Kategorija: Vijesti

Samo kroz javne nabavke u Ministarstvu odbrane BiH je od 2020. godine isparilo više od 135 miliona maraka, a vojnici i dalje borave u kasarnama sa azbestnim krovovima te nemaju potrebnu opremu i osnovna sredstva za rad.

Pomenuti novac, navode u Ministarstvu odbrane, otišao je za pokriće komunalnih troškova, goriva, prehrambenih artikala, opreme, rezervnih dijelova te u kapitalne projekte, odnosno nabavku opreme i stalnih sredstava.

Član Zajedničke komisije za odbranu i bezbjednost Parlamentarne skupštine BiH Sanja Vulić navodi da je više puta isticala kako je nedopustivo da zaposleni u Oružanim snagama (OS) BiH nemaju osnovne uslove za rad i boravak u kasarnama.

– Oko 90 odsto kasarni je pod azbestnim krovovima, što je apsolutno nezdravo. Takođe, vojnici nemaju adekvatnu opremu, uniforme i naoružanje – sve ono što bi trebalo da imaju pripadnici OS. A onda govorimo o nekoj budućnosti i kako navodno nedostaje novca u budžetu Ministarstva odbrane – izjavila je “Glasu Srpske” Vulićeva.

U suštini, ističe ona, nije problem u nedostatku novca, već u nedomaćinskom poslovanju i potpunom zanemarivanju onih koji su suština tog resora – pripadnika Oružanih snaga.

– Njima treba obezbijediti adekvatne uslove za rad i boravak ili u suprotnom – ugasiti Ministarstvo odbrane. Ovako, to je samo mučenje i zlostavljanje ljudi koji tamo rade. Ta njihova plata nije ni približno dovoljna za rizike kojima su izloženi. Bilo kog ljekara da pitate, reći će vam da je apsurdno da u 21. vijeku ljudi borave pod azbestnim krovovima – poručila je Vulićeva.

Ministarstvo odbrane BiH ima najveći budžet od svih institucija na nivou BiH pa su tako samo u prošloj godini na raspolaganju imali 388,75 miliona maraka. Uprkos tome vojnici rade u krajnje nehumanim uslovima, a resornog ministra Heleza to nimalo ne brine, već nastavlja po svom i radi na formiranju podzakonskih akata za uspostavljanje rezervnog sastava Oružanih snaga. Prema nacrtu pravilnika u koji je “Glas Srpske” imao uvid Helez planira da osim generala, oficira, podoficira i vojnika kojima je prestala profesionalna vojna služba u Oružanim snagama uz “častan otpust” u rezervni sastav primi i lica bez vojnog iskustva. Za realizaciju tog Helezovog plana biće potrebna i dodatna finansijska sredstva, koja planira da obezbijedi iz budžeta zajedničkih institucija BiH, ali i dodatna vojna oprema. Predstavnici Srpske u institucijama BiH poručuju da Oružanim snagama BiH ne trebaju maštanja Heleza, već uniforme, oprema i uslovi za dostojanstven rad.

Da je boravak u kasarnama Oružanih snaga krajnje nehuman u svojim izvještajima prethodnih godina upozoravao je i vojni povjerenik koji ih redovno obilazi. Između ostalog u pomenutim izvještajima vojni povjerenik je naveo da u pojedinim kasarnama vojnicima nedostaju ćebad, jastuci, posteljina te da se obuka vrši na staroj opremi – dotrajalim tablama, klupama, stolicama te da je stolariju na pojedinim objektima unutar kasarni odavno trebalo zamijeniti.

Iznos utrošenog novca kroz javne nabavke (u KM)

Godina Utrošeni novac

2020. 18,05 miliona

2021. 17,74 miliona

2022. 25,92 miliona

2023. 30,11 miliona

2024. 27,48 miliona

2025. 15,79 miliona

Donacije

Sanja Vulić navodi i da postoji nekoliko kasarni koje su renovirane uz pomoć međunarodnih projekata.

– To je minimalistički u odnosu na broj onih koje su pod azbestnim krovovima i gdje je stanje krajnje katastrofalno. Problem je ljudima i zimi, kada dođe sezona grijanja, ali i ljeti, kada je toplo. Kako god da okrenete, koje god godišnje doba da je u pitanju vojnici imaju problem neuslovnih prostorija za boravak, a da ne pričamo o pratećoj opremi – navela je Vulićeva.

