Kategorija: Svijet

Evropska Unija je najveći trgovinski partner Bosne i Hercegovine a osigurala je i značajnu finansijsku pomoć. Od 1996. godine Delegacija EU u BiH implementirala je projekte vrijedne preko 3,7 milijardi evra u grantovima za rekonstrukciju, vladavinu prava, održivu ekonomiju, obrazovanje i zapošljavanje, transport, poljoprivredu i ruralni razvoj i druge ključne oblasti u BiH.

Zemlja je takođe korisnica finansijske pomoći EU koja se isplaćuje putem dostupnih lokalnih i regionalnih fondova a najvećim dijelom u okviru Instrumenta za pretpristupnu pomoć (IPA), za čiju implementaciju je zadužena Delegacija EU u BiH kroz modalitet direktnog upravljanja.

EU podržava socioekonomski razvoj i temeljne reforme u BiH uz finansijsku i tehničku pomoć kroz IPA. Za period 2021. do 2023. godine, sredstva u okviru IPA III za nacionalne programe iznose preko 256 miliona evra, što uključuje 70 miliona evra iz hitnih mjera iz Paketa energetske podrške za 2023. koji je već realizovan. Aktivnosti su takođe usmjerene na podršku mjerama politike za ubrzavanje energetske tranzicije.

EU je samo u protekloj deceniji za BiH obezbijedila oko dvije milijarde evra grantova, što je deset odsto godišnjeg brutodomaćeg proizvoda zemlje.

Novac je kroz hiljade različitih projekata investiran u brojne sektore, uključujući poljoprivredu, obrazovanje, digitalizaciju, infrastrukturu, vladavinu prava i brojne druge oblasti.

EU je pripremila i novi instrument za pomoć BiH i zemljama regiona – Plan za rast, u kojem će zemljama regiona na raspolaganju biti oko šest milijardi evra za reforme na evropskom putu. BiH bi od ovog iznosa, ako pripremi adekvatnu listu reformi, mogla dobiti čak milijardu evra.

EU pomaže BiH jer želi da što prije postane članica, a programi koje provodi EU mogu pomoći građanima u svakodnevnom životu

Postoji mnogo različitih izvora finansiranja, od kojih su mnogi otvoreni za obične građane. Svako ko ima viziju treba da potraži pomoć, možda postoji program EU koji je namijenjen baš za vas

Programi su otvoreni za privrednike, poljoprivrednike, studente, nezaposlene, umjetnike, zdravstvene radnike i brojne druge

Kao što je rekao Ferdinand Kenig, portparol Delegacije EU u Sarajevu, građani BiH mogu da se preko evropskih info centara informišu o projektima koje EU ima, a koji bi njima mogli pomoći da realizuju svoje ideje.

Specijalni izaslanik EU za dijalog Beograda i Prištine Miroslav Lajčak najavio je da će, nakon Prištine, posjetiti Beograd kako bi pripremio naredni sastanak “u okviru dijaloga o normalizaciji odnosa” dvije strane.

Lajčak je na Fejsbuku, sumirajući prethodnu nedjelju, naveo da je, nakon Bledskog strateškog foruma, boravio u Prištini radi pripreme narednog sastanka glavnih pregovarača u Briselu.

Specijalni izaslanik EU nije precizirao datum planirane posjete Beogradu.

On je dodao da je, tokom boravka u Prištini, sa prvim potpredsjednikom vlade privremenih prištinskih institucija Besnikom Bisljimijem razgovarao o nedavnim dešavanjima tokom ljeta, dnevnom redu narednog sastanka glavnih pregovarača i pristupima za rješavanje nekih aktuelnih pitanja, kao i o narednim koracima ka sprovođenju Sporazuma o putu ka normalizaciji odnosa.

– Sljedeće, uputiću se u Srbiju takođe radi pripeme sastanka u okviru dijaloga o normalizaciji odnosa između Kosova i Srbije – poručio je Lajčak.

