Kategorija: Kultura

Javno preduzeće “Zavod za udžbenike i nastavna sredstva”. a. d. Istočno Novo Sarajevo predstavilo se na 31. Međunarodni sajamu knjige “Banja Luka 2026”, koji je uspješno održana od 22. do 28. septembra 2026. godine u Banjој Luci.

Na Sajmu je učestvovalo više od 100 izdavačkih kuća i kulturnih institucija iz regije.

Javno preduzeće “Zavod za udžbenike i nastavna sredstva” a. d. Istočno Novo Sarajevo na Sajmu je ove godine upriličilo dodjelu svojih tradicionalnih književnih nagrada “Zlatna sova” i “Sovica”.

Ovogodišnja nagrada “Zlatna sova” pripala je prvonagrađenoj autorki Jeleni Vukotić za roman “Gospođa Mara”, Nebojši Popadiću za roman “Očišćenje od grijeha” i Mihajlu Orloviću za roman “Život u slikama”.

Nagrađeni roman Jelene Vukotić vraća nas u srednjovjekovnu Srbiju i otkriva sudbinu žene čija nam je priča i danas nevjerovatno bliska. Veliko interesovanje upravo za ovaj roman bilo je i na Beogradskom sajmu knjiga održanom u periodu od 23. do 31. oktobra ove godine.

Književna nagrada “Sovica” za najbolju dječju knjigu ove godine pripala je Berislavu Blagojeviću za knjigu “Bajka o nevoljenima”.

Prestižnu književnu nagradu za najbolju knjigu za djecu “Gomionica”, koja se tradicionalno dodjeljuje svake godine u okviru banjalučkog sajma, osvojilo je izdanje “Igrica patuljaka Vrina”, autora Rastislava Durmana.

Izdato je i jedno posebno izdanje “Knjiga Svetog Save” autora Danijela Dojčinovića.

Javno preduzeće Zavod za udžbenike i nastavna sredstva a. d. Istočno Novo Sarajevo predstavilo se na 69. Međunarodnom beogradskom sajmu knjiga 2026. godine svojom izdavačkom produkcijom. Pored izlaganja izdanja realizovale su se i promocije:

– “Vitana”, autorke Gordane Opalić.

– “Kameni grad prevarenih pobjednika. Mit o Hercegovini i mit o Sarajevu u poetici Dragana Tepavčevića”, autorke prof. dr Željke Pandžić.

– Romani sa konkursa “Zlatna sova”: “Gospođa Mara”, autorke Jelene Vukotić; “Očišćenje od grijeha”, autora Nebojše Popadića; “Život u slikama”, autora Mihajla Orlovića.

U susret prazničnom periodu koji slijedi, Zavod nastavlja sa pripremom novih književnih i stručnih izdanja, kao i sa kreiranjem posebnih prazničnih aranžmana za sve čitaoce i partnere.

 

Dva tijela pronađena su u porodičnoj kući u naselju Barakovac u Foči, a prema nezvaničnim informacijama, sumnja se da je riječ o ubistvu i samoubistvu.

Kako prenosi ATV, riječ je o Milici M. i njenom sestriću Darku M., čija su tijela pronađena nakon što je policija dobila prijavu da se duže vrijeme nisu javljali.

Policiji se juče oko 17 časova obratila njihova poznanica, navodeći da od 22. oktobra nije imala kontakt s njima, iako su se ranije svakodnevno viđali i razgovarali.

Policijski službenici su, u prisustvu rodbine i prijatelja, ušli u kuću i zatekli dva tijela.

Prema nezvaničnim informacijama, sumnja se da je riječ o ubistvu i samoubistvu. Obdukcija tijela trebalo bi da bude obavljena sutra, nakon čega bi trebalo da bude poznato više detalja o okolnostima ove tragedije.

Hrvatski i jugoslovenski pjevač Mate Mišo Kovač preminuo je u 85. godini, rekli su danas hrvatskom portalu Indeks izvori bliski pjevaču.