Delegacija EU u BiH podsetila je da od 12. oktobra počinje sa radom novi, najsavremeniji sistem upravljanja granicama Evropske unije – sistem ulaska/izlaska (EES), koji će modernizovati upravljanje spoljnim granicama EU.

Uvođenje ove tehnologije omogućiće pouzdane podatke o prelascima granice i postepeno unaprediti iskustvo putnika prilikom ulaska u šengenski prostor. Novi sistem zameniće dosadašnje ručno pečatiranje pasoša i unaprediti bezbednost kroz elektronske evidencije i korišćenje biometrijskih podataka.

EES će obrađivati podatke na graničnim prelazima za putnike koji nemaju državljanstvo nijedne zemlje članice EU, niti Islanda, Lihtenštajna, Norveške ili Švajcarske, prilikom kraćih boravaka (90 dana u periodu od 180 dana), svaki put kada prelaze spoljne granice bilo koje od 29 evropskih zemalja koje primenjuju ovaj sistem.

Podaci koji će se evidentirati uključuju informacije iz putnog dokumenta, datum i mesto svakog ulaska i izlaska, kao i biometrijske podatke – otiske prstiju i fotografiju lica. Ove podatke prikupljaće službenici prilikom prvog ulaska putnika nakon početka primene sistema, a zatim će se čuvati u digitalnoj datoteci i proveravati pri narednim prelascima granice.

Evidencije o ulascima i izlascima čuvaće se tri godine od datuma kreiranja, dok će pojedinačne datoteke sa ličnim podacima biti pohranjene tri godine i jedan dan od poslednjeg izlaska. EES će obezbediti najviše standarde zaštite podataka i privatnosti.

Sistem će se postepeno uvoditi tokom šest meseci, od 12. oktobra 2025. do 9. aprila 2026. godine, kako bi se organi, putnici i prevoznici prilagodili novim digitalnim procedurama. Zemlje koje ga primenjuju mogu uvoditi elemente u fazama, uključujući i prikupljanje biometrijskih podataka. U izuzetnim okolnostima, poput velikih gužvi i dugih čekanja, rad sistema može biti privremeno obustavljen na određenim prelazima.

Cilj sistema je da putovanja postanu lakša i sigurnija. Vremenom će prelazak granica biti brži i efikasniji, jer će se skratiti vreme obrade, olakšati upravljanje protokom putnika i smanjiti gužve.

Nakon uvođenja EES-a, u poslednjem tromesečju 2026. godine očekuje se početak rada Evropskog sistema putnih informacija i autorizacije (ETIAS). On će doprineti efikasnijim i bržim kontrolama, smanjenju birokratije i čekanja, većoj bezbednosti i boljem upravljanju granicama.

ETIAS ne uvodi obaveze slične vizama – putnici iz zemalja koje imaju bezvizni režim, uključujući državljane BiH, i dalje će putovati bez vize. Međutim, moraće da pribave autorizaciju putem jednostavne procedure na zvaničnoj internet stranici ili mobilnoj aplikaciji ETIAS-a, uz uplatu takse od 20 evra. Većina zahteva biće obrađena u roku od nekoliko minuta, a odobrenje će važiti tri godine ili do isteka pasoša, zavisno šta nastupi pre.

Detaljne informacije o sistemima EES i ETIAS dostupne su na zvaničnoj stranici travel-europe.europa.eu, kojom upravlja Generalna direkcija Evropske komisije za migracije i unutrašnje poslove. Na toj stranici nalaze se i detaljna objašnjenja funkcionisanja sistema, kao i odgovori na najčešća pitanja.

Danas je u Autoputevima Republike Srpske izvršena primopredaja dužnosti između starog i novog direktora.

Na mjestu v.d direktora došao je bivši premijer Republike Srpske Radovan Višković umjesto dosadašnjeg Nedeljka Ćorića.

Višković je podnio ostavku na mjesto predsjednika Vlade Republike Srpske 18. avgusta i tada je najavljeno da će preuzeti Autoputeve Srpske.