Lajčak je podsjetio da je protekle nedjelje učestvovao i na Bledskom strateškom forumu, na kojem su se okupili lideri iz cijele Evrope kako bi razgovarali o hitnim globalnim izazovima.

On je dodao da je budućnost EU na Zapadnom Balkanu bila istaknuta u mnogim različitim formatima, od otvaranja do specijalizovanih panela i diskusije koju je vodila slovenačka ministarka spoljnih poslova Tanja Fajon.

– Angažujući se u promišljenim diskusijama sa političarima, kreatorima politika, diplomatama i stručnjacima, istražili smo načine za jačanje bezbjednosti, regionalne saradnje i integracije u EU na Zapadnom Balkanu – naveo je Lajčak.

Kandidat republikanaca na predstojećim predsjedničkim izborima u SAD Donald Tramp i njegova suparnica iz redova demokrata, potpredsjednica Kamala Haris su praktično izjednačeni po popularnosti posljednjih nedjelja, pokazuju rezultati ankete koju su sproveli “Njujork tajms” i Sijena koledž.

Tramp vodi za jedan procentni poen, 48 odsto prema 47 procenata u odnosu na Haris, pokazalo je istraživanje, što je razlika u okviru margine greške od tri poena. To znači da bi bilo ko od njih dvoje mogao da pobijedi 5. novembra, prenio je Rojters.

Dok je Trampov predizborni štab pretrpio relativno težak period u nedjeljama nakon što se predsjednik SAD DŽozef Bajden povukao iz trke u julu, najnovije ankete pokazuju da je podrška koju ima stabilna.

Anketa je pokazala da birači smatraju da treba da saznaju više o Harisovoj, dok su njihova mišljenja o Trampu uglavnom utvrđena.

Oko 28 odsto anketiranih glasača reklo je da im je potrebno više informacija o kandidatkinji demokrata, dok je samo devet odsto reklo isto o Trampu.

Anketa ukazuje da bi predsjednička debata u utorak mogla biti ključni trenutak u predizbornoj kampanji kandidata.

Harisova će imati priliku da u devedesetominutnoj debati sa Trampom iznese više detalja o onome što planira da uradi.

Izborna trka je toliko tesna da će, kako se vjeruje, čak i marginalan pomak za bilo kog kandidata biti značajan.

Kucnuo je čas za diskusiju o tome kako da se ubrza okončanje konflikta u Ukrajini, saopštio je nemački kancelar Olaf Šolc u intervjuu ZDF.

Kako je istakao, on i predsjednik Ukrajine Vladimir Zelenski bi željeli da Rusija učestvuje na narednoj konferenciji o Ukrajini.

– Mislim da je sada trenutak kada treba da vodimo razgovore o tome kako da što pre pređemo iz trenutne situacije rata u mir – rekao je Šolc.

Ranije je ruski predsjednik Vladimir Putin, komentarišući na plenarnoj sednici Istočnog ekonomskog foruma mogućnost pregovora sa Ukrajinom, rekao da je potrebno tražiti forme i garancije koje će na neki način da funkcionišu.

Ukrajinska vojska počela je da koristi bespilotne letjelice sa rastopljenim metalom, tzv. “termite”, čiju tehnologiju je razvila Njemačka krajem 19. vijeka, i aktivno je koristila u Prvom i Drugom svjetskom ratu, prenosi američki televizijski kanal CNN.

Serija video snimaka objavljenih na društvenim mrežama, uključujući i Telegram ukrajinskog Ministarstva odbrane u sredu, pokazuje kako nisko leteće bespilotne letjelice bacaju na ruske položaje rastopljenu mješavinu aluminijumskog praha i oksida gvožđa, nazvanu “termit”, koja dostiže temperaturu od 2.200 stepeni Celzijusa.

Ova smjesa može brzo da spali drveće i vegetaciju, a otkrio ju je njemački hemičar 1890-ih i prvobitno je korišćena za zavarivanje željezničkih šina. Ali vojni potencijal “termita” postao očigledan kada su ga Nijemci bacili iz cepelina iznad Britanije tokom Prvog svjetskog rata, navodi CNN.

