VRBAS Media

Kategorija: Ekonomija

  • Nestle upozorio da bi hrana mogla još više poskupjeti

    Nestle upozorio da bi hrana mogla još više poskupjeti

    Najveći proizvođač hrane na svijetu Nestle je jučer ukazao da bi cijene prehrambrenih proizvoda mogle biti još više jer su troškovi proizvodnje i transporta sve skuplji.

    Poručili su da će morati povisiti cijene zbog skupljih troškova u drugoj polovini ove godine.

    “Inflacija praktično već nekoliko godina nije postojala, a zatim se naglo pojavila. To nas je direktno pogodilo”, izjavio je izvršni direktor Nestlea Mark Schneider.

    Ali, vjeruje da je inflacija prolazna. Nestle je najavio da će morati cijene proizvoda Gerber i Cheerios učiniti skupljima za dva posto kako bi kompenzirao poskupljenje troškova proizvodnje od četiri posto. U prvoj polovini ove godine Nestleovi proizvodi su već poskupjeli za 1,3 posto.

    Schneider je naglasio da se kompanija može nositi sa poskupljenjem proizvodnje za pojedine proizvode, kao što je npr. rast cijena kafe. No, tvrdi da ne mogu utjecati na troškove transporta za koje je naveo da predstavljaju veliki pritisak za kompaniju.

    Ranije su kompanije General Electric, Anheuser-Busch InBev, Unilever upozorili da će poskupjeti troškovi proizvodnje dok se globalna ekonomija oporavlja od pandemije koronavirusa. To je uzrokovano time što su se ekonomske aktivnosti ponovo naglo pokrenule, dok se svjetski lanac opskrbe suočava sa problemima.

    CNN je istakao da je veliko pitanje da li su nestašica i poskupljenje resursa potrebnih za proizvodnju privremeni ili je pandemija uzrokovala dugoročni rast cijena, a što bi za posljedicu moglo imati novu eru inflacije.

  • Pošte Srpske: Povećan prihod za 4,8 miliona maraka

    Pošte Srpske: Povećan prihod za 4,8 miliona maraka

    Preduzeće za poštanski saobraćaj Republike Srpske “Pošte Srske” uprkos otežavajućim okolnostima u tekućoj poslovnoj godini postiglo je rast prihoda od 4.816.902 KM i ostvarilo ukupan neto rezultat poslovanja u iznosu od 1.064.417 KM.

    Tokom prethodnog perioda u okolnostima izazvanim pandemijom virusa korona preduzeće je nastojalo održati funkcionisanje poštanskog sistema, bez zastoja u radu u svim naseljenim mjestima u Republici Srpskoj, navodi se u saopštenju “Pošta Srpske”.

    Okolnosti izazvane pandemijom su stvorile negativne trendove u poslovanju globalne privrede, pa tako i u “Poštama Srpske”, a Uprava preduzeća je krajem 2020. godine preduzela niz mjera za stabilizaciju, što je rezultiralo pozitivnim poslovnim rezultatom ostvarenim u prvom polugodištu ove godine.

    U prvom polugodištu 2021. godine ostvareni su ukupni prihodi u iznosu od 36.883.745 KM, kao i ostale dobitke perioda u iznosu od 206.108 KM.

    Ukupni prihodi su veći za 15 odsto ili za 4.875.331 KM u odnosu na ostvarene prihode u periodu januar-juni 2020. godine, odnosno za 19 odsto ili za 5.961.363 KM veći u odnosu na isti period u 2019. godini.

    Povećanjem obima poslovnih aktivnosti nastala je potreba za povećanjem operativnih kapaciteta, zbog čega je tokom proteklog perioda obnovljen dio transportnih sredstava, te za angažovanje dodatnih izvršilaca u dijelu koji se odnosi na tehnološke procese rada u preduzeću.

    Poslovni prihodi su veći za 15 odsto ili za 4.816.902 KM, ostali prihodi za 109 odsto ili za 181.670 KM, dok su finansijski prihodi u posmatranom periodu takođe zabilježili rast u odnosu na isti period prošle godine 31 odsto ili za 22.845 KM.

    Uprava preduzeća će zajedno sa svim zaposlenim radnicima nastaviti sa započetim procesima, uz kontinuiran rad na poboljšanju kvaliteta usluga, širenju kapaciteta i lepeze usluga, navedeno je u saopštenju.

