VRBAS Media

Autor: INFO

  • Samit EU – zapadni Balkan: Proširenje da, ali uz reforme

    Samit EU – zapadni Balkan: Proširenje da, ali uz reforme

    Lideri EU i zapadnog Balkana održaće u Briselu u srijedu samit, koji bi trebalo da odredi budući smjer strateških odnosa EU i regiona.

    EU će, osim lidera zemalja članica, predstavljati Antonio Kosta, predsjednik Evropskog savjeta, kao i Kaja Kalas, visoka predstavnica EU za spoljnu politiku i bezbjednost.

    “Samit će označiti važnost političkih i ekonomskih odnosa između EU i zapadnog Balkana, posebno u trenutnom geopolitičkom kontekstu i potrebi stvaranja sve jačih veza između EU i zapadnog Balkana”, navedeno je na stranici Savjeta, uoči samita, uz napomenu da će na kraju samita biti donesena deklaracija, te se očekuje da se lideri regiona usaglase sa njenim sadržajem.

    “EU će ponovo potvrditi punu i nedvosmislenu posvećenost perspektivi članstva zapadnog Balkana u Evropskoj uniji, kao i napretku ostvarenog u procesu proširenja, kako je navedeno u najnovijem izvještaju Evropske komisije. Na samitu će biti naglašena važnost opipljivog napretka u reformama, usklađivanja sa pravnom tekovinom EU, regionalne saradnje, dobrosusjedskih odnosa i pomirenja”, istaknuto je u najavi samita.

    Iako je prije nekoliko godina u Evropi došlo do zamora proširenjem, rat u Ukrajini ponovo je pokrenuo ovo pitanje i stavio ga u centralni dio evropske spoljne politike, obzirom da se na naš region gleda kao na pitanje bezbjednosti Evrope, ali i potrebe da se demonstrira evropska moć i uticaj u neposrednom evropskom susjedstvu.

    Ovo je posebno važno nakon što je Bijela kuća prošle sedmice predstavila svoju strategiju nacionalne sigurnosti u kojem je EU kao institucija praktično proglašena nepoželjnim partnerom, a podrška data ultranacionalističkim strankama u Evropi, koje su orjentisane protiv članstva u ovom bloku.

    U dijelu saopštenja Savjeta u kojem se govori o narednim koracima, naglašeno je da je EU posvećena približavanju zapadnobalkanskih partnera EU tokom procesa proširenja.

    “Njihova postepena integracija odvija se u više oblasti politika, čime se priprema teren za pristupanje što treba da donese konkretne koristi građanima. Očekuje se da EU pozdravi konkretan napredak u postepenoj integraciji partnera sa zapadnog Balkana u jedinstveno tržište EU, naročito kroz Plan rasta za zapadni Balkan”, naglašeno je.

    Plan rasta je program reformi EU s ciljem integrisanja regiona u evropsko jedinstveno tržište, unapređenja regionalne ekonomske saradnje, kao i za poticanje potrebnih reformi za EU, kroz pružanje šest milijardi evra sredstava za reforme i investicije. Takođe se vjeruje da Plan rasta ima potencijal da ubrza ekonomski rast u regionu tokom naredne decenije, kao i da olakša socijalno i ekonomsko usklađivanje.

    “EU je primarni i najpouzdaniji partner zapadnog Balkana. Ona je glavni trgovinski partner, investitor i donator u regionu”, istaknuto je.

    Redovni samiti između EU i zapadnog Balkana održavaju se od 2018. godine, a posljednji je bio održan u Briselu prošle godine, dok je naredni predviđen u junu u Crnoj Gori.

  • Najmanje 12 poginulih u terorističkom napadu na plaži Bondaj u Sidneju

    Najmanje 12 poginulih u terorističkom napadu na plaži Bondaj u Sidneju

    Jedan osumnjičeni za pucnjavu na plaži Bondaj u Sidneju ubijen je, drugi je priveden, a napad je kasnije klasifikovan kao teroristički čin, potvrdile su vlasti Novog Južnog Velsa. U napadu je poginulo najmanje 12 ljudi, dok je 29 povrijeđeno.

