Ruski satelit Kosmos-2612 približio se na svega nekoliko desetina metara satelitu finsko-američke kompanije ICEYE, čije podatke koristi ukrajinska vojska, što je izazvalo zabrinutost stručnjaka zbog mogućnosti širenja sukoba Rusije i Zapada na svemir.
Do približavanja je došlo 18. oktobra, nakon višednevnih orbitalnih manevara, a astronom Marko Langbruk procijenio je da je najmanja udaljenost između dvije letjelice iznosila između 26 i 470 metara. Preciznije mjerenje nije bilo moguće zbog ograničenja dostupnih podataka, prenose Nezavisne.
Meta ruskog satelita bila je letjelica ICEYE-X36, koja prikuplja radarske snimke Zemljine površine. Ukrajinske oružane snage koriste podatke ove kompanije za nadzor ruskih vojnih objekata, uključujući aerodrome, luke i naftne rafinerije.
Nezavisni istraživač ruskog svemirskog programa Bart Hendriks ocijenio je da ovako blisko približavanje predstavlja neuobičajen događaj, posebno imajući u vidu složenost manevara i količinu goriva koju su ruski sateliti potrošili.
Prema njegovoj procjeni, takve aktivnosti mogle bi predstavljati demonstraciju sposobnosti Rusije da brzo mijenja orbite svojih letjelica i potencijalno ugrozi satelite koje koriste njeni protivnici.
Ruski vojni analitičar Jurij Knutov, međutim, tvrdi da Moskva ovim manevrima šalje upozorenje komercijalnim kompanijama koje svoje satelitske kapacitete stavljaju na raspolaganje ukrajinskoj vojsci.
Knutov smatra da ruski inspekcijski sateliti predstavljaju sredstvo strateškog odvraćanja, a ne kršenje međunarodnog prava. Prema njegovom tumačenju, kompanije poput ICEYE i Starlinka, koje pružaju komunikacionu i obavještajnu podršku Ukrajini, postale su dio šire vojne infrastrukture koja podržava Kijev.
Jedna od pretpostavki jeste da ruske letjelice pokušavaju da primoraju druge satelite na izbjegavajuće manevre, čime bi oni trošili ograničene zalihe goriva i potencijalno skratili svoj radni vijek. Ipak, za sada nema potvrde da je upravo to bio cilj najnovijeg približavanja.
Rusija je ranije saopštavala da njeni inspekcijski sateliti služe za provjeru stanja vlastitih letjelica. Međutim, stručnjaci ukazuju da se njihove sposobnosti mogu koristiti i za praćenje drugih objekata, presretanje signala ili izvođenje manevara koji predstavljaju bezbjednosni rizik.
Slične tehnologije razvijaju i Sjedinjene Američke Države i Kina. Američka vojska već godinama koristi inspekcijske satelite, a tokom 2026. godine sprovela je i posebne vježbe praćenja drugih objekata u orbiti.
Prema podacima Langbruka, ruski Kosmos-2612 se do 21. oktobra udaljio na približno 480 kilometara od satelita koji je prethodno pratio.
Ipak, Hendriks upozorava da bi ruska letjelica mogla ponovo da se približi ukoliko raspolaže dovoljnim rezervama goriva. Pored nje, u sličnim orbitama nalaze se još četiri ruska satelita za koje se pretpostavlja da imaju srodne zadatke.
Stručnjaci zato ne isključuju mogućnost novih manevara oko satelita kompanije ICEYE, dok se istovremeno otvara pitanje da li bi slične aktivnosti u budućnosti mogle biti usmjerene i prema drugim komercijalnim satelitskim mrežama, uključujući Starlink.
Komentariši