VRBAS Media

Autor: INFO

  • Jermenija i Azerbejdžan potpisali dokument o Nagorno-Karabahu: Može li biti uvod u konačni mir?

    Jermenija i Azerbejdžan potpisali dokument o Nagorno-Karabahu: Može li biti uvod u konačni mir?

    Predsjednik Azerbejdžana Ilham Alijev i premijer Jermenije Nikola Pašinjan potpisali su u Sočiju, pod posredstvom Vladimira Putina važan dokument o Nagorno-Karabahu koji bi mogao doprinijeti smanjenju tenzija.

    U zajedničkoj izjavi iza koje stoje Azerbejdžan, Armenija i Rusija, strane u sukobu su obećale da će se posvetiti normalizaciji odnosa.

    “Alijev i Pašinjan su pozdravili spremnost Rusije da pomogne u normalizaciji odnosa između dvije države. Strane su konstatovale ključni doprinos ruskih mirovnih snaga obezbjeđivanju sigurnosti u ovoj regiji”, navodi se u izjavi.

    Također, strane su obećale kako u budućnosti neće koristiti silu za rješavanje sukoba.

    “Lideri Armenije i Azerbejdžana složili su se da se odreknu upotrebe sile i da rješavaju pitanja na osnovu priznavanja suvereniteta. Putin, Pašinjan i Alijev su istakli važnost aktivnih priprema za sklapanje mirovnog sporazuma između Jrmenije i Azerbejdžana”, ističu strane.

    Na kraju, u zajedničkoj izjavi se navodi kako će Moskva i u budućnosti pružiti svu potrebnu pomoć za postizanje mira.

    “Strane su ponovo potvrdile svoju posvećenost poštovanju sporazuma za sveobuhvatnu normalizaciju odnosa između Erevana i Bakua”, zaključuje se.

    Podsjetimo, nakon sukoba u Nagorno-Karabahu 2020. godine, Azerbejdžan i Jermenija su potpisali primirje, ali je ono i tokom 2021., a naročito u 2022. godini nekoliko puta prekršeno te su borbe intenzivirane na nekoliko područja kako teritorije Nagorno-Karabaha, tako i same Jermenije.

  • Putin: “To nije sve što bismo mogli da uradimo”

    Putin: “To nije sve što bismo mogli da uradimo”

    Ruski predsednik Vladimir Putin izjavio je da su udari delom odgovor na napad na Crnomorsku flotu u Sevastopolju koji je izveden u subotu.

    “Delimično jeste“, rekao je Putin odgovarajući na pitanje da li se jučerašnji masovni napadi na energetske objekte u Ukrajini mogu smatrati odgovorom na nedavne događaje u Sevastopolju.

    “Ali to nije sve što bismo mogli da uradimo”, kazao je Putin, prenosi Interfaks.

    Prema njegovim rečima, napad na brodove Crnomorske flote Rusije stvorio je pretnju vojnim i civilnim brodovima, koji učestvuju u sporazumu o izvozu žita, pošto su, prema njegovim rečima, dronovi, i podvodni i vazdušni, kojima je izvršen napad, delimično koristili koridor kojim se žito izvozi iz Ukrajine.

  • Lukašenko odobrio udruženje

    Lukašenko odobrio udruženje

    Predsjednik Bjelorusije Aleksandar Lukašenko odobrio je nacrt sporazuma o osnivanju centara za vojnu obuku sa Rusijom.

    Tu informaciju objavila je BelTA pozivajući se na pres-službu šefa države.

    “Lukašenko je odobrio nacrt sporazuma sa Ruskom Federacijom o stvaranju i radu centara za borbenu obuku za zajedničku obuku vojnog osoblja oružanih snaga”, prenosi agencija.

    Nacrt sporazuma je odobren kao osnova za pregovore, navodi se u izveštaju.

    U Bjelorusiji je takođe primećeno da bjeloruska i ruska strana razvijaju novi saveznički program za unapređenje vojnih objekata koji može da koristi regionalna grupa snaga.