    Premijer Novog Južnog Velsa Kris Mins izjavio je da je muškarac koji je sam razoružao jednog od napadača „pravi heroj“. Dodao je da su policijske snage brzo reagovale kako bi spriječile dalju eskalaciju nasilja.

    Policija Novog Južnog Velsa saopštila je da je među stradalima i jedan od napadača, dok je drugi ranjen i nalazi se u kritičnom stanju. U incidentu su povrijeđena i dva policajca.

    Prema navodima izraelske državne televizije „Kan“, pucnjava se dogodila tokom ceremonije paljenja svijeća povodom Hanuke, kojoj je prisustvovala lokalna jevrejska zajednica. Policija je saopštila da je skupu prisustvovalo više od 1.000 ljudi, uglavnom porodice sa djecom.

    List „Sidnej morning herald“ objavio je da su dvije osobe privedene zbog sumnje da su umiješane u napad. Prema pisanju lista, policija je nakon pretresa kuće u naselju Bonirig na jugozapadu Sidneja privela dvojicu muškaraca koji su se nalazili u kući jednog od napadača.

    Istraga o okolnostima i motivima napada je u toku, a policija nastavlja rad na utvrđivanju svih činjenica u vezi s ovim događajem.

  • Zelenski: Odustaćemo od članstva u NATO ako dobijemo snažne bezbjednosne garancije

    Zelenski: Odustaćemo od članstva u NATO ako dobijemo snažne bezbjednosne garancije

    Ukrajina je spremna da odustane od zahtjeva za pristupanje NATO ukoliko Sjedinjene Američke Države i Evropska unija ponude dovoljno snažne bezbjednosne garancije u okviru tekućih pregovora o okončanju rata u Ukrajini, izjavio je danas ukrajinski predsjednik Volodimir Zelenski.

    – Govorimo o bilateralnim bezbjednosnim garancijama između Ukrajine i SAD, odnosno garancijama sličnim Članu 5 NATO-a, kao i bezbjednosnim garancijama za nas od naših evropskih partnera i drugih zemalja poput Kanade, Јapana i drugih – rekao je Zelenski, prenosi Fajnenšel tajms.

    On je rekao da još nije dobio odgovor od Bijele kuće u vezi sa predloženim revidiranim planom za okončanje rata, a koji su sastavili ukrajinski i evropski lideri.

    Taj plan od 20 tačaka uključuje i teritorijalne ustupke Rusiji.

    Specijalni američki izaslanik Stiv Vitkof i zet američkog predsjednika Donalda Trampa, DŽared Kušner, stigli su ranije danas u Berlin u sastavu američke delegacije za pregovore o ukrajinskom mirovnom procesu.

    Izvori iz njemačke vlade su za Bild rekli da će razgovori sa predstavnicima Ukrajine u Berlinu trajati dva dana, kao i da će danas biti održani preliminarni razgovori sa savjetnicima za spoljnu politiku, uključujući i sa predstavnicima SAD i Ukrajine.

    Sastanak između njemačkog kancelara Fridriha Merca i ukrajinskog predsjednika Volodimira Zelenskog zakazan je za sutra uveče, kada će u Berlin stići i šefovi država i vlada evropskih zemalja, kao i visoki zvaničnici Evropske unije i NATO.

  • Sijarto: Poljska namjerava da izazove rat Evrope sa Rusijom

    Sijarto: Poljska namjerava da izazove rat Evrope sa Rusijom

    Poljska namjerava da izazove rat Evrope sa Rusijom, ali Budimpešta u to neće ući, rekao je ministar spoljnih poslova Mađarske Peter Sijarto.

    Mađarski premijer Viktor Orban je dan ranije izjavio da bi oduzimanje ruskih aktiva od strane Evrope predstavljalo faktičku “objavu rata” Moskvi. Kao odgovor, šef poljske diplomatije optužio je Orbana da je navodno “dobio Orden Lenjina”.

    – Razumijemo da vi zaista želite da započnete rat Evrope protiv Rusije! Mi nećemo dozvoliti da budemo uvučeni u vaš rat – istakao je Sijarto na mreži Iks reagujući na kritike poljskog kolege Radoslava Sikorskog.

