Francuski predsjednik Emanuel Makron i njemački kancelar Fridrih Merc usprotivili su se nastojanjima Evropske unije da uspostavi komunikaciju s ruskim predsjednikom Vladimirom Putinom, dovodeći lidere dvije najveće evropske zemlje u sukob s velikim dijelom ostatka bloka.
Na neočekivano nesložnom samitu u Briselu, održanom kasno u noć, Makron i Merc kritikovali su napore predsjednika Evropskog vijeća Antonija Koste, koji djeluje u ime svih 27 država članica EU, da stupi u kontakt s Kremljom, navodi pet diplomata i zvaničnika EU upoznatih s razgovorima iza zatvorenih vrata, piše Politico.
Značajno je da su drugi evropski lideri uglavnom stali na Kostinu stranu. Ove nesuglasice ukazuju na rastuće tenzije unutar Evropske unije oko pristupa Rusiji i pitanja ko bi trebao govoriti u ime Evrope.
Lideri nekih država koje imaju najoštriji stav prema Rusiji, kao i Danske i Nizozemske, podržali su Makrona i Merca, a pojedini su, prema riječima trojice zvaničnika, pokazali dosad neviđen bijes prema Kosti.
EU već mjesecima raspravlja o tome kakvu bi, ako ikakvu, komunikaciju trebala imati s Putinom i ko bi je trebao predvoditi. Pitanje je postalo još hitnije nakon što je američki predsjednik Donald Tramp postigao privremeni mirovni sporazum s Iranom i na samitu G7 ranije ove sedmice signalizirao da se njegova pažnja ponovo usmjerava na Ukrajinu.
Šef Kostinog kabineta, Pedro Lortije, tokom proteklih nekoliko sedmica dva puta je kontaktirao ruske zvaničnike u Moskvi, tvrde pet zvaničnika. Kako pokušaji SAD-a da okončaju ruski rat protiv Ukrajine djeluju blokirano, evropske prijestonice podijeljene su oko toga treba li prioritet dati diplomatiji ili nastavku vojne podrške Ukrajini.
Rasprava o Rusiji i Ukrajini u četvrtak naveče, održana bez savjetnika i mobilnih telefona zbog osjetljivosti teme te produžena za dva sata više od planiranog, pokazala je formiranje dva glavna tabora.
Stav Makrona i Merca jeste da još nije vrijeme za razgovore s Putinom, te da bi, kada taj trenutak dođe, vodeću ulogu trebala preuzeti grupa „E3“ koju čine Francuska, Njemačka i Velika Britanija.
Neki lideri su zastupali stav da je upravo EU ta koja treba voditi takve kontakte i podržali su Kostu.
„Prvo pitanje je želi li Putin uopšte pregovarati. Do tada, niko osim Koste ne može predstavljati Evropsku uniju“, rekao je belgijski premijer Bart De Vever po završetku sastanka.
Komentariši