VRBAS Media

Kategorija: Svijet

  • Fon der Lajen objavila novi plan za približavanje Zapadnog Balkana EU

    Fon der Lajen objavila novi plan za približavanje Zapadnog Balkana EU

    Predsjednica Evropske komisije Ursula fon der Lajen objavila je danas novi plan za približavanje Zapadnog Balkana Evropskoj uniji.

    Govoreći na forumu “GLOBSEC” u Bratislavi, ona je rekla je da evropski blok treba da učini više kako bi došao do članica u regionu koje teže priključenju, otkrivajući plan sastavljen od četiri tačke za podsticanje lokalnog razvoja, prenio je Politiko.

    • Konačno shvatamo da nije dovoljno samo čekati da nam se naši prijatelji izvan Unije približe. Takođe moramo da preuzmemo odgovornost da nam se članovi koji teže da se približe Uniji mnogo više približe – kazala je Fon der Lajen.

    Plan bi, prema Von der Lajen, uključivao napore za dalje usklađivanje Zapadnog Balkana sa jedinstvenim tržištem EU, produbljivanje regionalne ekonomske integracije, ubrzavanje reformi pravosuđa i borbe protiv korupcije i jačanje pretpristupnog finansiranja.

    • Zapadni Balkan bi mogao da se pridruži našem jedinstvenom digitalnom tržištu u oblastima kao što su e-trgovina i sajber bezbjednost – naglasila je ona i dodala da bi mogla da bude olakšana trgovina robom i plaćanje.

    Fon der Lajen je kazala da želi da evropsko jedinstveno tržište bude pokretač promjena, ne samo za zemlje koje su se već pridružile evropskoj porodici, već i za one koje su još na putu.

    Ona je naglasila da će i zemlje Zapadnog Balkana morati da urade svoj dio posla kako bi pristupile novim pogodnostima.

    • Želimo da Zapadnom Balkanu unapred ponudimo neke od prednosti članstva. Ali, naravno, to takođe znači da određeni uslovi za članstvo, takođe, moraju biti ispunjeni unapred – rekla je Fon der Lajen.

    Predsjednica Evropske komisije je naglasila da Evropa treba da stavi “više novca na sto” kako bi pomogla da se poboljšaju životi ljudi i olakša proces integracije.

    • Trebalo bi da povećamo resurse posvećene Zapadnom Balkanu – istakla je ona.
  • Makron: Vlasti u Prištini odgovorne za nerede

    Makron: Vlasti u Prištini odgovorne za nerede

    Vlasti samoproglašenog Kosova snose odgovornost za nerede koji su pogoršani od kada su albanski gradonačelnici preuzeli dužnost na sjeveru Kosova i Metohije, u području gdje većinski žive Srbi, izjavio je predsjednik Francuske Emanuel Makron.

    On je na konferenciji za novinare u Bratislavi rekao da se nada da će se kasnije ove sedmice sastati sa njemačkim kancelarom Olafom Šolcom i liderima Srbije i vlasti u Prištini.

    U međuvremenu, na sjeveru Kosova i Metohije noć je protekla mirno, incidenata nije bilo, a za danas se očekuje okupljanje većeg broja građana ispred opštinskih zgrada u Leposaviću, Zubinom Potoku i Zvečanu, oko kojih pripadnici Kfora razvlače bodljikavu žicu, javio je Rojters.

    Situacija u opštinama na sjeveru Kosova i Metohije, u kojima su Srbi većinsko stanovništvo, eskalirala je u petak, 26. maja, nakon što je kosovska policija zauzela opštinske prostorije u opštinama Zvečan, Zubin Potok i Leposavić. Policija je imala namjeru da omogući “novim načelnicima opština” da preuzmu dužnost, nakon izbora koje su Srbi bojkotovali i na kojima je izlaznost bila manja od 3,5 odsto.

    KFOR je u ponedjeljak, 29. maja, blokirao opštinske prostorije ispred kojih su se okupili Srbi koji su mirno protestovali. Predsjednik Srbije Aleksandar Vučić izjavio je da je nakon eskalacije situacije 52 Srba zatražilo pomoć u bolnici u Kosovskoj Mitrovici, a da je troje njih teže povrijeđeno.