  • Kamate nastavljaju da rastu, Centralna banka BiH sprema nove odluke

    Kamate nastavljaju da rastu, Centralna banka BiH sprema nove odluke

    U cilju obuzdavanja inflacije i postepenog povratka na nivo od dva odsto, Evropska centralna banka (ECB) podigla je referentnu kamatnu stopu sa 1,25 na dva odsto, što će uticati i na Bosnu i Hercegovinu u smislu rasta tržišnih kamatnih stopa uključujući i one na kredite, međutim po mišljenju stručnjaka to neće riješiti problem jer uzroke inflacije treba tražiti na drugom mjestu.

    “I na sljedećim sastancima očekujemo dalje podizanje kamatnih stopa, a sve zato da se osigura što brži povratak inflacije na ciljani nivo od dva odsto. Ekonomska aktivnost u evrozoni usporila je znatno u trećem kvartalu ove godine, očekujemo dalje slabljenje do kraja ove te na početku iduće godine”, rekla je Kristin Lagard, predsjednica ECB-a.

    Inače, odluka ECB-a uslijedila je nedugo nakon što su i američke Federalne rezerve krajem septembra podigle referentnu kamatnu stopu, takođe za 0,75 odsto. Ovo povećanje kamatne stope od strane ECB-a najveće je pojedinačno povećanje u istoriji evrozone, a osim referentne kamatne stope povećana je i stopa na prekoračene depozite banaka, zatim refinansiranje banaka, kao i na prekoračene pozajmice banaka.

    “Rast kamatnih stopa samo produbljuje ekonomske probleme. Suština inflacije u SAD i Evropi je potpuno drugačija. Očekivan je odgovor da se na monetarne poteze FED-a stvari kreću u ovom pravcu, to samo produbljuje problem i inflacija se ne smiruje. Podatak da je u SAD ekonomski rast u trećem kvartalu iznad očekivanja situaciju dodatno komplikuje i to znači dalji rast kamatnih stopa jer smo udaljeniji od recesije, a inflacija se ne smiruje jer se ne smiruju tenzije koje stvaraju inflaciju”, rekao je ekonomista Saša Stevanović, dodajući da su cijene gasa negativne te da centralne banke nastoje da povrate izgubljeni kredibilitet te da se monetarnim instrumentima nastoje riješiti problemi koji nisu monetarne prirode.

    Inače, mnogi ekonomisti smatraju da uzrok inflacije nije velika količina novca na tržištu, već rast cijena energenata pa i hrane, tako da uzroke problema treba tražiti u tome, a ne podizati kamatne stope jer se inflacija na taj način sasvim sigurno neće smiriti, posebno ne dovesti na nivo od dva odsto. Istovremeno, zbog povećanja referentne kamatne stope ECB-a može se očekivati i rast kamata u Bosni i Hercegovini, međutim to je stvar poslovne politike samih banaka, a po ovom pitanju već su reagovale entitetske agencije za bankarstvo koje su donijele odluke s ciljem “zaštite korisnika finansijskih usluga”.

    Kada je riječ o kamatama koje se odnose na banke, a koje su takođe povećane odlukom ECB-a, zanimljivo je, recimo, da je kamatna stopa koju banke u Evropi plaćaju na viškove iznad obaveznih rezervi 1,5 odsto, dok je ta kamatna stopa u BiH još na nivou od minus 0,25 odsto. U suštini, banke na novac iznad obaveznih rezervi u Bosni i Hercegovini imaju trošak, a u Evropi prinos. Zbog ovoga, kako saznajemo, i Centralna banka Bosne i Hercegovine planira da reaguje u smislu podizanja kamatne stope na viškove iznad obaveznih rezervi.

