Glavnokomandujući ukrajinske vojske izjavio je danas da je Rusija koncentrisala svoje glavne udarne snage na severu Luganske oblasti i da pokušava da napada istovremeno u devet pravaca.
“Žestoke borbe za oblast Lugansk se nastavljaju”, rekao je u onlajn obraćanju Valerij Zalužni, glavnokomandujući ukrajinskih oružanih snaga, prenosi Rojters.
Prema njegovim rečima, Rusi u napadima koriste ratnu avijaciju, raketne sisteme i artiljeriju.
Objašnjenje Rusije za smanjenje isporuka gasa kroz Severni tok 1, izgovor je za sejanje neizvesnosti i povećanje cena, smatra nemački ministar Robert Habek.
Habek je to rekao nakon što je Gasprom saopštio da će dodatno smanjiti kapacitet gasovoda.
“Trenutno možemo da kupujemo potrebne količine sa tržišta, ali po višim cenama”, rekao je danas Habek i dodao da je snabdevanje bezbedno, istakavši da je ušteda energije prioritet, prenosi Rojters.
On je potvrdio da će nemačka vlada preduzeti adekvatne mere, “ako to bude potrebno”.
Protok gasa kroz Severni tok 1 još nepromenjen
Na osnovu merenja izvršenog danas u 15.00 časova po lokalnom vremenu, količina isporučenog gasa Nemačkoj preko Severnog toka 1 je nepromenjena i iznosi 44,9 miliona kubnih metara na sat.
Ova količina se nije menjala u poređenju sa protokom izmerenim sat ranije, potvrdio je operater gasovoda nakon što je Gasprom saopštio da dodatno smanjuje isporuke kroz taj gasovod.
Kapacitet kopnene kompresorske stanice Severni tok 1 pao je na 67 miliona kubnih metara dnevno, saopštio je ranije ruski Gasprom, navodeći da planira dodatno da smanjuje korišćenje opreme na kompresorskoj stanici koju je proizvela nemačka kompanija Simens, prenosi Rojters.
Nemacki regulator gasovodne mreže saopštio je da trenutno procenjuje situaciju i potencijalni uticaj daljeg smanjenja isporuka, dan nakon što je Gasprom saopštio da smanjuje isporuke i do 100 miliona kubnih metara dnevno.
“Sigurnost snabdevanja je trenutno još garantovana”, rekao je portparol nemačkog regulatornog tela.
Portparolka ruskog Ministarstva spoljnih poslova Marija Zaharova ocenila je da Zapad “puca sebi u glavu” nastojanjem da ograniči uvoz energenata.
Zaharova je rekla da je strateško partnerstvo Rusije sa Kinom izdržalo pokušaje Zapada da poseje razdor između dve zemlje i da su Sjedinjene Države i njihovi evropski saveznici razorili svoje odnose sa Moskvom, prenosi Rojters.
“Isporuke energije (Kini) se stalno povećavaju. Kina zna šta hoće i ne puca sebi u nogu. Dok oni, zapadno od Moskve, pucaju sebi u glavu. Zapad se sam izolovao od nas”, rekla je Zaharova novinarima.
Rat u Ukrajini i pokušaj Zapada da izolovanjem kazni Rusiju zbog napada na Ukrajinu, doveli su do rasta cena žitarica, jestivog ulja, đubriva i energije, a Evropa je pri tome odlučila da smanji svoju zavisnost od ruske nafte i gasa.
Zaharova je ocenila da je Evropska unija zauzela “samoubilački” kurs pokušavajući da se odrekne ruske energije kojom se Nemačka snabdevala od vrhunca Hladnog rata.
Rusija je drugi najveći svetski izvoznik nafte posle Saudijske Arabije i najveći svetski izvoznik prirodnog gasa, napominje britanska agencija.
Američke berze su u stalnom padu od početka godine, pa je tako više od 90 odsto izdanja obveznica, dionica i drugih vrijednosnih papira bilo u minusu, ističu ekonomski portali.