  • Peskov: Moskva ne vjeruje izjavama evropskih predstavnika o Kosmetu

    Peskov: Moskva ne vjeruje izjavama evropskih predstavnika o Kosmetu

    Kremlj pozdravlja sve mjere za rješavanje situacije na Kosovu i Metohiji, ali Rusija zbog sopstvenog iskustva ne vjeruje bezuslovno izjavama evropskih predstavnika o ispunjavanju sporazuma Beograda i Prištine, saopštio je portparol Kremlja Dmitrij Peskov.

    On je istakao da Rusija pozdravlja bilo koju aktivnost da se situacija izvuče iz kritične faze i da se garantuju prava svih zainteresovanih strana, ali je naglasio da Rusija sumnja da evropski predstavnici sprovode postojeće sporazume.

    • Naravno, takvim izjavama ne bismo bezuslovno vjerovali i trebalo bi ih tretirati sa velikom pažnjom, jer je u prošlosti bilo više slučajeva da su obaveze ostajale neispunjene. To jednostavno možemo reći na osnovu sopstvenog iskustva – rekao je Peskov reagujući na komentar specijalnog predstavnika EU za dijalog Beograda i Prištine Miroslava Lajčaka koji je uvjeren da će sporazumi Beograda i Prištine biti primjenjeni.

    Portparol Kremlja podsjetio je na određeni dokument koji su 2014. godine potpisali tadašnji ukrajinski predsjednik Viktor Јanukovič i evropski ministri spoljnih poslova.

    • Sve obaveze su ostale na papiru. Štaviše, ovaj dokument je u suštini postao paravan za kasniji državni udar u toj zemlji – istakao je Peskov, napominjući da Kremlj pomno prati situaciju sa sporazumima o Kosovu i Metohiji.

    Tokom razgovora u severnomakedonskom Ohridu, u kojima su posredovali visoki predstavnik EU za spoljnu politiku i bezbjednost Žozep Borelj i Lajčak, Beograd i Priština postigli su saglasnost o nizu stavova iz sporazuma o načinima normalizacije odnosa, posebno usaglašenog nacrta sporazuma o formiranju Zajednice srpskih opština na Kosovu i Metohiji. U suprotnom, Beograd odbija da nastavi sa normalizacijom odnosa sa Prištinom.

    Briselskim sporazumima o normalizaciji odnosa Beograda i Prištine od 19. aprila 2013. godine predviđeno je formiranje Zajednice srpskih opština – organa samouprave Srba koji žive u nepriznatoj republici Kosovo. Predsjednik Srbije Aleksandar Vučić je više puta isticao da je njegova zemlja ispunila svoj dio briselskih sporazuma, dok je Priština tek počela da pravi nacrt te Zajednice, ali su naknadno odustali od tog procesa, podsjeća TASS.

  • Medvedev: London je de fakto u ratu sa Rusijom

    Medvedev: London je de fakto u ratu sa Rusijom

    London faktički vodi protiv Moskve neobjavljeni rat, što znači da se svaki britanski zvaničnik može smatrati legitimnom vojnom metom, izjavio je zamjenik predsjednika Savjeta bezbjednosti Rusije Dmitrij Medvedev.

    On je obratio pažnju na izjavu ministra spoljnih poslova Velike Britanije DŽejmsa Kleverlija koji je rekao da Ukrajina ima pravo da “projektuje silu” van svojih granica.

    • Danas Velika Britanija deluje kao saveznik Ukrajine, pružajući joj vojnu pomoć u vidu vojne tehnike i stručnjaka. Dakle, de fakto vodi protiv Rusije neobjavljeni rat. U tom slučaju, bilo koji njen javni funkcioner (kako vojni, tako i civilni koji doprinosi ratu) može se smatrati legitimnom vojnom metom – rekao je Medvedev.

    On je istakao da je London bio i ostao vječiti neprijatelj Moskve.

    • Glupi zvaničnici Velike Britanije, našeg vječitog neprijatelja, treba da imaju na umu da se prema opšte priznatom međunarodnom pravu koji reguliše vođenje rata u savremenim uslovima, uključujući Hašku i Ženevsku konvenciju sa njihovim dodatnim protokolima, njihov položaj takođe može kvalifikovati kao da su u ratu – napisao je Medvedev na Tviteru.