  • “Otvoreni Balkan” Predstavljeno novo ime Mini-Šengena, lideri potpisali ugovore o regionalnoj saradnji

    “Otvoreni Balkan” Predstavljeno novo ime Mini-Šengena, lideri potpisali ugovore o regionalnoj saradnji

    Danas na zatvaranju oficijalnog dijela regionalnog ekonomskog foruma u Skoplju predstavljeno je novo ime i logo Mini-Šengena. Od danas ova inicijativa se zove “Open Balkan” tj. “Otvoreni Balkan”.

    Prije samog otkrivanja i prezentovanja, predsjednik Srbije Aleksandar Vučić, premijer Albanije Edi Rama i premijer Sjeverne Makedonije Zoran Zaev potpisali su tri sporazuma:

    – Memorandum o razumjevanju o saradnji na olakšanju uvoza, izvoza i kretanja robe na Zapadnom Balkanu

    – Memorandum o razumjevanju o saradnji u vezi sa slobodnim pristupom tržištu rada na Zapadnom Balkanu

    – Sporazum o saradnji u zaštiti od katastrofa na Zapadnom Balkanu

    Regionalni ekonomski forim u Skoplju okuplja oko 350 kompanija sa Zapadnog Balkana, a forum je jedinstvena prilika za poslovne sastanke privrednika u formatu B2B (biznis tu biznis), prenosi Blic.

    Na forumu prisustvuju kompanije iz Srbije, Albanije, Sjeverne Makedonije, Bosne i Hercegovine, ali i regionalne i evropske kompanije, kao i predstavnici vlada, finansijskih institucija, univerziteta, međunarodnih delegacija i asocijacija.

    Forum se održava pod organizacijom privredne komore Srbije, Sjeverne Makedonije i Albanije. Najveći broj kompanija koje učestvuju na forumu su iz poljoprivrednog i građevinskog sektora, prehrambene, tekstilne i mašinske i auto industrije, turizma, telekomunikacija, IT sektora i transporta, ali i logistike.

  • Srbija više nije zemlja jeftine radne snage

    Srbija više nije zemlja jeftine radne snage

    Ipak nema dovoljno poslova sa većim zaradama, što je jedan od razloga zbog kojih naši radnici odlaze u inostranstvo.

    Italijanska kompanija „Geoks” otvorila je pogone u Vranju pre pet godina, kada je Srbija bila destinacija koja se promovisala kao država jeftine radne snage. Danas se priča o tome da ova firma napušta našu zemlju, a kako budu rasle prosečne plate i minimalna zarada, Srbija će biti u novom problemu, tvrdi premijerka Ana Brnabić, jer će se „radno intenzivne investicije seliti ka državama sa nižim platama i jeftinijom radnom snagom”.

    Da li je to jedan od glavnih razloga zbog kojeg i „Geoks” planira da se povuče, pitanje je na koje se još ne zna odgovor, a dotad ostaje i nedoumica oko toga da li u stvari Srbija postaje zemlja skupe radne snage zbog koje će u budućnosti sve više da gubi investitore.

    Tanja Jakobi, izvršna direktorka Centra za istraživanje javnih politika, smatra da u našoj državi i dalje ima mesta za kompanije koje traže jeftinu radnu snagu ako se pogleda nepovoljna obrazovna struktura građana na birou rada, gde veliki deo čine ljudi sa srednjom školom.

    – Oni mogu za dva-tri dana da prođu kroz obuke za neke poslove, kao na primer u „Juri”. Onda je, po definiciji, tu i zarada niska. Isto tako, za neke poslove u Srbiji (građevinarstvo, manuelni radovi u poljoprivredi) sada dolaze radnici iz drugih zemalja, a to su poslovi koji su tipično nisko plaćeni. Ovo ipak nije rezultat samo činjenice da domaća radna snaga zahteva veću platu (mada je delom i to slučaj), već i toga da u ovom domenu postoji zakonska i rupa u oblasti kontrole inspektorata za rad. Jer, povoljnost angažovanja ovakvih radnika zasnovana je na kršenju njihovih prava, od velikog broja časova rada do neispunjavanja obaveza iz standardnog ugovora o radu – napominje Jakobi.

    Prema podacima Republičkog zavoda za statistiku, prosečna neto plata u maju iznosila je 65.025 dinara, ali je istina da većina zaposlenih zarađuje osetno manje na šta često upozoravaju sindikati. Podsećaju da je u Srbiji oko 350.000 zaposlenih na minimalcu, a trećina zaradi do 35.000 dinara.

