Zapadni Balkan ne koristi sopstveni ekonomski potencijal – milioni žena i mladih ostaju van tržišta rada, što direktno usporava rast regiona, upozorava Svjetska banka u najnovijem izvještaju objavljenom danas, 29. aprila.
Iz Svjetske banke upozoravaju da radno aktivno stanovništvo, uključujući i fakultetski obrazovane i fizičke radnike, u potrazi je za boljim platama i perspektivama u inostranstvu.
Žene i mladi suočeni sa preprekam
“Paradoks je da se nestašica radne snage osjeća u ključnim sektorima, iako je mnogo ljudi isključeno iz radne snage ili su jednostavno odustali od traženja posla. Izvještaj ukazuje i na nedovoljno iskorišten kapital: žene, mlade i ostale koji žele da rade, ali se suočavaju sa preprekama za ulazak na tržište rada”, navodi se u izvještaju Svjetske banke i ističe:
“Ukoliko bi stopa učešća radne snage bila ista kao u usporedivim zemljama Evropske unije, to bi značilo dodatnih 2,8 miliona raspoloživih radno sposobnih stanovnika. Samim uključivanjem više žena u radnu snagu godišnje stope rasta porasle bi za 0.35 procentnih poena”.
2,8 miliona potencijalnih radnika
“Zapadni Balkan ima veliki izvor neiskorištenih talenata – žene, mlade i druge koji žele da rade ali su suočeni sa realnim preprekama. Njihovo uključivanje u radnu snagu jedan je od najefikasnijih koraka koje region može da poduzme i ojača svoju ekonomiju”, kaže Xiaoqing Yu, direktorica Svjetske banke za zapadni Balkan i dodaje:
“I dok kreatori politika koriste kratkoročne fiskalne mjere da suzbiju efekte ovih pritisaka na domaćinstva i preduzeća, naš izvještaj pokazuje da su radna mjesta ključ za dugoročni ekonomski napredak”.
Rast regiona ostaje ispod ranijih prognoza
U izvještaju se navodi i da ekonomski rast zemalja zapadnog Balkana ostaće prigušen tokom 2026. i 2027. godine, pod uticajem prelijevanja posljedica konflikta na Bliskom Istoku, uporne inflacije i produbljene neizvjesnosti.
“Da bi se zadržao zamah reformi u zemljama regiona koje se suočavaju sa manjkom radne snage, povećanje učešća stanovništva na tržištu rada biće od ključnog značaja”, navode iz Svjetske banke.
Dodaje se da prognoze iz Redovnog ekonomskog izvještaja za Zapadni Balkan pokazuju da će kombinovani ekonomski rast Albanije, Bosne i Hercegovine, Crne Gore, samoproglašenog Kosova, Sjeverne Makedonije i Srbije dostići 2,8 % u 2026. što je 0,3 procentna poena ispod prethodnih projekcija.
Očekuje se skromno ubrzanje rasta na 3,2 % u 2027. godini
Starenje stanovništva dodatni alarm za ekonomiju
Takođe, alarm je i starenje stanovništva.
“Stanovništvo zapadnog Balkana stari brže nego bilo gdje u Evropi. Tokom naredne decenije najmanje jedna od pet osoba u regionu biće starija od 65 godina”, naglašava se u izvještaju.
Direktorica Svjetske banke za zapadni Balkan ističe da globalna neizvjesnost i geopolitičke tenzije obuzdavaju rast na zapadnom Balkanu.
“Rastuće cijene predstavljaju direktan udar na novčanike građana”, ističe ona.
Komentariši