    Ranije Kleverli nije želio da odgovori na pitanje da li je Kijev umiješan u napade dronovima na Moskvu, ali je rekao da su napadi na “legitimne vojne mete” van Ukrajine dio njene samoodbrane. Pritom je istakao da neće spekulisati o prirodi napada.

    Јuče su u ranim jutarnjim satima ukrajinske bespilotne letjelice izvele napade u Moskvi i oštetile stambene zgrade duž Lenjinskog prospekta i u Ulici Profsojuzna na jugozapadu Moskve.

    Takođe, jedan dron je pogodio zgradu u Ulici Atlasova u Novoj Moskvi.

    Ruski predsjednik Vladimir Putin ocijenio je da je napad ukrajinskih dronova na Moskvu akt terorizma.

  • Samoproglašenom Kosovu vraćaju vize?

    Samoproglašenom Kosovu vraćaju vize?

    Bivši ministar spoljnih poslova Kosova Petrit Seljimi izjavio da prema najnovijim informacijama, tri zemlje članice EU traže suspenziju bezviznog režima.

    Seljimi je na Tviteru precizirao da te zemlje razmatraju da, zbog eskalacije situacije na sjeveru KiM, zatraže suspendovanje IPA fondova i viznu liberalizaciju za samoproglašeno Kosovo, što je ocijenio ka drastične i neprihvatljive potezi.

    Prema njegovim riječima, sada je Kosovu potrebno da predloži konkretna rješenja da se to prevaziđe.

    “Najnovije informacije sa razmatranja unutar EU: najmanje tri zemlje članice EU (neću ih ovde imenovati) razmatraju da zatraže suspendovanje IPA fondova i visnu liberalizaciju za Kosovo. To su drastični, neprihvatljivi potezi. Sada su nam potrebna konkretna rješenja da predloži Kosovo”, napisao je Seljimi, prenosi b92.

  • Kina: Nadamo se da će NATO poštovati suverenitet Srbije

    Kina: Nadamo se da će NATO poštovati suverenitet Srbije

    Peking se nada da će NATO poštovati teritorijalni integritet Srbije, izjavila je portparolka Ministarstva spoljnih poslova Kine Mao Ning, komentarišući planove Alijanse da poveća prisustvo svojih snaga na KiM.

    Nadamo se da će NATO zaista poštovati suverenitet i teritorijalni integritet te zemlje i da će zaista učiniti nešto za mir u regionu – prokomentarisala je Mao Ning, istakavši da se Kina protivi jednostranim akcijama u situaciji na Balkanu.

    Peking poziva da se izbegne eskalacija napetosti na KiM i da se na Zapadnom Balkanu održi mir i spokoj.

    • Kina je uvijek podržavala napore Srbije da zaštiti svoj suverenitet i teritorijalni integritet. U aktuelnoj situaciji treba izbjegavati eskalaciju napetosti i održavati mir i spokoj na Zapadnom Balkanu – izjavila je kineska predstavnica.

    Komentarišući sastanak predsjednika Srbije Aleksandra Vučića i kineske ambasadorke u Beogradu Čen Bo, portparolka je kazala da su strane tokom sastanka razmijenile mišljenja o pitanjima koja su od interesa za Peking i Beograd.

    Mao Ning je dodala da Kinu i Srbiju povezuju odnosi “sveobuhvatnog strateškog partnerstva i čeličnog prijateljstva”.

  • Dvije ruske rafinerije nafte napadnute dronovima

    Dvije ruske rafinerije nafte napadnute dronovima

    Rafinerija nafte Afipski u ruskoj regiji Krasnodar napadnuta je dronovima u utorak naveče, prema guverneru Veniaminu Kondratjevu.

    “Požar na području rafinerije nafte Afipski u Sjeverskom okrugu. Gori jedno od postrojenja za destilaciju mazuta. Požar je obuzdan na površini od 100 kvadratnih metara”, napisao je na “Telegramu”.

    Kondratjev je rekao da u napadu niko nije povrijeđen. Kasnije je izvijestio da je požar ugašen.

    Ruski “Telegram” kanali izvijestili su da je napadnuta i regionalna rafinerija nafte Ilski.