    Isto tako, na sajtu Razvojne agencije Srbije, koju je osnovala vlada, može se naći brošura pod nazivom „Zašto investirati u Srbiji” gde je naglašeno da je u našoj zemlji stopa nezaposlenosti 9,9 odsto, u čijoj strukturi sa 59,3 procenta učestvuju oni sa srednjoškolskim obrazovanjem.

    Shodno tome, postavlja se pitanje da li Srbija i dalje želi da se predstavlja kao država u kojoj postoji radna snaga, spremna da obavlja posao za niske zarade, kako bi se motivisali strani ulagači.

    Sindikati smatraju da je to potpuno pogrešna investiciona politika, a i predstavnici vlasti sve manje to apostrofiraju.

    Ipak, u ovoj brošuri navedeno je da je prosečna bruto plata u našoj zemlji 706 evra što je, kada se poredi sa državama centralne i istočne Evrope, koje predstavljaju konkurente u privlačenju stranih investicija, veoma nisko. U Rumuniji, recimo, prosečna bruto zarada iznosi 1.067 evra, u Mađarskoj 1.149, u Poljskoj 1.163, dok je u Češkoj 1.346 evra, piše u brošuri.

    Ako, međutim, u Srbiji ima sve manje jeftine radne snage, da li onda imamo takvu strukturu privrede koja nudi kompleksne poslove i više zarade?

    – Takvih poslova očito ima, jer je primećeno da sada privlačimo inostrana ulaganja sa nešto višim stepenom tehnološke složenosti. Takođe, u upravljačkom delu tih kompanija ima više kadra iz Srbije što pokazuje da se pojavio prostor za angažovanje radne snage iz naše zemlje i na višim pozicijama koje nose i bolju zaradu, a ne samo na prostim poslovima u proizvodnji – napominje Jakobi.

    Dodaje, da takvih poslova ipak nema dovoljno što je jedan od razloga zbog kojeg građani, sada već iz velikog broja zanimanja, i svih godišta, napuštaju Srbiju da bi radili u drugim državama.

    – U našoj zemlji sve veći broj mladih počinje da obavlja posao za poslodavce preko interneta, bilo preko platformi ili kroz individualne ugovore. To pokazuje između ostalog da Srbija i dalje nema dovoljno poslova na kojima bi zaposlila stručnu, pre svega, mladu radnu snagu. Oni onda tragaju za poslodavcima van Srbije, ne napuštajući zemlju. Uz to, i dalje postoji problem poreskog tereta oporezivanja ovih prihoda i pitanje regulisanja radnih prava, gde se uprkos obećanju vlade da će ovaj problem biti rešen, ništa nije dogodilo – podseća Jakobi.

  • Rio Tinto izdvojio 2,4 milijarde dolara za rudnik u Jadru

    Rio Tinto izdvojio 2,4 milijarde dolara za rudnik u Jadru

    Kompanija Rio Tinto izdvojila je 2,4 milijarde američkih dolara za izgradnju rudnika i postrojenja za preradu litijum-borata u okviru Projekta Jadar u Loznici, jedan od najvećih grinfild projekata litijuma na svetu, saopštila je danas ta kompanija.

    Projekat Jadar mora do dobije sva neophodna odobrenja, dozvole i licence i nastaviće da se realizuje u saradnji sa lokalnom zajednicom, Vladom Republike Srbije i nevladinim sektorom, ističe se u saopštenju.

    „Ovo je važna prekretnica za projekat i snažna potvrda opredeljenju Rio Tinta da podrži Srbiju kao vodećeg dobavljača litijuma, imajući u vidu obim i visoki kvalitet sastava ležišta Jadar”, navodi se u saopštenju Rio Tinta.

    „Realizacija projekta Jadar će pozicionirati Rio Tinto kao najvećeg proizvođača litijuma u Evropi za najmanje 15 narednih godina. Osim toga, planirano je da Jadar proizvodi borate koji se koriste u razvoju opreme za obnovljive izvore energije kao što su solarni paneli i vetroturbine”, ističe se u saopštenju.

    Podseća se da Projekat Jadar obuhvata podzemni rudnik sa pripadajućom infrastrukturom i opremom, uključujući električna vozila za vuču, kao i postrojenje za hemijsku preradu litijum-karbonata kvaliteta pogodnog za proizvodnju baterija.