Ponedjeljak, 13. jun, bio je jedan od najlošijih dana u istoriji njujorške berze – berzovni indeks koji uključuje više od 2.000 dionica i ostalih vrijednosnih papira pao je za 568,79 bodova, odnosno 3,77 odsto.
Tek svako 10. izdanje dionica, obveznica i drugih vrijednosnih papira tog dana je ostvarilo pozitivan bilans. Još gore, više od 98 odsto ukupnog trgovanja odnosilo se na izdanja koja su dan završila u minusu.
Prema tom mjerilu, bio je to jedan od najlošijih dana na njujorškoj berzi – gori i od takozvanog crnog ponedjeljka, 19. oktobra 1987. godine, kada je na berzi “izbrisano” 500 milijardi dolara vrijednosti, što u današnjoj vrijednosti, s obzirom na inflaciju, iznosi oko bilion i tristo milijardi dolara.
Ni na drugim američkim berzama nije mnogo bolja situacija. Cijena dionice “Tesle” pala je za 50 dolara (7,1 odsto) u jednom danu.
I “Amazon”, “Meta platforms”, “Apple” i “Microsoft” bili su u “crvenom”.
Indeks “Es end Pi 500”, koji prati dionice 500 najvećih kompanija u SAD, ukazuje na pad cijena na berzi, rasprodaju, strah i lošu ekonomsku budućnost.
Većina ekonomskih analitičara smatra da je za lošu situaciju na berzi odgovoran nastavak i jačanje inflacije u SAD, pa se pretpostavlja da će američka Centralna banka (FED) podići referentnu kamatnu stopu više nego što se očekivalo. Od početka godine, kada je postalo jasno da će inflacija u SAD rasti uprkos uvjeravanju FED-a i Evropske centralne banke da se to neće dogoditi, berze negativno reaguju, posebno dionice tehnoloških kompanija.
Cijena dionice “Meta platformsa”, koja je na početku godine bila veća od 335 dolara, trenutno je niža od 165 dolara, a i dalje pada.
“Apple” je prošao bolje, s padom cijene sa 180 dolara po dionici na 132 dolara, što je minus veći od 25 odsto od početka godine.
Jedan od većih gubitnika je “Tesla”, od 1.200 dolara po dionici na samom početku 2022. godine do današnjih 650 dolara po dionici.
“Netflix” je posebno zanimljiv jer je riječ o kompaniji koja je profitirala od pandemije.
Budući da se bavi prikazivanjem filmova i serija, a za vrijeme kovida 19 ljudi su više boravili u kući, prodaja usluga prikazivanja filmova i serija na zahtjev naglo je povećana.
Ali, kako inflacija sve više raste, kućni budžeti građana sve više su pogođeni i prvo čega se odriču su upravo pretplate na usluge poput “Netflixa” da bi uštedjeli.
Prije tačno četiri mjeseca Amerika je zaprijetila Rusiji da će joj osakatiti ekonomiju ukoliko napadne Ukrajinu. Na ovakve poruke ruski zvaničnici odgovarali su i sa riječima “boli nas uvo”.
Isprva se i činilo da ruska ekonomija kleca mnogo brzo, ali danas bi se moglo reći da su mnogi i pogriješili u procjenama koje se tiču otpornosti Putinove privrede.
Nekoliko dana nakon početka rata u Ukrajini, ruska centralna banka je povećala kamatnu stopu do 20 odsto, rublja je počela drastično da pada, ruske banke su se gasile po cijelom svijetu… firme su iz Rusije počele da biježe glavom bez obzira… Već poslije 10 dana rata mislilo se da je Putinovoj ekonomiji kraj.
Govorilo se i da ruski predsjednik nije spremio privredu na rat duže od mjesec dana, da su mu planovi bili drugačiji… Šta se desilo u međuvremenu. Da li Putinu ipak ide bolje nego što se mislilo, ili je to samo privid. Kolika žrtva je Evropa koja je energetski zavisna od Rusije, a kolika Amerika gdje inflacija nije bila veća od 1980. Da li su prave žrtve stotine firmi sa desetinama hiljada radnika koje su morale da napuste Rusiji i koje su zbog ogromnih gubitaka okrnjile i svoje firme širom svijeta.