Američka ambasada u Sarajevu obavijestila je građane BiH da prekida svoje redovne aktivnosti usljed zatvaranja funkcionisanja američke savezne vlade, nakon što republikanci i demokrate u Vašingtonu nisu uspjeli postići dogovor o javnim finansijama za naredni period.

“Zbog privremenog prekida u finansiranju agencija savezne vlade, ovaj Facebook nalog neće biti redovno ažuriran sve do ponovne uspostave redovnih aktivnosti, osim u slučajevima hitnih obavještenja koja se tiču sigurnosti i bezbjednosti.

Postojeći termini koji se odnose na izdavanje pasoša i viza u Sjedinjenim Američkim Državama, te u ambasadama i konzulatima SAD u inostranstvu nastaviće se tokom ovog prekida, u mjeri u kojoj to okolnosti dopuštaju. Ovaj nalog neće biti ažuriran do uspostave redovnih aktivnosti, osim hitnih objava koje se tiču sigurnosti i bezbjednosti. Sve informacije o našim uslugama i statusu dostupne su na travel.state.gov”, saopšteno je na Facebook stranici Ambasade.

Radnicima Željeznica Republike Srpske uplaćena je avgustovska plata nakon čega je prekinuta jutros otpočeta obustava rada. Problema ima i u drugim javnim preduzećima, a predsjednik Vlade Savo Minić kaže da su za rješavanje potrebni rezovi.
Željeznice Republike Srpske – Foto: RTRS
Željeznice Republike SrpskeFoto: RTRS
Spontano okupljanje na željezničkim stanicama širom Srpske! Mašinovođe,skretničari, otpravnici vozova, pružni radnici i drugo izvršno osoblje jedinstveni – ne žele da im plata kasni!

– U ovakvoj situaciji kad nam djeca idu u školu, kad nemamo novca da damo djeci za užinu, ja lično imam troje djece, jutros su u školi, ja sebi ne mogu dozvoliti da ja čekam nešto, da nemam za užinu a došao sam u takvu situaciju. Pod takvim pritiskom ja ovaj posao ne mogu da radim – kaže Goran Petković, otpravnik vozova.

– Ako nemate plate znate da ne može da se živi,nema šta – poručuje Aleksandar Nikolić, mašinovođa.

Iz Uprave Željeznica saopštili su da je plata za avgust uplaćena jutros, kako je juče i najavljeno svim sindikatima.

– Čim plata bude na njihovim računima oni se vraćaju na svoja radna mjesta. Socijalno i sve što ide, uopšte doprinosi nisu uplaćeni, ljudi ne mogu da se liječe, ne mogu ništa- rekao je Јelenko Dobraš, iz Sindikata željezničara.

Sa nadležnima traže da razgovaraju. Za razgovor su i u Vladi Srpske, kaže premijer. Upozorava na nerentabilnost, posebno putničkog saobraćaja.

– O tome se mora razmišljati kako i na kakav način, da li ukinuti taj saobraćaj, isto kada je u pitanju teretni saobraćaj, to iziskuje žestoke i ozbiljne mjere – naglašava Savo Minić, predsjednik Vlade Republike Srpske.

Rezovi su potrebni i u drugim javnim preduzećima, kaže Minić. Zaposlen je nepotrebno veliki broj radnika, ima ih viška i taj broj trebao bi biti smanjen.

– Evo Elektroprivreda, zašto ne biti realan i reći, imali smo otpremnine koje su koštale milione da 330 radnika dobije stimulativnu otpremninu a onda poslije toga smo imali prijem radnika, to je za osudu, za to neko mora odgovarati i odgovaraće – poručuje Minić.

Potvrdio je da se intenzivno radi na prikupljanju podataka o svima koji su oštetili “Šume Srpske”. Stanje u ovom javnom preduzeću u fazi je saniranja. Pomaka ima, kaže Minić, ali do pozitivnih rezultata trebaće više vremena.

Na današnji dan 1991. godine poginuo je major Milan Tepić, kada je tokom borbi sa hrvatskim paravojnim jedinicama digao u vazduh kasarnu ЈNA u Bjelovaru, ne želeći da neprijatelju preda skladište sa oružjem.