Kovač je tokom gotovo pet decenija karijere prodao više od 20 miliona ploča i ostavio dubok trag na muzičkoj sceni regiona.

Rođen je 16. jula 1941. godine u Šibeniku, a muzičku karijeru započeo je početkom šezdesetih godina.

Popularnost je stekao pjesmama “Više se nećeš vratiti”, “Proplakaće zora”, “Ako me ostaviš” i “Ostala si uvijek ista”.

Pet puta je proglašen pjevačem godine, a 1989. godine i ličnošću godine u Јugoslaviji.

Sarađivao je sa brojnim poznatim muzičarima, među kojima je bio i kompozitor Đorđe Novković, a snimio je i duet “Mi smo lišće s iste grane” sa Arsenom Dedićem, prenosi RTRS.

Holandija neće učestvovati na takmičenju za Pjesmu Evrovizije sljedeće godine, pošto nijedan emiter ne želi da preuzme odgovornost za holandskog predstavnika zbog učešća Izraela, saopštilo je udruženje medijskih servisa NPO.

Udruženje je prošlog mjeseca izrazilo uvjerenje da će Holandija učestvovati na takmičenju, ali nijedan medijski servis ne želi da podrži učešće holandskog predstavnika.

Holandija je, zajedno sa Irskom, Islandom, Španijom i Slovenijom, bojkotovala ovogodišnje takmičenje zbog učestvovanja Izraela i izraelske vojne ofanzive u Gazi.

Izložba “Skriveni prostori velikih majstora – ateljei srpskih umetnika. Izložba slika i fotografija” biće otvorena u Muzeju savremene umjetnosti Republike Srpske, u utorak, 3. novembra.

Izložba se realizuje u saradnji sa Galerijom Matice srpske iz Novog Sada, povodom velikog jubileja – 200 godina od osnivanja Matice srpske.

Izložba otkriva stvaralačke prostore deset značajnih umjetnika: Paje Јovanovića, Đorđa Јovanovića, Stevana Aleksića, Petra Dobrovića, Milana Konjovića, Milenka Šerbana, Ivana Tabakovića, Ljubice Cuce Sokić, Ivanke Acin i Vere Zarić.

Kroz fotografije ateljea, originalna umjetnička djela, biografsku građu i virtuelne prezentacije radnih prostora Đorđa Јovanovića i Milana Konjovića, posjetioci će imati priliku da upoznaju manje poznatu stranu života i rada ovih umjetnika.

Od skica i nedovršenih radova do ličnih predmeta i prostora u kojima su nastajala značajna djela srpske umjetnosti, izložba nas vodi iza scene umjetničkog stvaranja, prenosi RTRS.

Zavod za udžbenike i nastavna sredstva Republike Srpske raspisao je konkurse za književne nagrade „Zlatna sova“, za najbolji neobjavljeni roman, i „Sovica“, za najbolju neobjavljenu knjigu za djecu za 2027. godinu.

Konkursi su prilika za književne stvaraoce da predstave svoje rukopise i konkurišu za priznanja koja su namijenjena afirmaciji domaćeg književnog stvaralaštva, kako za odrasle čitaoce, tako i za najmlađu publiku.

Nagrada „Zlatna sova“ dodjeljuje se za najbolji neobjavljeni roman, dok je „Sovica“ namijenjena autorima najbolje neobjavljene knjige za djecu.

Zainteresovani autori mogu se informisati o uslovima konkursa, načinu prijave i rokovima putem zvaničnih kanala Zavoda za udžbenike i nastavna sredstva Republike Srpske.

Premijerom “Pokondirene tikve” sinoć je otvorena 97. sezona Narodnog pozorišta Republike Srpske.

Sedamdeset godina od prve premijere je 14. oktobra proslavljalo Dječije pozorište Republike Srpske. Iste večeri, pod istim krovom, otvoren je i 25. Međunarodni festival pozorišta za djecu, na kojem će se do 20. oktobra predstaviti 11 evropskih država, rekla je direktor Kancelarije za međunarodnu saradnju Srpske Ana Trišić Babić.