    Evropska unija odobrila je ranije zamrzavanje ruskih aktiva u iznosu od 210 milijardi evra na neodređeno vrijeme.

    Istovremeno, Centralna banka Rusije podnijela je tužbu protiv belgijskog depozitara “Јuroklir”, u kojem se nalaze ruska sredstva, zahtijevajući naknadu štete.

  • Podrška EU raste, ali i skepsa prema regionalnoj saradnji

    Podrška EU raste, ali i skepsa prema regionalnoj saradnji

    Oko 64 odsto građana zapadnog Balkana podržava evropske integracije njihovih zemalja, što je deset odsto više nego protekle godine, pokazao je barometar koji je objavio Regionalni savjet za saradnju, uz podršku EU i njemačke agencije za razvoj GIZ.

    Prema podacima koji su navedeni, u prošlogodišnjem barometru podrška evropskim integracijama bila je na istorijski najvišem nivou, a od 2021. godine, kada je iznosila 62 odsto, konstantno je padala.

    Prema ovim podacima, moglo bi se zaključiti da je poruka iz EU da je zapadnom Balkanu mjesto u EU doprla do građana regiona, za razliku od perioda prije rata u Ukrajini, kada je podrška pala nakon što je odgođena odluka o napretku Sjeverne Makedonije ka članstvu, uprkos tome što je zemlja promijenila ime da bi pokrenula evropske integracije.

    Međutim, loša vijest je da manje građana regiona vjeruje da je regionalna saradnja dobra za njihove ekonomije. Prošle godine u ovo je vjerovalo 82 odsto građana, dok je ove godine taj broj pao na samo 64 odsto. Ovaj podatak mogao bi se objasniti činjenicom da u svijetu ponovo počinje da prevladava protekcionizam, odnosno zatvaranje ekonomija, što je proces koji je pokrenuo Donald Tramp, predsjednik Amerike, koji je mandat počeo uvođenjem tarifa. Čini se da građani regiona počinju da vjeruju da je za njihovu ekonomiju najbolje da zaštiti svoju privredu.

    Najveća podrška evropskim integracijama je u Albaniji, i iznosi 86 odsto, dok je podrška na Kosovu 78 odsto. Sljedeća je Sjeverna Makedonija, gdje podrška iznosi 62 odsto, a u BiH podrška je 59 odsto. Nisu navedeni podaci po entitetima, ali prema drugim istraživanjima, podrška u Srpskoj je nešto iznad 50 odsto, dok je u FBiH podrška bliža dvotrećinskoj. Zanimljivo je da je podrška evropskim integracijama u Crnoj Gori, zemlji koja će izvjesno ubrzo postati članica EU, podrška na 59 odsto, odnosno otprilike na nivou BiH. Očekivano, najniža podrška EU je u Srbiji i iznosi samo 42 odsto, što je posebno zabrinjavajući podatak ako se uzmu ogromna infrastrukturna ulaganja koja su finansirana dijelom i sredstvima EU u toj zemlji.

    Zanimljivo je i da je tolerancija građana regiona prema nacionalizmu u porastu, pa je, na primjer, prošle godine 47 odsto ispitanih reklo da nacionalizam najviše sprečava regionalnu saradnju, dok to ove godine smatra njih 37 odsto.

    Dobra vijest je da je porastao optimizam građana regiona o nadi kada bi se mogli pridružiti EU. Prošle godine je njih petina vjerovala da će se njihova zemlja priključiti EU do 2030, a 23 odsto da će se to desiti do 2035, dok ove godine 26 odsto građana smatra da će se njihova zemlja pridružiti EU do 2030, a 25 odsto do 2035.

    Razlog za ovaj podatak bi mogao biti napredak Crne Gore i Albanije, koje su napravile značajan iskorak, a vjeruje se da bi Crna Gora mogla postati članica EU do 2028, ili godinu dana kasnije.

    Procenat onih koji vjeruju da se njihova zemlja nikad neće priključiti EU prošle godine je iznosio 18, a sada iznosi 17 odsto, što je razlika na nivou statističke greške.