Napominje se da su kasnije vojska nacističke Nemačke i savezničke trupe takođe koristile zapaljive bombe tokom Drugog svjetskog rata.

Dok pada iz drona, “termit” podsjeća na vatru koja dolazi iz usta mitskog zmaja, po čemu su ovi dronovi dobili nadimak.

“Udarni dronovi su naša krila osvete, donoseći vatru pravo sa neba! Oni postaju stvarna pretnja neprijatelju, paleći njegove položaje sa preciznošću koju nijedno drugo oružje ne može da postigne”, navodi se u objavi ukrajinske 60. mehanizovane brigade na društvenim mrežama.

Prema britanskoj antiratnoj organizaciji “Action on Armed Violence” (AOAV), Ukrajina je ranije koristila “termite” ispuštene iz dronova da bi trajno onesposobila ruske tenkove.

“Ova preciznost, u kombinaciji sa sposobnošću drona da zaobiđe tradicionalnu odbranu, čini termitne bombe veoma efikasnim oruđem u modernom ratovanju”, navodi AOAV.

Kancelarija Ujedinjenih nacija za razoružanje tvrdi da zapaljivo oružje može izazvati ogromna razaranja i štetu po životnu sredinu.

Prema međunarodnom pravu, termit nije zabranjen u oružanim sukobima, ali je njegova upotreba na civilnim ciljevima zabranjena zbog “užasnih efekata koje može imati na ljudsko tuhelo”.

Organizacija Hjuman rajts voč (HRV) ukazala je na “zastrašujuće” posljedice upotrebe “termita”.

“Mogu da nanesu opekotine četvrtog ili petog stepena i izazazovu oštećenje mišića, ligamenata, tetiva, nerava, krvnih sudova, pa čak i kostiju. Lečenje može trajati mjesecima a ako žrtve prežive, ostaju im fizički i psihički ožiljci”, upozorio je HRV, prenosi Tanjug.

Još uvek aktuelni generalni sekretar NATO Jens Stoltenberg pozvao Kinu da prestane da podržava ruski rat u Ukrajini i izjavio da je pomoć Pekinga značajan faktor u nastavku rata.

“Kina je postala odlučujuća podrška ruskom ratu protiv Ukrajine”, rekao je Stoltenberg novinarima u Oslu.

Naime, “Kina je ta koja omogućuje proizvodnju velikog dela oružja koji Rusija koristi”, kazao je.

Stoltenberg je upozorio Peking da bi kontinuirano raspirivanje rata u Ukrajini moglo negativno da utiče na interese Pekinga i njegov ugled.

“Pozivam Kinu da prestane podržavati ruski ilegalni rat”, rekao je.
Kina je ranije opisala slične izjave NATO-a kao ‘zlonamerne‘ i pristrasne.

Moskva se protivi pokušajima rušenja osnova Dejtonskog sporazuma i interesa Srba, istakao je portparol Kremlja Dmitrij Peskov i naglasio kako je teško srpskom narodu u Republici Srpskoj.

Moskva i Beograd imaju isti pogled na pokušaje gaženja temelja koje je postavio Dejton. Situacija se sada zaista pogoršava, a Srbima je veoma teško. Teško je Srbima u Srbiji, a teško je i Srbima u Republici Srpskoj – rekao je Peskov za Tas.

On je dodao da Rusija u potpunosti podržava svoje srpske prijatelje.

Na pitanje šta Rusija realno može pomoći Srbima, ukazujući na zahvalnost potpredsjednika Vlade Srbije Aleksandra Vulina tokom nedavnog susreta sa ruskim predsjednikom Vladimirom Putinom za podršku teritorijalnom integritetu Srbije, Peskov je odgovorio da su mogućnosti Moskve veoma, veoma ograničene.

– Ali, barem je pozicija Rusije jasno izražena, uključujući i međunarodnu arenu, i ovo je prilično efikasna poluga podrške – dodao je Peskov.