    „Kako bi se uticaj na lokalnu zajednicu smanjio na najmanju moguću meru, rudnik će biti izgrađen u skladu sa najvišim ekološkim standardima, uključujući korišćenje suvog slaganja industrijskog otpada. Ova inovativna metoda omogućava postupno rekultivisanje suvog otpada vegetacijom i zemljom, bez potrebe za izgradnjom brane za tečni otpad”, piše u saopštenju Rio Tinta.

    Najavljuje se da će nakon izgradnje, kompleks Jadar biti moderno industrijsko postrojenje sa digitalno umreženim podzemnim rudnikom, koji se u realnom vremenu nadgleda iz operativnog centra.

    „Kako bi se smanjile emisije ugljenika i potrošnja energije, u podzemnom rudniku koristiće se flota gotovo u potpunosti električnih vozila. Upravljanje vodama obavljaće se uz pomoć najsavremenijeg postrojenja, zahvaljujući kome će približno 70 odsto vode biti korišćeno iz recikliranih izvora ili prečišćene vode iz rudnika”, ističe se u saopštenju.

    Naglašava se da će Jadar biti najveća rudarsko-procesna investicija u Srbiji koji ima potencijala da doprinese BDP-u Srbije direktno sa jedan odsto i četiri procenta indirektno, uključujući mnoge srpske dobavljače tokom faze izgradnje rudnika.

    Realizacija projekta omogućiće da Jadar bude veliki poslodavac u Srbiji i regionu, navpodi Rio Tinto.

    Precizira se da će tokom izgradnje ovog projekta biti otvoreno oko 2.100 radnih mesta, dok će u fazi rada rudnika i prerade mineralne sirovine biti zaposleno 1.000 ljudi.

    „Rio Tinto se takođe obavezuje da će pružiti pomoć razvoju lokalnih biznisa, kako bi mogli da podrže rad rudnika tokom narednih decenija”, navodi se ui saopštenju.

    „Imamo veliko poverenje u projekat Jadar, spremni smo da investiramo, uz uslov da dobijemo sve neophodne dozvole. Ovaj projekat će Srbiji i Rio Tintu omogućiti da odgovore na rastuću potražnju za litijumom, u skladu sa globalnom energetskom tranzicijom i ojačati našu ponudu posebno na evropskom tržištu. Jadar ima potencijal da obezbedi dovoljno litijuma za napajanje preko milion električnih vozila godišnje“, izjavio je izvršni direktor kompanije Rio Tinto Jakob Stausholm.

    On je dodao da su ležište Jadar i njegov jedinstveni mineral jadarit otkrili geolozi Rio Tinta 2004. godine u blizini Loznice.

    Naglasio je da ovo ležište sadrži visokokvalitetni bor i litijum, zahvaljujući čemu može da podrži dugotrajne operacije u prvom kvartilu operativnih troškova za oba proizvoda.

    „Posvećeni smo održavanju najviših ekoloških standarda, minimalizovanju uticaja i izgradnji održive budućnosti u zajednicama u kojima poslujemo. Svesni smo da ovaj projekat možemo da realizujemo samo ukoliko slušamo i razmatramo stavove svih zainteresovanih strana”, rekao je Stausholm.

    Rio Tinto navodi da su sledeći koraci realizacije projekta dobijanje odobrenja za eksploataciono polje, kao i svih dozvola i odobrenja, što obuhvata i odobrenje Studije o proceni uticaja na životnu sredinu.

    Kompanija, u skladu sa regulativom Republike Srbije, poziva sve zainteresovane strane da učestvuju u procesu javne rasprave o studijama uticaja na životnu sredinu.

    „Uz to, Rio Tinto nastavlja da organizuje i niz okruglih stolova sa nevladinim organizacijama i širom javnošću kako bi podstakao otvoren dijalog”, ističe se u saopštenju.

    Dodaje se da je odobrenje studije procena uticaja na životnu sredinu neophodno za početak radova, a planirano je da izgradnja rudnika počne tokom 2022. godine.

  • Ministarstvo bez reakcije na poskupljenja: Marže na osnovne životne namirnice i gorivo neće biti smanjene

    Ministarstvo bez reakcije na poskupljenja: Marže na osnovne životne namirnice i gorivo neće biti smanjene

    Da bi marže na osnovne životne namirnice u Srpskoj bile smanjene treba da dođe do značajnijih poremećaja na tržištu ili vanrednog stanja, kao što se desilo lane.