    “Preduzeli smo aktivnosti po tom pitanju. Čekali smo odluku Evropske centralne banke i trenutno radimo analize. Očekujemo da ćemo uskoro donijeti odluku kako bismo se uskladili sa potezima Evropske centralne banke i svjetskih banaka i povećali te stope. Razmatramo i mogućnost da se donese odluka da se bankama nešto i plaća po tom osnovu i o tome ćemo svakako odlučivati do kraja godine”, rekao je Dragan Kulina, član Upravnog odbora Centralne banke BiH.

    Kako nezvanično saznajemo, u ovom trenutku sasvim sigurno je da kamata na obaveze iznad obaveznih rezervi neće biti negativna, a izvjesno je da će za početak ona iznositi nula odsto.

  • Srpska nema planove za otcjepljenje, Dejton ključ stabilnosti

    Srpska nema planove za otcjepljenje, Dejton ključ stabilnosti

    Republika Srpska nema planove za otcjepljenje od BiH, posvećena je Dejtonskom sporazumu, a neophodno je da međunarodna zajednica i bošnjačko rukovodstvo prestanu da napadaju Dejton i prihvate ga kao ključ održivosti BiH.

    Ovo se, između ostalog, navodi u 28. izvještaju Republike Srpske, koji je Vlada Republike Srpske dostavila Savjetu bezbjednosti Ujedinjenih nacija (UN).

    Kroz izvještaj, napisan u pet dijelova, izvršna vlast u Srpskoj na početku se osvrnula na izbore održane 2. oktobra, a u dokumentu se navodi da je nastavljen uspješan niz slobodnih i fer izbora tokom više od 26 godina od Dejtonskog sporazuma, kao i da je to zajednička ocjena međunarodnih posmatrača (OEBS-a, Savjeta Evrope, NATO-a i Evropskog parlamenta).

    “Birači iz RS ponovo su izabrali aktuelnu vladajuću koaliciju na čelu sa SNSD-om, koja će formirati novu Vladu RS i predvoditi Narodnu skupštinu”, piše u izvještaju.

    Ostajući na tematici izbora, iz Vlade RS kažu da je međunarodni faktor pokušao napraviti razdor u Srpskoj, podržavajući preuranjene i neopravdane pozive na ponavljanje brojanja, i to prije nego što je Centralna izborna komisija (CIK) uopšte objavila preliminarne rezultate, a na osnovu tvrdnji o velikom broju nepravilnosti, za koje je naknadno utvrđeno da su potpuno neosnovane.

    Takođe, iz Vlade su stava da su bošnjački birači izabrali u Predsjedništvo BiH dva političara (Željko Komšić i Denis Bećirević), koja su posvećena rasturanju Dejtonskog sporazuma i odbacivanju dejtonskog kompromisa.

    “SDA je u zvaničnoj platformi pozvala na ukidanje dejtonske strukture BiH. Hrvatima u BiH ponovo je uskraćeno legitimno predstavljanje u Predsjedništvu BiH”, stoji u dokumentu.

    A poštovanje i primjena Dejtona su, poručuju iz Vlade RS, od suštinskog značaja.

    “Dejtonski sporazum je kamen temeljac regionalnog mira više od četvrt vijeka. Napadi na Sporazum unutar i izvan BiH su nepromišljeni, kratkovidi i opasni”, piše u izvještaju Vlade RS.

    Dalje se naglašava da je ovim sporazumom definisano da institucije na nivou BiH imaju samo nekoliko nadležnosti, te da je Ustavom BiH definisano da ostalo pripada entitetima. Traže da to poštuju i međunarodna zajednica i bošnjačko rukovodstvo.

    “Nažalost, neki članovi međunarodne zajednice sa arogancijom gledaju na sporazum. Njihovi nepromišljeni stavovi ugrožavaju stabilnost i budućnost”, kažu iz Vlade RS, poručujući da bezbjednost BiH nije ugrožena uprkos turbulentnoj politici, te da su lažni pozivi na uzbunu i reakciju stranaca neiskren politički trik.