    Kada je riječ o mladima, podrška EU je u porastu, što ima i dobre i malo manje dobre strane. Dobra strana je da mladi shvataju koje prednosti EU pruža mladim ljudima, ali istovremeno to znači da ih više želi da napusti svoju zemlju i odu živjeti u EU, što će posebno doći do izražaja ako bi se desio zastoj u evropskim integracijama. Čak 68 odsto mladih razmišlja da ode da živi i radi u EU, dok je prošle godine o tome razmišljalo njih 61 odsto.

    Prošle godine samo 46 odsto građana regiona nije bilo zadovoljno prilikama koje imaju u svojoj zemlji, a ove godine šest od deset građana zagađeni vazduh vide kao najveći ekološki problem s kojim se suočavaju.

    Kada je riječ o institucijama s najvećim povjerenjem građana, to su i dalje vjerske organizacije, kojima vjeruje 69 odsto građana regiona, a zatim dolaze oružane snage, kojima vjeruje 62 odsto građana.

    Pravosudnim institucijama vjeruje samo 42 odsto građana, a policiji 56 odsto građana regiona. Tradicionalnim medijima vjeruje 45 odsto građana, dok ih 60 odsto smatra da ne treba uvijek vjerovati informacijama sa društvenih mreža.

  • Orban: NATO se podijelio – Amerika za mir, Evropa za rat

    Orban: NATO se podijelio – Amerika za mir, Evropa za rat

    Mađarski premijer Viktor Orban rekao je da se NATO podijelio i da su Sjedinjene Države za mir, a da je Evropa za rat.

    Orban smatra da se u svjetskoj politici pojavilo nešto novo, odnosno dva stuba NATO-a, Amerikanci i Evropljani, koji govore potpuno različite stvari.

    “Pojavile su se ozbiljne razlike između ključnih zemalja NATO-a, SAD zalažu se za mir, a njihovi evropski saveznici za rat “, pojasnio je Orban komentarišući izjave generalnog sekretara NATO-a Marka Rutea o pripremi za rat sa Rusijom.

    Govoreći o pljenidbi ruske imovine na Zapadu, Orban je primijetio da će to imati nepredvidive posljedice po Evropsku uniju.

    “Posljedice takvog poteza mnogo su ozbiljnije nego što se na prvi pogled čini. Djeluje da je to ekonomsko pitanje, ali nije. To je direktan korak ka ulasku u rat”, napomenuo je mađarski premijer.

    Prema njegovim riječima, to se nije dogodilo čak ni u vrijeme Drugog svjetskog rata.

  • Više od polovine Nijemaca ne može slobodno da izrazi mišljenje

    Više od polovine Nijemaca ne može slobodno da izrazi mišljenje

    Više od polovine Nijemaca smatra da ne može slobodno da izrazi svoje mišljenje, pokazala je anketa koju je sprovela švajcarska kompanija “Tenor”, a objavio njemački list “Velt”.

    Prema rezultatima ankete, čak 57 odsto Nijemaca smatra da je trenutno bolje biti oprezan kada iznose svoje stavove.

    Najveća zabrinutost zabilježena je među pristalicama stranke Alternativa za NJemačku /AfD/, gdje je samo 11 odsto glasača reklo da se osjeća slobodno u izražavanju svojih stavova, dok je preostalih 89 odsto reklo suprotno.

    Zabrinutost zbog slobode izražavanja izraženija je među stanovnicima istočnonjemačkih pokrajina, gdje je 64 odsto reklo da se osjeća rezervisano u izražavanju svojih mišljenja. U zapadnoj NJemačkoj 55 odsto ispitanika zalagalo se za oprez.

    Samo 18 odsto Nijemaca reklo je da odobrava društveni i politički kurs zemlje, dok je preostalih 82 odsto izrazilo suprotno mišljenje.

    Kada je riječ o godinama starosti ispitanika, najjače nezadovoljstvo političkim putem NJemačke izrazili su ispitanici starosti od 45 do 49 godina. Istovremeno, među svim starosnim grupama od 16 do 60 godina i više najmanje 80 odsto ispitanika opisalo se kao nezadovoljno političkim putem NJemačke.