    Ovo poručuju iz Ministarstva trgovine i turizma RS nakon što su iz Saveza sindikata RS pozvali Vladu RS da, smanjenjem marže na veliko i malo, ublaži nekontrolisana i izuzetno visoka poskupljenja osnovnih životnih namirnica i goriva.

    U ministarstvu naglašavaju da bi intervencija smanjenja marži na ove robe opravdanje imala samo u pomenutim situacijama.

    Podsjećaju da je u RS na snazi Uredba o ograničavanju marži u prometu robe, kojom se ograničava marža pri formiranju cijena u prometu na veliko, odnosno na malo.

    – Ovom uredbom marža se ograničava isključivo na proizvode koji spadaju u osnovne životne namirnice – so, životinjska mast, suncokretovo ulje i biljna mast, margarin, pasterizovano mlijeko, jogurt, pšenično brašno, hljeb, šećer, hrana za dojenčad i hrana za bebe, lijekovi. Cilj donošenja uredbe kojom je propisana maksimalna marža na osnovne životne namirnice jeste da se zaštite oni slojevi čija je platežna moć najslabija – kažu za Srpskainfo u ovom ministarstvu.

    Naglašavaju da ograničena marža, koja se računa na nabavnu cijenu, u prometu na veliko maksimalno iznosi osam odsto, a na malo maksimalno 10 odsto.

    – Trgovcima na veliko naftnim derivatima propisuje se maksimalna veleprodajna marža u apsolutnom iznosu od 0,06 KM, a onima koji trguju na malo od 0,25 KM po litri derivata – objašnjavaju u ministarstvu.

    Iz Saveza sindikata RS upozorili su da u posljednjih nekoliko mjeseci na tržištu imamo svakodnevna poskupljenja osnovnih namirnica.

    – Očekujemo da Vlada RS pomogne građanima kako bi imali što manje posljedica po kućni budžet i kako bi se zaustavilo dodatno urušavanje ekonomskog i socijalnog položaja zaposlenih – poručili su iz ovog sindikata.

    Podsjetimo, za godinu dana litar goriva u RS poskupio je za oko 24 odsto, a litar ulja za čak 40 odsto.

  • BDP u BiH prošle godine iznosio 34,24 milijarde KM

    BDP u BiH prošle godine iznosio 34,24 milijarde KM

    Bruto domaći proizvod (BDP) Bosne i Hercegovine za 2020. godinu (proizvodni pristup, prvi rezultati) nominalno je iznosio 34 milijarde i 240 miliona KM i u odnosu na 2019. godinu nominalno je manji za tri posto, dok je realan pad iznosio 3,2 posto.

    Prema podacima Agencije za statistiku BiH, BDP deflator za 2020. je iznosio 0,2 posto.

    BDP po stanovniku u BiH iznosio je 9.853 KM, odnosno 5.038 eura ili 5.740 američkih dolara.

    Značajniji nominalni rast bruto dodane vrijednosti bilježe građevinarstvo (sedam posto) te poljoprivreda, šumarstvo i ribolov (5,6 posto).

    Nominalni pad bruto dodane vrijednosti zabilježen je u djelatnosti pružanja smještaja te pripreme i usluživanja hrane (28,8 posto), prijevoza i skladištenja (10,2 posto), umjetnosti, zabave i rekreacije (13,1 posto), trgovine na veliko i malo te popravka motornih vozila i motocikala (7,5 posto).

  • Poskupjele gume za automobile

    Poskupjele gume za automobile

    Poskupljenja guma za automobile koja su se u posljednjih nekoliko mjeseci desila u Evropi, ali i širom svijeta, prema riječima uvoznika, prelila su se i na tržište Bosne i Hercegovine.

    Uvoznici ističu da je došlo do blagog poskupljenja guma za automobile, a jedan od razloga je poskupljenje sirovina od kojih se prave, ali i da se još ništa ne zna da li će u narednom periodu doći do drastičnijeg povećanja cijena guma.

    Trendovi na svjetskom tržištu ukazuju na to da se sasvim sigurno mogu očekivati znatna povećanja cijena guma za automobile i komercijalna vozila, budući da je u posljednje vrijeme došlo do znatnih povećanja cijena u cijelom lancu proizvodnje i snabdijevanja.