    “U toku je usaglašena kampanja da je BiH na ivici rata. Neki članovi međunarodnog komentarijata namjerno preuveličavaju rizike po stabilnost BiH u nadi da će to dovesti do kraja dejtonskog Ustava BiH. Sanjaju o ‘Dejtonu II’, koji će BiH zamijeniti centralizovanom ‘građanskom’ državom bez zaštite srpske i hrvatske zajednice. Ti snovi su krajnje nerealni – a takvi su, srećom, i izgledi da BiH ponovo ogrezne u rat”, naveli su iz Vlade RS.

    Izvršna vlast takođe isključuje i svaku moguću vrstu eventualnog nasilja u BiH.

    U četvrtom dijelu izvještaja navodi se da je djelovanje Kancelarije visokog predstavnika u BiH (OHR) pogubnije nego ikada, te da su prisvojena diktatorska ovlašćenja OHR-a flagrantno nelegalna visokom predstavniku kao funkciji.

    “Odluke Kristijana Šmita su pravno ništavne. Nije ga imenovao Savjet bezbjednosti UN, te njegov rad nema podršku ni bošnjačkih partija u BiH. Podrška za ukidanje OHR-a i dalje raste. Sve više pažljivih posmatrača stanja u BiH zaključuje da OHR mora biti ukinut”, kažu iz Vlade Srpske.

    Konačno, u petom dijelu pozdravlja se nedavna odluka Evropske komisije kojom se preporučuje da BiH dobije status kandidata za članstvo u EU i naglašava podrška Republike Srpske evropskim integracijama BiH.

  • Sajber kriminal u porastu i u Republici Srpskoj

    U prvih devet mjeseci ove godine zabilježen je porast sajber kriminaliteta, te su tako evidentirana 123 krivična djela, dok je tokom prošle godine bilo njih 105, potvrdili su za “Nezavisne” iz MUP-a Republike Srpske.

    Kako navode, udio sajber kriminaliteta, u prethodnom periodu, u ukupnoj strukturi krivičnih djela nije zanemariv.

    “Struktura krivičnih djela iz oblasti sajber kriminaliteta u Republici Srpskoj je ista kao u zemljama iz okruženja, pa i šire. Iako su nacionalnim zakonodavstvom preciznije određena krivična djela koja čine sajber kriminalitet, ne treba izgubiti iz vida da značajan udio u strukturi krivičnih djela u ukupnom sajber kriminalitetu čine i klasična krivična djela počinjena uz pomoć kompjutera, odnosno putem interneta”, navode iz MUP-a RS.

    Ističu da su sajber napadi postali sve češći i sofisticiraniji, a alati za napad dostupniji širem krugu zainteresovanih, od pojedinaca i političkih aktivista preko kriminalnih grupa i terorista, do bezbjednosnih struktura i oružanih snaga država.

    “Sa sve većom digitalizacijom društva koja predstoji, uključujući i e-servise republičke uprave i integrisane baze podataka građana, e-zdravstvo, povezivanje kritične infrastrukture i industrije i integrisane digitalne sisteme finansijskog sektora i banaka, rizici od sajber kriminaliteta postaju sve veći”, ističu iz MUP-a RS.

    Dodaju da su najčešće vrste sajber kriminala kod nas krivična djela kompjuterske prevare, oštećenje kompjuterskih podataka i programa, neovlašteni pristup zaštićenom kompjuteru, kompjuterskoj mreži, telekomunikacionoj mreži i elektronskoj obradi podataka, zatim slijedi iskorištavanje djece i maloljetnih lica za pornografiju, upoznavanje djece s pornografijom, izrada i unošenje kompjuterskih virusa te kompjuterska sabotaža i falsifikovanje kreditnih i kartica za bezgotovinsko plaćanje i iznuda te krivična djela kojima se štite autorska prava kao što je nedozvoljeno korištenje autorskih prava.