    Ogromnih 94 odsto glasača AfD-a ne odobrava društvenu i političku putanju NJemačke, dok je 91 odsto glasača LJevice opisalo njen društveno-politički kurs kao loš.

    Onlajn-anketa je sprovedena od 26. novembra do 3. decembra među 1.500 ljudi.

    Oktobarska anketa koju je sproveo Institut Forsa za emitere N-TV i RTL pokazala je da je samo 26 odsto Nijemaca zadovoljno radnim učinkom kancelara Fridriha Merca, što je njegov najniži rejting odobravanja do sada.

    Broj onih koji su nezadovoljni konzervativnim liderom porastao je na rekordnih 71 odsto, u odnosu na 52 odsto u maju, kada je imenovan za kancelara.

  • Tragedija u Republici Srpskoj: Poginula maloljetna osoba

    Tragedija u Republici Srpskoj: Poginula maloljetna osoba

    Na putu Trebinje Herceg Novi u mjestu Tuli došlo je saobraćajne nesreće u kojoj je stradala jedna osoba, potvrđeno je ATV-u iz trebinjskog Doma zdravlja.

    “Stradalo je maloljetno lice”, kažu iz ove ustanove.

    ” Policijska stanica za bezbjednost saobraćaja Trebinja je oko 16,10 časova evidentirala saobraćajnu nezgodu u kojoj je jedno lice smrtno stradalo. Uviđaj na licu mjesta radi dežurni tužilac iz OJT zajedno sa policijskim sluzbenicima Policijske stanice za bezbjednost saobraćaja Trebinje”, kažu iz PU Trebinje.

  • Cvijanović i Dodik osudili teroristički napad na jevrejsku zajednicu u Sidneju

    Cvijanović i Dodik osudili teroristički napad na jevrejsku zajednicu u Sidneju

    Srpski član Predsjedništva BiH Željka Cvijanović i predsjednik SNSD-a Milorad Dodik najoštrije su osudili teroristički napad na jevrejsku zajednicu u Sidneju, izražavajući solidarnost sa žrtvama i jevrejskim narodom širom svijeta.

    Cvijanović je poručila da je riječ o gnusnom činu izvršenom tokom proslave Hanuke, koji dodatno obavezuje na snažniju zajedničku borbu protiv terorizma i antisemitizma. Kako je navela, Republika Srpska stoji čvrsto uz prijateljski jevrejski narod u Republici Srpskoj, BiH i širom svijeta.

    Sličnu poruku uputio je i Milorad Dodik, koji je izrazio najdublje saučešće porodicama žrtava i cijelom jevrejskom narodu. Istakao je da Republika Srpska stoji u solidarnosti sa Jevrejima kao narodom koji je, prema njegovim riječima, kroz istoriju platio ogromnu cijenu mržnje i nasilja.

    Dodik je naveo da ovaj zločin pokazuje da terorizam nema granice i da pogađa ljude okupljene u miru, vjeri i zajedništvu. U tom kontekstu, istakao je da Izrael zaslužuje punu podršku u borbi protiv terorista iz Gaze, naglašavajući da se protiv terora ne pregovara, već da se on mora zaustaviti.

    Prema njegovim riječima, istovremeno jačaju glasovi širom svijeta koji upozoravaju da se bezbjednost, kultura i način života ne mogu sačuvati bez jasnih granica i odgovorne migracione politike. Dodik je ocijenio da zaštita judeo-hrišćanskih vrijednosti i zaustavljanje nekontrolisanih migracija postaju pitanje opstanka slobodnih društava.

  • Košarac: Manje tumarajte sarajevskim ulicama otiđite u Banjaluku i dogovarajte

    Košarac: Manje tumarajte sarajevskim ulicama otiđite u Banjaluku i dogovarajte

    Zamjenik predsjedavajuće Savjeta ministara Staša Košarac rekao je da sarajevske “mudre” političke glave odu u Banjaluku i da se dogovaraju umjesto što tumaraju sarajevskim ulicama i po svijetu.

    – Sarajevske “mudre” političke glave neka manje lutaju i tumaraju po sarajevskim ulicama, haustorima i svijetu. Otiđite u Banjaluku i dogovarajte – napisao je Košarac na Instagramu.