– Zapadne sankcije ne štete ruskoj ekonomiji onoliko koliko se očekivalo. Izgleda da je Rusija otpornija na sankcije nego što smo procijenili na početku. U početku je postojala pretpostavka da će uticaji sankcija biti sve vidljiviji – rekao je zamjenik ukrajinskog ministra ekonomije Taras Kačka za Politiko.
– Ali čini se da prihodi od roba obezbjeđuju stabilnost ruskih javnih finansija – rekao je Kačka, ističući da je ruska centralna banka prošlog petka snizila kamatnu stopu na 9,5 odsto, što je ponovo na ono što je bila prije 28. februara.
Prema Kački, to znači da Zapad treba da pojača svoj embargo na ruske robe i usluge.
– Rusija je upravo objavila rekord svih vremena u profitu od nafte. Čini se da je efekat zapadnog naftnog embarga gurnuo cijene na rekordne vrijednosti za sve zapadne potrošače, stvorio diskontno tržište za Kinu i Indiju i obogatio Putinov ratni stroj – navodi Saagar Enjet, novinar.
Kako su mediji objavili, Rusija je u prvih 100 dana rata u Ukrajini od izvoza fosilnih goriva zaradila 93 milijarde evra. Većinu fosilnih goriva poslali su u Evropsku uniju, a prosječna izvozna cijena bila je oko 60 odsto viša nego lani, pokazalo je novo istraživanje.
Naime, prema izvještaju Centra za istraživanje energije i čistoću vazduha(CREA) u Finskoj, čak 61 odsto izvoza ruskih fosilnih goriva otišlo je u Evropsku uniju za oko 57 milijardi evra.
Najveće pojedinačne zemlje uvoznice ruskih fosilnih goriva su Kina (12.6 milijardi evra), Njemačka (12.1 milijardi evra) i Italija (7.8 milijardi evra), stoji u izvještaju koji je objavio AFP
S druge strane, neki zvaničnici Bajdenove administracije sada privatno izražavaju zabrinutost da kazne, umjesto da razuvjere Kremlj kako je namjeravano, pogoršavaju inflaciju, pogoršavaju nesigurnost hrane i više kažnjavaju obične Ruse nego Putina ili njegove saveznike.
Kada je invazija počela, Bajdenova administracija je vjerovala da će uticaj na inflaciju kod kuće biti minimalan, ako se kaznama izuzmu hrana i energija. Od tada su energija i hrana postali ključni pokretači najviših stopa inflacije u SAD u posljednjih 40 godina, što je velika politička obaveza za predsjednika Džoa Bajdena i Demokratsku stranku koji idu na novembarske izbore na sredini mandata.
Sekretarka finansija Dženet Jelen rekla je da je “pogriješila” što je prošle godine vjerovala da će inflatorni pritisci proći. Jedan od rezultata koji sada vidi vezan je za skok cijena usljed neočekivanog samosankcionisanja, kaže jedna osoba upoznata sa njenim razmišljanjem, piše Blumberg.
Bajdenova administracija odbacuje svaku sugestiju da su sankcije dio problema, ističući da SAD ne kažnjavaju humanitarnu robu ili hranu, i okrivljuju Putinovu odluku da napadne Ukrajinu, uključujući ciljanje brodova na Crnom moru, piše Blic.
Oko 1.000 kompanija do sada je objavilo da sužavaju poslovanje u Rusiji, pokazuju podaci koje je prikupio Institut za izvršno rukovodstvo Jejla. To naglašava jedan razlog zašto su sankcije toliko popularne među kreatorima politike: one u suštini prebacuju američku politiku privatnom sektoru, što ga čini manje hirurškim, manje kalibrisanim i manje osjetljivim na promjene politike, rekao je Smit, bivši savetnik OFAC.
Ukrajinski predsjednik Volodimir Zelenski sastao se danas sa premijerom Albanije Edijem Ramom i premijerom Crne Gore Dritanom Abazovićem u Kijevu, nakon čega su održali zajedničku pres konferenciju.