    Da Srpska radi na unapređenju sajber bezbjednosti, potvrđuje za “Nezavisne” Srđan Rajčević, ministar za naučnotehnološki razvoj, visoko obrazovanje i informacioni razvoj RS.

    “Moramo razdvojiti dva pojma, a to su sajber bezbjednost i sajber kriminalitet. Sajber bezbjednost se odnosi samo na tehničku zaštitu informacionih sistema, a sajber kriminalitet je izvršenje krivičnog djela. Nedovoljna sajber bezbjednost prethodi izvršenju krivičnog djela, a to već vodi u visokotehnološki, odnosno sajber kriminalitet”, pojasnio je Rajčević.

    Ističe da je Srpska 2011. godine donijela Zakon o informacionoj bezbjednosti, te je jedina na nivou BiH koja ima pozitivne propise iz oblasti sajber bezbjednosti, a na osnovu tog zakona formiran je Nacionalni CERT Republike Srpske.

    On je naglasio da je u završnoj fazi zaključivanje javnih procedura u vezi sa osnivanjem sajber akademije u Banjaluci, a koju Inovacioni centar Banjaluka radi zajedno sa izraelskom kompanijom “Elta sistemi”, jednom od najuspješnijih u oblasti sajber bezbjednosti u Izraelu.

    “Očekujemo da ćemo kroz osnivanje te akademije Banjaluka postati svojevrsni centar kibernetičke bezbjednosti, a gdje ćemo kroz masovne obuke državnih službenika i svih zainteresovanih uspjeti da podignemo nivo svijesti o potrebi edukacija u oblasti sajber bezbjednosti. Akademija će imati opseg djelovanja u narednih pet godina kroz razne programe obuke, izdavanje industrijskih sertifikata pa čak i nekoj vrsti akademskih kvalifikacija, a s obzirom na to da kroz memorandum koji smo potpisali sa izraelskim partnerima imamo mogućnost da kreiramo i studijske programe s relevantnim univerzitetima u Izraelu, koji je broj jedan što se tiče kibernetičke bezbjednosti u svijetu”, istakao je Rajčević.

  • Vidović reagovao: Hadžifejzovića proglasiti nepoželjnim u Republici Srpskoj

    Vidović reagovao: Hadžifejzovića proglasiti nepoželjnim u Republici Srpskoj

    Nakon javnog poziva na linč Milorada Dodika, očigledno je da Hadzifejzović ima velike lične frustracije i mržnju prema Srbima.
    Rekao je ovo Siniša Vidović, zamjenik predsjednika Ujedinjene Srpske, reagujući na izjave Senada Hadžifejzovića kojima je prizivao strance da ubiju Milorada Dodika, prenosi ATV.

    Vidović dodaje da bi bilo vrijeme “da gospodina Hadžifejzovića proglasimo nepoželjnim u Republici Srpskoj i da je to najmanje što se može učiniti zbog javnog pozivanja na tako gnusan čin prema predsjedniku Republike Srpske”.

    “Takođe, pozivam svakog Srbina da odbije gostovanje, kod nazovimo novinara, Senada Hadžifejzovića, jer je on do sada imao priliku da dokaže suprotno od mržnje prema svemu što je srpsko, ali nije. Trebamo se zapitati kad on poziva na linč predsjednika Republike, šta bi tek nama ostalima radio”, naglašava Vidović.

  • Petković poručuje da od Kurtija ništa dobro ne očekuje

    Petković poručuje da od Kurtija ništa dobro ne očekuje

    Direktor Kancelarije Vlade Srbije za Kosovo i Metohiju Petar Petković rekao je da ništa dobro ne može da dođe od premijera samoproglašenog Kosova Aljbina Kurtija i prištinske vlasti jer je njihov cilj tiha okupacija sjevera i protjerivanje srpskog naroda.

    Petković je ukazao da je najveći problem po pitanju preregistracije vozila u tome što se svi prave ludi i što niko neće da kaže da je prekršen sporazum.