    Iz kompanije “Total Trade” iz Doboja, koja je jedan od najvećih uvoznika guma za Bosnu i Hercegovinu, istakli su za “Nezavisne” da je zbog poskupljenja skoro svih sirovina došlo i do poskupljenja guma na našem tržištu.

    “U odnosu na prethodnu godinu gume su poskupjele od 10 do 15 odsto, ali sve zavisi od proizvođača. U nekoliko navrata od početka godine je bilo poskupljenja guma, ali to sve nije bilo znatno poskupljenje, ali kada se sve zbroji, to je 10-15 odsto”, kazali su u kompaniji “Total Trade”.

    Dodali su da je prosječna cijena kompleta guma oko 370 KM.

    U auto-šopu “Maja” iz Sarajeva naglasili su da je u prethodne dvije godine došlo do poskupljenja guma za automobile, ali da to nije neko drastično poskupljenje, nego svega nekoliko maraka.

    “Sve zavisi i od proizvođača guma. Gume su poskupjele vjerovatno zbog poskupljenja sirovina, ali i uvoza i slabijeg transporta zbog zatvaranja granica i pandemije virusa korona. Ova i prethodna godina su bile i oskudne sa gumama u odnosu na neki prethodni period, tako da je i to možda razlog poskupljenja. Cijene najjfetnijih kompleta guma su oko 250 KM, dok su najskuplje od 2.000 do 3.000 KM”, pojasnili su u ovom auto-šopu.

    U kompaniji “Energy” iz Gradiške, koja se bavi prodajom guma, rekli su da je došlo do poskupljenja, ali ne mnogo.

    “Ne znamo da li će u narednom periodu doći do nekog drastičnijeg povećanja cijena guma, ali ove godine jeste bilo poskupljenja, i to najviše zbog poskupljenja sirovina za pravljenje guma”, naveli su u ovoj kompaniji.

    Iz Uprave za indirektno oporezivanje (UIO) BiH su za “Nezavisne” rekli da je u prvih šest mjeseci ove godine u Bosnu i Hercegovinu uvezeno novih pneumatskih guma za nešto više od 60 miliona KM.

    “U istom periodu prošle godine ukupno je uvezeno novih pneumatskih guma za oko 45 miliona KM, dok je u toku cijele 2020. godine uvezeno guma za oko 120 miliona KM u Bosnu i Hercegovinu”, naveli su iz UIO.

    Prema podacima UIO BiH, nove pneumatske gume se najčešće u Bosnu i Hercegovinu uvoze iz Kine, pa zatim slijede Poljska, Njemačka, Turska, Slovenija, Srbija i tako dalje.

    “U toku ove godine iz Kine je uvezeno novih pneumatskih guma za skoro devet miliona KM, Poljske i Njemačke za više od sedam miliona KM, Turske oko pet miliona KM, Slovenije skoro pet miliona KM, a Srbije blizu četiri miliona KM”, navodi se u podacima UIO.

    Vozače vijesti o povećanju cijena guma su dodatno razočarale, jer su već suočeni sa povećanjem cijena goriva, a sada i guma.

    “Planiram da kupim zimske gume, nisam to uradio prošle godine, a ove stare su mi već istrošene. Svaki dan slušamo o nekim poskupljenjima, a ništa da pojeftini”, rekao je jedan vozač iz Banjaluke.

    Svjetski mediji su još prije nekoliko mjeseci pisali da svijetu predstoji period u kome će cijene automobilskih guma znatno porasti, kao posljedica smrtonosne bolesti koja napada zasade kaučuka, osnovne sirovine za proizvodnju auto-pneumatika.

  • Financial Times: Balkanski trio želi “mini-Šengen” dok čeka EU

    Financial Times: Balkanski trio želi “mini-Šengen” dok čeka EU

    Lideri Srbije, Albanije i Sjeverne Makedonije negodovali su zbog sporog tempa proširenja EU, zalažući se za međusobno otvaranje granica za putovanja i poslove, dok čekaju da ih Brisel primi u svoje okrilje, prenosi danas Financial Times (FT).

    “Znamo da postoji zamor u EU zbog proširenja. Treba da vidimo šta možemo da uradimo za sebe, šta možemo za naš narod, kako možemo da proširimo naše tržište”, citirao je londonski list predsjednika Srbije Aleksandra Vučića.