Peskov je odgovorio da Putin nije prenio Vulinu nikakve podatke o navodima o nemirima i državnom udaru koji se sprema uz učešće Zapada, a na pitanje da li Rusija uopšte ima novih podataka, portparol Kremlja je odgovorio da se i dalje održavaju redovni kontakti na različitim nivoima, uključujući i veoma, veoma osjetljiva područja.

Ruske trupe probijaju odbranu u Kleščejevki: Šta to znači za tok sukoba u Donbasu?

Vijest o tome da su jurišni odredi Oružanih snaga Ruske Federacije probili odbranu ukrajinskih snaga u oblasti Kleščejevke u Donjeckoj Narodnoj Republici (DNR) pruža uvid u trenutne tokove borbi na istočnom frontu u Ukrajini.

Ova vijest dolazi usred intenzivnih sukoba između ruskih i ukrajinskih snaga u Donbasu, posebno na pravcu oko Artjomovska (Bahmuta), gdje se vodi borba za strateške tačke koje mogu značajno uticati na dalji tok sukoba.

Značaj Kleščejevke i Artjomovskog pravca
Kleščejevka je malo naselje koje se nalazi u neposrednoj blizini Artjomovska, koji je bio i ostao jedno od najznačajnijih mjesta sukoba. Artjomovsk, poznat i kao Bahmut, postao je sinonim za upornu i krvavu borbu, budući da obje strane ovaj grad vide kao ključnu stratešku tačku.

Kontrola nad Bahmutom i okolnim selima poput Kleščejevke omogućila bi ruskim snagama bolji operativni prostor za dalje napredovanje ka zapadu, dok bi za Ukrajince gubitak tih teritorija značio oslabljene pozicije i mogućnost većeg povlačenja.

Za Rusiju, osvajanje i probijanje odbrambenih linija u Kleščejevki predstavlja potvrdu njihove taktičke i vojne nadmoći u tom dijelu fronta, što se direktno povezuje sa sveopštom ofanzivom na istočnom dijelu Ukrajine.

Ukrajinski predsjednik Volodimir Zelenski juče je izazvao burne reakcije u Kijevu nakon što je u parlamentu započela najveća rekonstrukcija vlade od početka sukoba s Rusijom.

Dok ruske snage napreduju na istoku Ukrajine, a Kijev lobira kod zapadnih saveznika za dozvolu korištenja dalekometnih projektila duboko u ruskoj teritoriji, zvaničnici opozicije optužili su Zelenskog da sve više popunjava vodeća mjesta u vladi bliskim saveznicima i lojalistima u pokušaju konsolidacije vlasti oko sebe i svoje kancelarije.

Njegova stranka osvojila je većinu 2019., pa Zelenski ima pravo sastavljati vladu. Ratno stanje, koje ostaje na snazi ​​dok se Ukrajina bori protiv Rusije, daje predsjedniku više ovlasti i zabranjuje izbore. Međutim neki protivnici kažu da je predsjednik pretjerao.

“Svi postupci sadašnjih vlasti govore o sistematskoj centralizaciji vlasti predsjednika i njegove kancelarije”, rekla je za “Politico” Ivana Klimpuš-Cincadze, zastupnica iz opozicione stranke Evropska solidarnost. “Ova serija ostavki vladinih ministara svjedoči o ozbiljnoj krizi vlasti u zemlji”, dodala je.

Među onima koji su najavili ostavku je i popularni ministar vanjskih poslova Dmitro Kuleba, koji još uvijek nije objavio razloge za takav čin.

Jedan bivši visoki ukrajinski zvaničnik, kojemu je, kao i ostalima u izvještaju “Politica”, odobrena anonimnost kako bi otvoreno govorio o prestrojavanju, rekao je da je Kuleba vjerovatno smijenjen zbog sukoba s moćnim šefom kancelarije Zelenskog, Andrijem Jermakom. “Svi su znali da se sukobljavaju. Jednom sam čak svjedočio takvoj epizodi”, rekao je zvaničnik, prenosi “Index”.