Tepić je zbog ovog čina postuhmno odlikovan Ordenom narodnog heroja Јugoslavije i proglašen je za narodnog heroja.

Dok je trajala borba za kasarnu na Vojnoviću, major Tepić, komandant skladišta borbenih sredstava “Barutana” u selu Bedenik, nedaleko od Bjelovara, radi sprečavanja predaje oružja i municije pripadnicima hrvatske paravojne formacije ZNG /zenge/, raznio je magacin sa 170 tona eksplozivnih sredstava.

Tom prilikom, poginuli su on i devetnaestogodišnji vojnik Stojadin Mirković, koji, uprkos Tepićevoj naredbi, nije htio da se preda.

– Јednom ljudi daju riječ – ona ostaje ili se pogazi. Јa sam dao riječ da ću da branim ovu zemlju ako joj bude teško – napisao je u posljednjem pismu major Milan Tepić.

Vojnik Stojadin Mirković je 1999. godine odlikovan posthumno Ordenom za zasluge u oblasti odbrane i bezbjednosti prvog stepena.

Tepićevo ime danas nose ulice u gradovima širom Srbije i Republike Srpske, a u njegovu čast Vojska Republike Srpske ustanovila je poseban Orden za zasluge u ratu “Milan Tepić”.

Odlukom Skupštine opštine Kozarska Dubica 29. septembar proglašen je Danom sjećanja na narodnog heroja Milana Tepića. U Komlencu kod Kozarske Dubice, Tepićevom rodnom mjestu, svake godine se obilježava dan njegove herojske pogibije.

Program obilježavanja danas će početi u 10.00 časova na mjesnom groblju, gdje će biti služen parastos i položeno cvijeće.

Potom će u 11.00 časova u Parku narodnih heroja u Kozarskoj Dubici kod spomen biste majora Tepića biće položeno cvijeće, a planirani su i obraćanje zvaničnika i komemorativni program.

Narodnom heroju Milanu Tepiću posthumno je 2007. godine dodijeljen Zlatni grb opštine Kozarska Dubica, koji je uručen njegovom sinu Aleksandru.

Danom sjećanja na stradanje majora Milana Tepića, u Kozarskoj Dubici biće završen program obilježavanja “Septembarskih dana odbrane” od hrvatske agresije 1995. godine.

Univerzitetsko-klinički centar Republike Srpske odlučio je da raskine saradnju sa firmom „Marković invest R.M.“ i potraži novog izvođača za završetak višespratne garaže čija vrijednost dostiže 42 miliona KM.

Direktor UKC-a Vlado Đajić potvrdio je za CAPITAL da sredstva za nastavak radova postoje i da su već preduzeti koraci kako bi se obezbijedio novi partner.

„Pošto se izvođač suočio s ozbiljnim finansijskim problemima i ne može da privede kraju posao, biće pokrenut postupak raskida ugovora i angažovanja druge kompanije. Pare su obezbijeđene“, naglasio je Đajić.

On je pojasnio da se novac nalazi na računima Vlade Republike Srpske i da će tamo ostati dok se ne odabere novi izvođač. „Nismo sredstva prenosili, jer bi ih banka odmah povukla za kredite sadašnjeg izvođača“, dodao je Đajić.

Podaci Ministarstva zdravlja i socijalne zaštite pokazuju da je firmi iz Laktaša do novembra prošle godine isplaćeno 34,87 miliona maraka za izvedene radove. Time je za završetak preostalo oko sedam miliona KM.

Tim novcem bi trebalo da budu izgrađene još četiri etaže. Podsjetimo, parking na krovu objekta sa 500 mjesta svečano je otvoren prije godinu dana, tokom predizborne kampanje.

Za taj dio objekta UKC je dobio probnu upotrebnu dozvolu na godinu dana, koja je nedavno produžena za još jednu godinu. Ministarstvo za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju potvrdilo je da Zakon omogućava takvu praksu u slučajevima poput promjene izvođača ili neriješenih imovinsko-pravnih odnosa.

„UKC je naveo kao razlog zastoj u radovima i komplikacije sa izvođačem. Ti razlozi su ocijenjeni kao relevantni, jer utiču na nesmetano funkcionisanje zdravstvene ustanove, pa je dozvola produžena“, naveli su u ovom resoru.