Na sastanku je istaknuto da su Crna Gora, Albanija i Sjeverna Makedonija podržale inicijativu da Ukrajina dobije traženi status zemlje kandidatkinje za članstvo u Evropskoj uniji.
Premijeri Crne Gore i Albanije posjetili su danas glavni grad Ukrajine Kijev, te dio šire kijevske regije uključujući Buču.
“Međunarodni partneri nastavljaju podržavati Ukrajinu. I ovo je važna manifestacija pomoći našem narodu. Na ovome evropskom putu, naše zemlje nisu natjecatelji, već države koje djeluju komplementarno i jačaju zajedničke kapacitete”, kazao je Zelenski.
Predsjednik Ukrajine zahvalio se Ediju Rami i Dritanu Abazoviću na produktivnim razgovorima, te kazao da je bitno da njegova država ima podršku zemalja članica NATO-a.
Crnogorski premijer Dritan Abazović kazao je da se Ukrajinci bore za principe i mogućnost izbora načina života, te da Ukrajina u skladu sa željama svojih građana treba postati dio evropske porodice.
Ukrajinski predsednik Volodimir Zelenski pozvao je danas Evropsku uniju da pooštri sankcije Rusiji.
On je upozorio da bi ruske snage mogle da napadnu druge države nakon invazije na njegovu zemlju, prenosi Rojters.
“Kao i u prošlosti, ruska invazija na Ukrajinu je prvi korak koji ruskom rukovodstvu treba da otvori put ka drugim zemljama i osvajanju drugih naroda”, poručio je Zelenski.U obraćanju pred oba doma češkog parlamenta putem video-veze, on je ponovio pozive Evropskoj uniji da dozvoli Ukrajini da krene na putu ka članstvu u Uniji dajući joj status zemlje kandidata, navodi britanska agencija.
Portparol Ministarstva odbrane Rusije, general-potpukovnik Igor Konašenkov saopštio je da je u napadu ruske avijacije likvidirano više od 300 ekstremista, tri minobacačke jedinice i 11 jedinica poljske artiljerije, uključujući četiri američke haubice M777 kalibra 155 milimetara. Takođe je uništena stanica za elektronsko ratovanje u Harkovskoj oblasti, 10 tenkova i drugih oklopnih vozila, tri višecevna raketna bacača “grad” i 18 specijalnih vojnih vozila. “Visoko preciznim raketama dugog dometa ‘kalibar’ u području naselja Zoločev u Lavovskoj oblasti uništeno je skladište municije za strano naoružanje koje su zemlje NATO-a predale Ukrajini, između ostalog i za haubice M777 kalibra 155 milimetara”, rekao je Konašenkov. Ruska avijacija je visoko preciznim raketama vazdušnog baziranja uništila avijacionu tehniku Vazduhoplovnih snaga Ukrajine na aerodromu „Voznjesensk“ u Nikolajevskoj oblasti. U DNR i Dnjepropetrovskoj oblasti uništena je velika količina naoružanja i vojne tehnike iz SAD i evropskih zemalja koji su isporučeni ukrajinskoj grupi u Donbasu. Raketne snage i artiljerija ruske vojske za dan su uništile 313 položaja sa ljudstvom i vojnom tehnikom, 43 komandna mesta kao i 62 položaja artiljerijskih jedinica Oružanih snaga Ukrajine. Operativno-taktička i vojna avijacija uništila je 24 položaja sa ljudstvom i vojnom tehnikom ukrajinske vojske.
Predsednik Francuske Emanuel Makron izjavio je prilikom posete francuskim i savezničkim trupama u bazi NATO-a u Rumuniji da će učiniti sve da se zaustavi napredovanje ruskih snaga u Ukrajini.
„Učinićemo sve da zaustavimo ruske ratne snage, da pomognemo Ukrajincima i njihovoj vojsci i da nastavimo da pregovaramo“, naveo je Makron francuskim trupama i trupama drugih zemalja članica NATO u vojnoj bazi u Rumuniji, prenosi Rojters.
