Ako je nedjeljna izborna noć u Bosni i Hercegovini išta dokazala, to je da ovdašnja politička fizika ne priznaje zakone zapadne demokratije, a još manje rigidne paragrafe domaćeg pravosuđa. Dok se u Sarajevu prebrojavaju procenti novog-strogog balansa, a u Briselu i Vašingtonu pišu rutinski izvještaji o „zamoru demokratije“, Banjaluka slavi fenomen koji će se izučavati na katedrama za politikologiju: apsolutnu pobjedu čovjeka čije ime uopšte nije stajalo na glasačkom listiću, piše BL Portal.
Dok ovdašnja javnost zbraja mandate, globalne prestonice u rezultatima čitaju sopstvene geopolitičke dijagnoze. Reakcije svjetskih medija manje govore o BiH, a više o raskolu savremenog svijeta.
Za anglosaksonske centre rezultati u Republici Srpskoj predstavljaju težak šamar mehanizmima međunarodne zajednice. Londonski Fajnenšel tajms u analizi „Proruski moćnik proglasio pobjedu na izborima u Bosni“ sa čuđenjem opisuje apsurd u kojem Milorad Dodik, uprkos pravosudnim zabranama vršenja javnih funkcija, nastupa kao „glavni komandant“ koji je diktirao tempo i retoriku kampanje. Gardijan prenosi ocjene da su zapadne kaznene mjere proizvele kontraefekat, a Asosijejted pres konstatuje da je strategija izolacije propala. Američki analitičari ukazuju da je skidanje Dodika sa „crne liste“ krajem 2025. došlo prekasno da bi se amortizovao uticaj, te da mašinerija ostaje ključni faktor stabilnosti ili nestabilnosti Balkana.
Kontinentalna Evropa izbore posmatra kroz apatiju. Francuski Mond i španski El Pais akcenat stavljaju na istorijski nisku izlaznost i definišu je kao „zamor demokratije“. Za španske izvještače ključna greška je razjedinjenost opozicije u Srpskoj, koja je glasačkoj mašineriji SNSD-a omogućila laku šetnju do pobjede. Njemački Dojče vele zaključuje: „Mrtvi više ne glasaju, ali ishod je ostao isti“. Biometrijski skeneri su možda eliminisali krađe iz prošlog vijeka, ali analitičari priznaju da tehnologija ne može izbrisati nacionalnu demarkaciju na terenu.
Sa Istoka stižu trijumfalni tonovi. TASS i RIA Novosti rezultate u Banjaluci ne vide kao blokadu, nego kao krah zapadnog neokolonijalizma. Za Moskvu je opstanak SNSD-a dokaz da su građani rekli istorijsko „ne“ nametnutim rješenjima OHR-a i uvlačenju u NATO. Izvještači podvlače Dodikovu zahvalnost Vladimiru Putinu i opasku da je povratak Donalda Trampa u Bijelu kuću „zbrisao Bajdenovu strukturu“ koja je godinama davila institucije u Banjaluci.
Al Džazira analizira BiH kao trajno podijeljenu teritoriju u kojoj Federacija drži proevropski, a Srpska proruski i prokineski kurs, ali lokalna realnost je pragmatičnija. Dodik je pokazao da prepoznaje tektonske promjene brže od regionalnih konkurenata. Dok je Zapad pokušavao da ga eliminiše pravnim procedurama, preživio je sudske procese, dočekao promjenu vlasti u Vašingtonu i kreirao formulu u kojoj su Savo Minić, Željka Cvijanović i Igor Dodik završili posao na terenu.
Izborna drama je gotova, skeneri su se ugasili, a mapa je ostala netaknuta. Velike sile mogu nastaviti medijsko ratovanje, ali ključevi političke sudbine Republike Srpske i dalje su na istoj adresi u Banjaluci.
Komentariši