    Prema kanalu “Baza”, bespilotna letjelica se srušila na područje objekta, što je izazvalo eksploziju. Niko nije povrijeđen, a eksplozija nije izazvala požar, izvijestio je kanal.

    Prema kanalu “Shot”, dron se srušio na mjesto, ali nije detonirao. Krasnodarske vlasti su kasnije potvrdile da se dron srušio na postrojenje, ali su rekli da niko nije povrijeđen i da nije oštećena infrastruktura, prenosi “Meduza”.

  • Evropa prelazi na “ratnu privredu”?

    Evropa prelazi na “ratnu privredu”?

    Nacionalizacija fabrika? Kontrola cena? Racionirani obroci hrana? Na šta komesar Evropske unije za unutrašnje tržište Tjeri Breton misli kada pominje izraz “ratna privreda”?

    EU se obavezala da će Ukrajini u roku od godinu dana poslati milion komada municije, ali proizvodni kapaciteti bi tek trebalo da se usklade s tom obavezom

    Izraz „ratna privreda“ podseća na dramatične mjere iz mračnih dana prošlosti: vlade mijenjaju svoje ekonomske sisteme i industrijsku proizvodnju kako bi dale prednost proizvodnji za potrebe vođenja rata.

    Komesar EU za unutrašnje tržište Tjeri Breton počeo je redovno da pominje taj izraz početkom marta dok je tražio (i još uvek traži) brzo povećanje narudžbina, kao i proizvodnje municije i oružja od strane EU – kako za snabdjevanje Ukrajine, tako i za popunjavanje sopstvenih zaliha. Komesar je obišao više od deset fabrika za proizvodnju oružja, gdje se suočio s pritužbama da dugoročnih ugovora nema – uprkos nekoliko odluka EU o povećanju finansiranja i smanjenju prepreka za zajedničku nabavku.

    „Kašnjenja nisu u skladu s našim trenutnim potrebama“, rekao je Breton na konferenciji za novinare 3. maja. „Zato je neophodno – i ja to jasno kažem – da se industrijska baza pogura i pokrene ka ’ratnoj privredi’, ako mi dozvoljavate da koristim taj izraz.“

    Nije odobreno
    Ali, čini se da se Breton oko toga baš i nije konsultovao sa svim državama-članicama Evropske unije. Berlin je tu možda i najosjetljiviji. Njemački ambasador u Poljskoj Tomas Bager dobro zna kako to izgleda kad se na njegovu zemlju vrši pritisak po pitanju nabavke oružja, ali on svejedno smatra da je Bretonov predlog „neproduktivan“.

    „U Njemačkoj nećete dobiti pozitivan odgovor na izraz ’ratna privreda’“, kratko je prokomentarisao Bager ranije ovog mjeseca. I dodao: „To nije pravi način za mobilizaciju napora.“

    Ta reakcija nije nimalo iznenađujuća, objašnjava Edvard Lukas iz Centra za analizu evropske politike (CEPA). On za DW čak kaže da bi taj pojam potpuno zabranio. „To znači vrlo različite stvari u različitim zemljama. Prava ’ratna privreda’ je kada ljudi s oružjem dođu, preuzmu vašu fabriku i natjeraju vas da proizvodite više oružja. Mislim da to u Evropi niko zapravo ne predlaže“, kaže Lukas, ali ujedno naglašava da je Rusija već preduzela takve korake.

    „U Njemačkoj to podsjeća na nacističku kontrolu privrede koja je podrazumijevala kolosalne patnje i zlostavljanje prisilnih radnika“, podsjeća Lukas. „To je pomalo kao da u Sjedinjenim Državama kažete: ’Ovo moramo da podignemo na plantažni tempo’. To ne bi bio znak produktivnosti, već znak najmračnijeg perioda u američkoj istoriji. Ne mislim da bi to trebalo rješavati koristeći takve izraze, to se rješava tako što se sjedne za sto i donesu teške regulatorne odluke o finansijama kojima se postiže rezultat koji želite“, kaže Lukas.