Makron je juče u Rumuniji započeo trodnevnu posetu južnom krilu NATO-a, prilikom koje će boraviti i u Moldaviji, a sutra će verovatno, krenuti u Kijev, u koji bi istog dana trebalo da dođu i nemački kancelar Olaf Šolc i italijanski premijer Mario Dragi, navodi Rojters, pozivajući se na dva neimenovana diplomatska izvora.
Predsednik Francuske je poslednjih nedelja u više navrata izjavljivao da je od vitalnog značaja da se ne ponižava Rusija kako bi se nakon okončanja borbi moglo pronaći diplomatsko rešenje i nastavio je da drži otvorene komunikacione kanale sa Kremljom, navodi britanska agencija.
Francuska predvodi borbenu grupu NATO-a u Rumuniji koja broji oko 800 vojnika, uključujući 500 francuskih i oko 300 vojnika iz Holandije i Belgije.
Dolar se držio danas na azijskom trgovanju blizu svog 20-godišnjeg maksimuma koji je dostigao uoči ishoda sastanka Federalnih rezervi o monetarnoj politici, pri čemu tržišta očekuju veliko povećanje referentne kamate od 75 baznih poena kako bi se obuzdao rast inflacije.
Dolarski indeks, koji prati vrednost američke valute prema šest rivala, iznosi 105,35 poena nakon što je u utorak dostigao 105,65 bodova, najjači nivo od kraja 2002, izvještava Reuters.
Britanska funta se trguje za 1,2010 dolara, oporavljajući se sa 15-mjesečnog minimuma od 1,1934 dolara na koji je pala juče pod pritiskom mogućeg novog referenduma o nezavisnosti Škotske.
Evro se mijenja na azijskim tržištima za 1,0428 dolara, neznatno iznad minimalne vrijednosti na kojoj je bio tokom noći.
Cjenovne kalkulacije na berzama ukazuju na 95-procentne šanse za povećanje ključne kamate za 75 baznih poena na sastanku FED-a koji se završava kasnije danas, u odnosu na samo 3,9 odsto prije nedjelju dana, prema Fedvoč analizi kompanije CME.
Ovako oštar porast očekivanja tržišnih aktera uslijedio je nakon medijskih izvještaja, prvo Wall Street Journala, da je na stolu veće podizanje kamate budući da je inflacija u SAD, prema prošlonedjeljnim pokazateljima, skočila tokom 12 mjeseci do maja za 8,6 procenata, na najviši nivo u posljednje četiri decenije.
Američki dolar je jačao u proteklih nekoliko mjeseci zahvaljujući tome što je FED započeo u martu s podizanjem kamate, a posljednjih nedjelja je dobio dodatni vjetar u leđa budući da se investitori oslobađaju rizične imovine i traže sigurno utočište za svoja ulaganja u strahu od ekonomskih uticaja brzog pooštravanja finansijskih uslova.
Međutim, sa velikim povećanjem kamatne stope koje se očekuje, dolaru će možda biti teško da održi zamajac jačanja.
„S obzirom na trenutne agresivne tržišne cijene, postoji rizik da se odluka Federalnog komiteta za otvoreno tržište (FOMC) o podizanju stope ocijeni ’nedovoljnom’. Po našem mišljenju, biće potrebno veće povećanja od 75 baznih poena, ili nagovještaj povećanja za 100 baznih poena na julskom sastanku FOMC-a, da bi dolar značajnije ojačao nakon sastanka FOMC-a”, napisali su analitičari australijske Commonwealth banke u jutarošnjoj bilješci.
Više američke stope prinosa u odnosu na prinose na japanske obveznice koji su na minimumu uticali su na jen, koji je na ranom trgovanju pao na najniži nivo u posljednje 24 godine od 135,58 jena za dolar, prije nego što se oporavio na 135,05 jena.
Na kripto berzama, bitcoin je oslabio danas za ;etiri procenta na 21.200 dolara, nakon što je u utorak dotakao najnižu vrijednost u posljednjih 18 mjeseci od 20.800 dolara, pod uticajem obustave povlačenja novca od strane vodećeg kripto zajmodavca Celsiusa.