    Premijer Sjeverne Makedonije Zoran Zaev izrazio je frustraciju što “EU ne ispunjava svoja obećanja”, dodajući da “Skoplje treba da ubrza praktične koristi za njene državljane”.

    Premijer Albanije Edi Rama uporedio je saradnju sa Briselom sa dijelom Semjuela Beketa “Čekajući Godoa”, u kojem se dva muškarca upuštaju u niz besmislenih razgovora, dok iščekuju dolazak nekoga ko nikako ne dolazi.

    Balkanski “mini-Šengen” za putovanja i biznis, koji se prema pisanju londonskog lista ugleda na model EU o slobodnom putovanju, biće zvanično objavljen sutra.

    Uključivaće postepeno olakšavanje putovanja, brže “zelene linije” na granicama i smanjeno vrijeme čekanja za teretna vozila, kao i lakše dobijanje radnih dozvola.

    Postoji nada da će zona, za koju je predsjednik Vucćić rekao da će zaživeti pre kraja godine, vremenom uključiti Crnu Goru i Bosnu i Hercegovinu, dok ostaju otvorena vrata za Kosovo i Metohiju, čiji status je, kako navodi list, sporan.

    Srpski lider, dodaje FT, izjavio je da balkanski region ne može više da čeka EU da ih ujedini, nakon etničkih i religioznih sukoba, kao i ekonomskih neuspjeha od raspada bivše Jugoslavije.

    Države su napravile značajan napredak pre nego što ih EU primi u članstvo, u oblastima izbornih, sudskih i ekonomskih reformi.

    FT podsjeća na izjavu Aleksandra Vučića da “kada ljudi budu imali veće plate, razmišljaće o boljim životima, a ne o sjenkama iz prošlosti”.

    Sva trojica balkanskih lidera konstatovala su da su, dok čekaju na EU, SAD pružile punu podršku njihovim naporima.

    “Balkan koji danas imamo može da bude najsjajniji, ako ne i jedini sjajan, primer američke spoljne politike”, kazao je Rama.

    “Slobode koje danas uživamo na Balkanu su pre svega i prvenstveno njihovo čedo”, dodao je on.

    Trojica lidera učestvuju u Skoplju na skupu regionalne inicijative za saradnju poznate pod nazivom “Mini Šengen”.

  • Rusija drugi najveći svjetski proizvođač nafte nakon SAD-a

    Rusija drugi najveći svjetski proizvođač nafte nakon SAD-a

    Rusija se nalazi na drugom mjestu ove godine po ukupnoj proizvodnji nafte na dnevnoj bazi i to odmah nakon Sjedinjenih Država i ispred Saudijske Arabije, izvještava državna služba za statistiku Ruske Federacije, Rosstat.

    Prema podacima Rosstata, Rusija je proizvodila u prosjeku 10,36 miliona barela nafte dnevno u periodu januar-maj 2021. godine, dok je prosječna američka proizvodnja iznosila 11,10 miliona barela dnevno, što ju čini najvećim proizvođačem nafte u izvještajnom periodu.

    Na trećem mjestu je Saudijska Arabija sa prosjekom od 8,27 miliona barela nafte dnevno, javlja Russia Today.

    Nafta je činila 41,3 posto ukupnog ruskog izvoza tokom prvih pet mjeseci 2021. Međutim, izvoz nafte u toj zemlji smanjio se za 16,9 posto u odnosu na prethodni izvještajni period i iznosio je 50,8 miliona tona. Ukupno je ove godine Rusija proizvela 212,3 miliona tona nafte, što je godišnji pad od 6,2 posto.

    Očekuje se da će proizvodnja nafte u zemlji rasti u narednim mjesecima nakon dogovora o povećanju proizvodnje nafte koji su ranije ovog mjeseca postigle Organizacija zemalja izvoznica nafte (OPEC) i njeni saveznici.

    Države članice OPEC-a dogovorile su se o povećanju proizvodnje na dnevnom nivou od augusta, budući da su cijene dostigle trogodišnji maksimum uslijed povećane potražnje i globalnog ekonomskog oporavka od pandemije.

    Zemlje OPEC+, uključujući Rusiju, Meksiko, Saudijsku Arabiju, Ujedinjene Arapske Emirate i Bahrein, od augusta će povećati proizvodnju za 400.000 barela dnevno. Očekuje se da će se proizvodnja postupno povećavati sve dok se ne nadoknadi nivo proizvodnje iz perioda prije pandemije.