Firma „Marković invest R.M.“ nalazi se u blokadi od početka novembra 2024. godine, kada su joj zatvoreni svi računi. Tokom prošle godine zabilježila je najmanje prihode u posljednjoj deceniji, a ostala je i bez većeg broja radnika.

Gradnja garaže započela je u junu 2020, a prvobitni rok završetka bio je septembar 2022. godine, uz planirani trošak od 35 miliona KM. Naknadno su odobrena dodatna sredstva od sedam miliona zbog nepredviđenih radova, ali rokovi su više puta probijeni.

Kompleks se prostire na 75.000 kvadratnih metara, predviđa garažni prostor za 2.500 automobila na četiri nivoa, dok je druga faza namijenjena komercijalnim sadržajima.

Premijer Republike Srpske Savo Minić saopštio je da su službena vozila Vlade Srpske obilježena i pozvao građane da ih fotografišu i to javno objave ukoliko ih primijete na mjestima gdje ne bi trebala da budu.

“Kako sam i obećao, vozila Vlade Republike Srpske su obilježena. Pozivam građane da, ukoliko primijete službena vozila na mjestima gdje ne bi trebalo da budu, fotografišu i podijele to javno”, napisao je Minić na “Iksu”, prenosi Srna.

Jovan Kalaba iz reda srpskog naroda novi je predsjednik Centralne izborne komisije BiH, a tu funkciju će obavljati u narednih 21 mjesec.

Kalabu su sa pet glasova tajnim glasanjem izabrali članovi Centralne izborne komisije BiH, dok je Vanja Bjelica Prutina dobila dva glasa.

Kalaba će na funkciji ostati do juna 2027. godine, a preuzeće je od 1. oktobra.

Inače ovo je redovna rotacija. Prema Izbornom zakonu BiH predsjednik CIK-a bira se među članovima CIK-a na način da funkciju predsjednika obavlja svaki član jednom u roku od sedam godina.

Ireni Hadžiabdić, predsjednici Centralne izborne komisije BiH mandat ističe 1. oktobra.

Direktor Univerzitetskog kliničkog centra Republike Srpske, Vlado Đajić, izjavio je za BL portal da u ovoj zdravstvenoj ustanovi nema afere, već da je riječ o slučaju koji je uredno prijavljen nadležnim institucijama. On je time reagovao na navode u javnosti o navodnoj pronevjeri novca.

Prema njegovim riječima, nepravilnosti je otkrila ekonomska služba UKC-a, koja je ustanovila da su određeni radnici zaduženi za obračun plata pojedinim zaposlenima neopravdano uvećavali primanja.

“Međutim, to se nije dogodilo na račun drugih radnika, kako se govori u javnosti. Nikome plata nije smanjena, to tvrdim. Oštećen je samo UKC“, rekao je Đajić.

On je naglasio da je odmah nakon otkrivanja nepravilnosti naložio reviziju, a svi zaposleni bili su dužni da se izjasne o saznanjima vezanim za ovaj slučaj.

„Nakon toga, naloženo je da nam se vrate sva sredstava, a u pitanju je nekoliko hiljada maraka. Kada smo prikupili svu dokumentaciju, napisali smo prijavu i predali je nadležnim službama. Insistiramo da se sve ispita i dođe do istine, a ako budu utvrđena krivična djela da se adekvatno kazne. UKC Republike Srpske je osumnjičenog radnika odmah suspendovao“, istakao je Đajić.

Kako se na društvenim mrežama pojavljuju različite spekulacije o imenima i odgovornosti, Đajić je pojasnio da je riječ o samo jednom radniku.

„Ne znam da li su ta imena u to upletena. Meni je bilo važno da se sve radi po zakonu i da se prijavi sve nadležnim službama. Taj radnik je kontrolisao plate, nije imao rješenje za uvećanje plata“, rekao je Đajić, dodajući da ne želi iznositi više detalja dok traje istraga.

Policijska uprava Banjaluka potvrdila je za BL portal da je zaprimila prijavu u vezi s dešavanjima u UKC-u.

“Policijski službenici u skladu sa zakonskim propisima preduzimaju neophodne mjere i radnje”, saopšteno je iz Policijske uprave.