    – Po pitanju tablica mi se ni milimetar nismo pomjerili zato što to Kurti neće i zato što želi da istisne postojanje države Srbije sa prostora Kosova i Metohije, a krajnji cilj je protjerivanje našeg naroda. Srbija to neće prihvatiti – rekao je Petković za RTS.

    On smatra da bi problem tablica mogao da se riješi kada bi međunarodna zajednica na Kurtijeve jednostrane poteze reagovala konkretnim akcijama, a ne samo porukama da je razočarana ponašanjem premijera samoproglašenog Kosova.

    – Stvari više ne zavise od nas, ali mi ćemo ići u pravcu traženja kompromisnog rješenja. Nikada nećemo dozvoliti da se desi Oluja i pogrom srpskog naroda – rekao je Petković.

    On je podsjetio da je Srpska lista poručila da će izricanje prve novčane kazne biti povod za reagovanje srpskog naroda.

    – Apsolutno je neprihvatljivo da Priština krene sa novčanim kažnjavanjem tako što će svakog dana da naplaćuje 150 evra zbog toga što Srbi imaju KM tablice. Tih 150 evra je značajan novac i ovdje u centralnoj Srbiji, gdje su prosječne plate 660 evra, a da ne govorim koliko je to značajan novac na Kosovu i Metohiji, gdje su prosječne plate oko 350 evra – naglasio je Petković.

    Privremene institucije u Prištini prolongirale su do 22. januara odluku o preregistraciji vozila srpskih tablica na oznaku “RKS”, a do tada će prvo biti izdavane opomene, a zatim i novčane kazne.

    Premijer samoproglašenih institucije Kosova Aljbin Kurti rekao je da će od 1. do 21. novembra vozačima koji upravljaju vozilima sa srpskim registarskim tablicama prvo biti izricane mjere opomene.

  • Gradnja mosta u Česmi počinje u subotu

    Gradnja mosta u Česmi počinje u subotu

    • Draško Stanivuković, gradonačelnik Banjaluke, objavio je na društvenim mrežama da u subotu počinje izgradnja mosta u naselju Česma.

    On je u objavi na Twitteru naveo da se raduje da može podijeliti vijest za koju se bori od početka svog mandata.

    “Radovi na izgradnji mosta u Česmi počinju u subotu i odvijaće se nesmetano do konačnog završetka”, istakao je Stanivuković.

  • Moskva kažnjava

    Moskva kažnjava

    Frenk Gardner, dopisnik BBC-ja za bezbednost, objavio je mini-analizu jutrošnjeg masovnog ruskog raketnog napada na energetsku infrastrukturu Ukrajine.

    Moskva bi želela, kaže on, da se današnji talas raketnih napada doživljava kao kazna za ukrajinski napad dronom na ruske vojne ciljeve na Krimu, koji se dogodio u subotu.

    Kremlj želi da se ovo shvati kao upozorenje: Usuđujete se da nas napadnete na Krimu? Evo šta možete očekivati kao odgovor.

    Ali postoji jasan obrazac koji se pojavljuje u poslednjim nedeljama rata. Što više poraza ruska vojska doživljava na bojnom polju, njeni komandanti više kažnjavaju civilno stanovništvo Ukrajine, ističe Bi-Bi-Si.

    Zima je iza ugla, a Moskva se nada da će demoralisati Ukrajince i tako ih naterati da od svojih vlasti traže mirovne pregovore, pod uslovima koje diktira Rusija.

    Za sada se to ne čini verovatnim ishodom, kaže Gardner, dodajući da rusko oružje i dalje može da napravi ogromnu štetu i nanese veliku patnju ukrajinskim civilima. Kremlj se takođe nada da će podrška Zapada Ukrajini jenjavati što se rat duže odugovlači.

    Cilj Rusije je da prekine lanac snabdevanja kojim zapadno oružje stiže u Ukrajinu, što joj zauzvrat omogućava ne samo da se odbrani već i da suzbije ruske okupatore.