– U utorak počinje 18. Zaplet u organizaciji Gradskog pozorišta “Јazavac”… Ovaj oktobar je u znaku tako snažnih umjetničkih postignuća koji Banjaluku mapiraju u epicentar kulture Republike Srpske. Vidljivih i na regionalnom i na svjetskom nivou – napisala je Trišić Babić na Iksu, prenosi RTRS.

Istkla je da je vrijednost ovih događaja i u tome što su namijenjeni i djeci i odraslima.

– Oktobar 2026. je mjesec za pamćenje. I divno je što je tako – istakla je ona.

Foto: Srna

Premijerom predstave “Pokondirena tikva” u režiji Željka Đukića, po djelu Jovana Sterije Popovića, u Narodnom pozorištu Republike Srpske sutra će biti otvorena 97. pozorišna sezona.

Direktor nacionalnog teatra Dijana Grbić rekla je Srni da publika od ove predstave može da očekuje, iznad svega, kvalitet.

Grbićeva je navela da je Đukić reditelj kojeg publika već poznaje, jer je u Narodnom pozorištu režirao predstavu “Ivanov”, dok se njegova profesionalna karijera odvijala od Mostara i Sarajeva, preko Beograda, Niša i Zrenjanina, sve do SAD.

“Kompletan autorski tim sastavljen je od provjerenih profesionalaca, tako da smo u sigurnim rukama. ‘Pokondirenu tikvu’ igrale su mnoge velike glumice, ali zaista i mi jedva čekamo da vidimo maestralnu Nikolinu Frganović kao Femu”,istakla je Grbićeva.

Prema njenim riječima, prednost ove predstave su i druga velika imena domaćeg glumišta Aleksandar Stojković, LJubiša Savanović, Željko Erkić i Sandra LJubojević, a tu su i mladi glumci Tara Jovanić, Isidora Davidović, Vojin Topalović i Vojin Vukelić.

Grbićeva je napomenula da će nakon premijere biti uručene zahvalnice prijateljima i partnerima pozorišta, te proglašeni dobitnici godišnjih nagrada za najboljeg glumca, glumicu i predstavu u protekloj sezoni.

“Svoj zacrtani cilj smo ostvarili, a ljudi kojima smo dali povjerenje ispunili su očekivanja, pogotovo mladi umjetnici, zbog čega smo izuzetno ponosni”, rekla je Grbićeva.

Osim “Pokondirene tikve”, u procesu stvaranja je i predstava “Sin” po tekstu Florijana Zelera, u režiji Belinde Stijak, a i novoj sezoni planirana je saradnja i sa rediteljima Đorđem Nešovićem i Nikolom Zavišićem.

“Neki od novih dramskih projekata imaće i muzički karakter, te planiramo da uključimo i naš orkestar u ove procese”, rekla je Grbićeva.

Osim toga, u toku su i gostovanja – predstava “Gospođa Olga” 20. oktobra učestvuje u takmičarskom programu “Vršačke pozorišne jeseni”, dok će ansambl predstave “Martin udio” izvesti ovaj komad 22. oktobra na festivalu “Dani Zorana Radmilovića” u Zaječaru i 23. oktobra na festivalu “Borini pozorišni dani” u Vranju.

“Naš Simfonijski orkestar nedavno je počeo svoju petu koncertnu sezonu, kada nam je gostovao sjajni maestro iz Portugalije Filipe Kunja, a svima preporučujem da nas posjete i poslušaju koncert ‘Bečka posla – Hajdn i Mocart”, rekla je Grbićeva.

Ona je navela da su posljednjih nekoliko pozorišnih sezona obilježile premijere dvije opere, koje su prošle izuzetno zapaženo kod publike, te izrazila nadu da će se ponovo, uz pomoć partnera i resornog ministarsta, stvoriti uslovi da se ponovo izvede opera u Banjaluci.