    Pojačavanje retorike, a ne industrije
    Analitičar Ben Talis iz Njemačkog saveta za spoljne odnose (DGAP) podsjeća da je francuski predsjednik Emanuel Makron takođe pominjao „ratnu privredu“, ali ipak bez da je povlačio dramatične poteze koje ona podrazumeva. „To bi imalo mnogo implikacija, mnogo državne kontrole i državnog usmjeravanja privrede. To bi vjerovatno podrazumijevalo i različite oblike racionalizacije, što bi poslalo veoma zanimljiv signal stanovništvu Evrope, onaj koji mislim da sadašnja generacija političara u zapadnoj Evropi ne bi bila voljna da pošalje“, kaže Talis.

    Međutim, ako Evropska unija – a i NATO – žele da povećaju proizvodnju oružja, potrebno je poslati signal da je stvar hitna. Razumljivo je onda što neki zvaničnici EU plasiraju pojam „ratna privreda“, kaže Natali Toci, direktorka Italijanskog instituta za međunarodne poslove. Oni, kaže, moraju da premoste veliki jaz koji postoji kada je reč o percepciji pretnje širom Evrope. Moraju da „uvere one države-članice koje su veoma daleko od prve linije fronta da, umesto što troše sredstva za domaće potrebe, moraju da ih potroše na odbrambenu industriju za slanje oružja u Ukrajinu.“ Toci kaže da neki ljudi to već podržavaju, „ali potrebno je vrijeme da taj argument postane uvjerljiv za sve.“

    Estonski ministar odbrane Hano Pevkur kaže da njegovu zemlju niko ne treba da poziva na „ratnu privredu“, jer je ona već dala više od jedan odsto svog bruto nacionalnog proizvoda za pomoć Ukrajini. „Ne moramo to posebno da navodimo“, kaže on za DW.

    Njemački ambasador u Poljskoj Tomas Bager smatra da se pozivanjem na „ratnu privredu“ neće postići uspjeh u Njemačkoj.

    Spremiti za kasnije?
    Iako podržava taj cilj, vojni istoričar Slavomir Debski, direktor Poljskog instituta za međunarodne poslove (PISM), ne misli da je uvođenje „ratne privrede“ neophodno. Barem „ne još“. On smatra da političari ni sami zapravo ne znaju šta misle kada taj izraz pominju.

    „Godine 1942. Sjedinjene Države bile su u stanju da proizvode velike brodove za 14 dana, umjesto za dvije godine“, objašnjava on.

    „To je vrsta privatizacije ratne privrede. Mi nismo u toj situaciji i nema potrebe uvoditi takav režim u naše privrede.“

    Ben Talis predlaže da, umjesto što samo koriste taj pojam, političari počnu da objašnjavaju šta misle kada koriste izraz „ratna privreda“.

    „Ukrajina se bori za našu slobodu. Ukrajinci sprečavaju da mi budemo napadnuti. Ako to tako budemo vidjeli, onda bi ovo stvarno trebalo da postane i naš sukob, i trebalo bi da hoćemo da pobjedimo. Dakle, da prihvatimo da smo u ozbiljnom sukobu i da onda počnemo ljude na to i da pripremamo“, kaže Talis za DW.

    Ali njemački ambasador Bager tom idejom nije oduševljen.

    „Ono što je važno jeste da se te različite percepcije egzistencijalne prijetnje ne sagledavaju kao: ’oni to još uvijek ne shvataju’. Ja kažem da mi shvatamo, ali i vi morate da shvatite da su istorija i geografija neizmjerno moćni učitelji i da su nas naučili različite lekcije.“

  • Ruski ambasador: Amerika ignoriše napade na Moskvu i podstiče ukrajinske teroriste

    Ruski ambasador: Amerika ignoriše napade na Moskvu i podstiče ukrajinske teroriste

    Izjave Vašingtona o terorističkom napadu u Moskvi pomoću dronova u suštini su ohrabrenje za ukrajinske teroriste da nastave sa takvim akcijama, saopštio je ambasador Rusije u SAD Anatolij Antonov.

    • Dovoljni su pokušaji da se sakriju iza fraze da ‘prikupljaju informacije’. I odmah zvanična lica prelaze na informacioni napad protiv naše zemlje. Zar u administraciji ne shvataju da niko ne vjeruje američkim parolama o tome da ne podržavaju udare Oružanih snaga Ukrajine na rusku teritoriju? Pogotovo što te riječi izgovaraju nekako stidljivo i nesigurno – kazao je Antonov.

    Kako je dodao, teroristički napad kijevskog režima “nije imao nikakvog vojnog smisla”.

