukrajinu i druge države, Scholz je identificirao kao prioritet za “geopolitičku Evropu”. Ipak, kako bi spriječila da proces zaglavi u birokratiji, Njemačka se mora boriti protiv drugih, skeptičnijih vlada.

Evropska unija će također morati da se reformiše dok se priprema za rast, naprimjer izmjenom svoje skupe poljoprivredne politike i smanjenjem nacionalnih prava veta. Završetak unije tržišta kapitala, vrijednog, ali važnog projekta koji bi trebao potaknuti privatna ulaganja u Evropu, i predstojeća rasprava EU ​​o tome da li su njena pravila o unutrašnjem tržištu i državnoj pomoći do nule usred rastućih tenzija između Evrope i Kine, takođe postavljaju velike zahtjeve Njemačkoj.

Dobra vijest je da kancelar ima pristojne instinkte po ovim pitanjima. Korisnog saveznika ima i u Ursuli von der Leyen, koja je decenijama postala jedna od najmoćnijih predsjednica Evropske komisije. Kao bivša ministrica njemačkog kabineta, von der Leyen ima “antene fino podešene na osjetljivost” svoje domovine, čak i ako dolazi iz stranke koja je sada tamo u opoziciji. Nakon što je prošle sedmice dobila drugi petogodišnji mandat, ona će imati politički kapital za trošenje.

Loša vijest je da je vremena sve manje. Sve tri njemačke vladajuće stranke “zapele” su na prošlomjesečnim evropskim izborima, a spremaju se za još jedne na državnim izborima u septembru.

Kako se pažnja usmjerava na sljedeće nacionalne izbore u Njemačkoj, koji će se održati u jesen 2025. godine, stranke će biti u iskušenju da “uspore motore” u EU i fokusiraju se na svoje razlike kod kuće. S obzirom da geopolitički rizici rastu i evropska ekonomija stagnira, to bi bilo kratkovido i opasno. Scholz i Njemačka moraju pojačati, piše Economist.