“Mnoge stvari se moraju prethodno posložiti da bismo operu, balet ili mjuzikl imali kao redovan dio našeg repertoara. Priznajmo da to u ovom trenutku ne možemo da realizujemo, ali zato razvijamo kreativne snage, kao i tehničke kapacitete, kako bi se to u bliskoj budućnosti i ostvarilo”, navela je Grbićeva.

Hladniji dani idealna su prilika da se vratimo čitanju, a među naslovima koje vrijedi imati na polici nalaze se uzbudljivi trileri, fantastika, istorijske priče i knjige koje otvaraju važna pitanja o savremenom svijetu.

Za one koji već prave spisak knjiga za predstojeću zimu, izdvojili smo pet naslova različitih žanrova. Neki će vas odvesti u svijet zmajeva i opasnih tajni, drugi u mračne kriminalističke zaplete, dok će vas pojedine knjige natjerati da drugačije razmišljate o istoriji, tehnologiji i ljudskim odnosima.

“Neksus” – Juval Noa Harari

Kako su informacije oblikovale ljudsku istoriju i šta se događa kada kontrolu nad njima sve više preuzimaju algoritmi?

Upravo tim pitanjima bavi se izraelski istoričar Juval Noa Harari u knjizi “Neksus”, u kojoj prati razvoj informacionih mreža od najranijih ljudskih zajednica do savremenog doba vještačke inteligencije.

Autor poznatih knjiga “Sapijens” i “Homo deus” istražuje kako su priče, dokumenti, religije i politički sistemi povezivali ljude, ali i omogućavali manipulaciju i širenje dezinformacija.

“Neksus” je dobar izbor za čitaoce koje zanimaju tehnologija, društvo i budućnost čovječanstva. Nije riječ o romanu, već o publicističkoj knjizi koja nudi mnogo materijala za razmišljanje.

“Minesota” – Ju Nesbe

Ljubitelji kriminalističkih romana teško mogu zaobići ime norveškog pisca Jua Nesbea, čije su knjige poznate po složenim zapletima, mračnim likovima i iznenadnim obrtima.

U romanu “Minesota” radnja se seli u američku saveznu državu po kojoj knjiga nosi naziv, a u središtu priče nalazi se potraga za ubicom.

Nesbe ponovo istražuje tamniju stranu ljudske prirode, osvetu i granice između pravde i zločina.

Za one koji vole napete priče u kojima se istina otkriva postepeno, ovaj roman mogao bi biti jedan od zanimljivijih izbora za duge zimske večeri.

“Nebeske rijeke” – Elif Šafak

Tursko-britanska književnica Elif Šafak u romanu “Nebeske rijeke” povezuje različita vremena, mjesta i ljudske sudbine kroz motiv vode.

Priča vodi čitaoce od drevne Mesopotamije do Londona i savremenog svijeta, a u njenom središtu nalaze se likovi čiji su životi povezani na neočekivane načine.

Rijeke Tigar i Temza nisu samo mjesta radnje već i simboli sjećanja, promjena i prolaznosti.

Šafak se bavi pripadanjem, gubitkom, ljubavlju i odnosom čovjeka prema prirodi. Njena proza posebno će odgovarati čitaocima koji vole emotivne romane s istorijskom pozadinom.

“Četvrto krilo” – Rebeka Jaros

Za čitaoce koji žele potpuno drugačiji svijet, “Četvrto krilo” američke književnice Rebeke Jaros donosi spoj fantastike, opasnih izazova i ljubavne priče.

Glavna junakinja Vajolet Sorengejl protiv svoje volje završava na vojnoj akademiji na kojoj se školuju jahači zmajeva.

Problem je što samo najjači uspijevaju da prežive obuku, a Vajolet se od samog početka suočava s protivnicima koji je smatraju preslabom za takav život.