    • Napad je izveden na stambene zgrade Rusa. Ovaj napad se mora nedvosmisleno i bez pretjerivanja mora smatrati terorističkim napadom – poručio je ruski ambasador.

    On je ocijenio da kijevski režim pokušava da zastraši Ruse, da unese zabunu u društvo i potkopa povjerenje u predsjednika.

    • Istovremeno, zločinački režim pokušava da nadoknadi neuspjehe na kontakt liniji i nemogućnost vođenja kontraofanzive. O čemu se tu radi? Odgovor je očigledan: o vojnoj nemoći nacističkih sluga u Kijevu. Јedino šta uzimaju u obzir pseudopolitičari u Ukrajini je stav Zapada na čelu sa SAD. Ćutanje i ignorisanje zlodjela ubica sa žuto-plavim obilježjima su svojevrsno odobrenje nacistima da nastave sa uzaludnom konfrontacijom protiv ruskih Oružanih snaga – rekao je Antonov.

    Po njegovom mišljenju, SAD se svjesno uvlače u ponor vojnih dejstava u Evropi.

    • Sukob Rusije i NATO je stari, najdraži san nacional-radikala u Kijevu – zaključio je Antonov.

    Rusija skrenula pažnju UN
    Stalno predstavništvo Rusije pri UN skrenulo je pažnju portparolu generalnog sekretara organizacije Stefanu Dižariku na to da je napad ukrajinskih dronova u Moskvi bio usmjeren protiv civila.

    • Za informaciju kancelarije zvaničnog predstavnika generalnog sekretara UN – napad Kijeva uz upotrebu dronova na rusku prestonicu predstavlja teroristički akt koji treba da bude osuđen na odgovarajući način na svim nivoima. Ti napadi ukrajinskih snaga, sudeći po svemu, bili su usmjereni isključivo protiv civila – navodi se u saopštenju ruskog predstavništva.

    Ranije je Dižarik izjavio da Ujedinjene nacije osuđuju sve napade na civile i infrastrukturu, ma gdje da se dešavaju, ali da su posljednji napadi u Moskvi “neuporedivi sa intenzivnim napadima na ukrajinske gradove”.

    Јuče su u ranim jutarnjim satima ukrajinske bespilotne letjelice izvele napade u Moskvi i oštetile stambene zgrade duž Lenjinskog prospekta i u Ulici Profsojuzna na jugozapadu Moskve. Takođe, jedan dron je pogodio zgradu u Ulici Atlasova u Novoj Moskvi.

    Ruski predsjednik Vladimir Putin ocijenio je da je napad ukrajinskih dronova na Moskvu akt terorizma.

  • Danas glasanje da Mađarska bude proglašena nepodobnom za predsjedavanje EU

    Danas glasanje da Mađarska bude proglašena nepodobnom za predsjedavanje EU

    Ministri EU izrazili su “nelagodu” jer će Mađarska sljedeće godine preuzeti predsjedanje blokom, no Budimpešta je poručila da je ništa neće spriječiti u obavljanju te zadaće.

    Danas će Evropski parlament glasati o neobavezujućoj rezoluciji kojom se od članica EU traži da Mađarsku proglase nepodobnom za preuzimanje predsjedanja blokom u drugoj polovini 2024. godine.

    “Nelagoda je ono što svi osjećamo”, rekao je nizozemski ministar vanjskih poslova Vopke Hoestra.

    Njemačka dužnosnica Anna Luhrmann izrazila je sumnju u sposobnost Mađarske da adekvatno obavlja dužnost predsjednice EU.

    Prema njenim riječima, Mađarska je trenutno izolirana jer ima problema s vladavinom prava i jer postoje sumnje u podršku Budimpešte Ukrajini u ratu s Rusijom.

    Međutim, dužnosnici EU i Budimpešte podsjećaju da prema Sporazumu bloka svaka od 27 država članica ima pravo na predsjedanje i da je vrlo mala vjerojatnost da se to može promijeniti.

    “O tome nema rasprave, Mađarska će predsjedati EU-om”, rekla je mađarska ministrica pravosuđa Judot Varga, koja je raspravu u Evropskom parlamentu nazvala “glupošću koju vode frustrirani zastupnici ljevice”.