Dok pokušava da preživi, otkriva tajne koje bi mogle promijeniti sve što zna o svijetu u kojem živi.

Roman je stekao veliku popularnost među čitaocima na društvenim mrežama, posebno na BookToku, a privlači ljubitelje fantastike koji vole brzu radnju i romantične zaplete.

“Dorćolski rekvijem” – Dejan Stojiljković

Među domaćim autorima na ovom spisku nalazi se Dejan Stojiljković, pisac poznat po romanima u kojima prepliće istoriju, misteriju i kriminalističke elemente.

“Dorćolski rekvijem” vodi čitaoce u ambijent starog Beograda, gdje se iza poznatih ulica i gradskih priča kriju tajne i sukobi.

Stojiljkovićev način pripovijedanja oslanja se na atmosferu, istorijske motive i likove čije sudbine često otkrivaju manje poznatu stranu prošlosti.

Ovaj naslov mogao bi zainteresovati one koji vole domaću književnost, istorijske zaplete i priče u kojima grad postaje gotovo ravnopravan lik.

Koju knjigu izabrati?

Ako vas zanimaju savremene tehnologije i društvene promjene, posegnite za Hararijevim “Neksusom”. Za ljubitelje kriminalističkih romana tu je Nesbeova “Minesota”, dok će čitaoci koji više vole emotivne i istorijske priče vjerovatno uživati u romanu Elif Šafak.

“Četvrto krilo” namijenjeno je onima koji žele avanturu, zmajeve i romantiku, a “Dorćolski rekvijem” ljubiteljima domaće književnosti i istorijskih misterija.

Izbor je, naravno, stvar ukusa, ali ovih pet knjiga nudi dovoljno različitih svjetova da svako pronađe priču uz koju će lakše provesti hladne dane, prenosi Direktno.

Američki glumac R. DŽ. Mite, najpoznatiji po ulozi Voltera “Flina” Vajta Mlađeg u seriji “Breaking Bad”, preminuo je u ponedjeljak u američkoj saveznoj državi Teksas. Imao je 34 godine.

Vijest je objavio portal TMZ, pozivajući se na zvaničnika jednog teksaškog okruga, a smrt su potvrdili i glumčevi predstavnici.

– S dubokom tugom saopštavamo da je preminuo voljeni glumac, filantrop i posvećeni zagovornik prava osoba sa invaliditetom R. DŽ. Mite – navedeno je u saopštenju koje prenose američki mediji.

Uloga koja ga je proslavila

Mite je u svih pet sezona serije “Breaking Bad”, emitovanih od 2008. do 2013. godine, igrao sina Voltera Vajta, kojeg je tumačio Brajan Krenston. Njegov lik postao je jedan od prepoznatljivih dijelova serije koja je osvojila brojne nagrade “Emi”, piše magazin “Pipl”.

Poput lika kojeg je igrao, Mite je imao cerebralnu paralizu. Dijagnoza mu je postavljena kada je imao tri godine, a sopstveno iskustvo koristio je kako bi podsticao bolje razumijevanje osoba sa invaliditetom i njihovu veću zastupljenost.

Posvetio se ravnopravnosti i inkluziji

Pored glumačke karijere, Mite je bio angažovan i u humanitarnom radu. Prema pisanju portala “Pejdž Siks”, bio je ambasador organizacija “Јunajted cerebral palsi” i “Šrajners čildren”, kao i predsjednik fondacije “Mite”.

Nastupao je i u serijama “Switched at Birth”, “The Guardians of Justice” i “Now Apocalypse”.

U oktobru 2025. godine objavio je da se vjerio sa dugogodišnjom partnerkom Kenedi Suarez.

Njegovi predstavnici nisu saopštili uzrok smrti. TMZ navodi, pozivajući se na zvaničnika okruga, da je riječ o samoubistvu, dok istraga o okolnostima smrti još traje.

Porodica je zatražila privatnost u ovom teškom periodu, prenosi RTRS.