Autor: m88bogdanovic

Fond za penzijsko i invalidsko osiguranje Republike Srpske u prvih šest mjeseci 2026. godine odobrio je 546 invalidskih penzija, što je za 88 manje nego u istom periodu prošle godine.

Prosječna penzija iznosi 603,49 KM

Prema podacima Fonda PIO Republike Srpske, od 1. januara do 30. juna ove godine pravo na invalidsku penziju ostvarilo je 546 osiguranika, dok je u istom periodu 2025. godine to pravo steklo 634 osiguranika.

“To predstavlja pad od 13,88 odsto, što ukazuje na nastavak trenda smanjenja broja novih korisnika ovog prava”, navode iz Fonda.

Kako dodaju, prosječna samostalna invalidska penzija u Republici Srpskoj za jun 2026. godine iznosi 603,49 KM.

Invalidsku penziju primaju ukupno 34.482 korisnika

“Invalidsku penziju trenutno primaju ukupno 34.482 korisnika u Republici Srpskoj, a riječ je o jednoj od tri osnovne vrste penzija koje se ostvaruju u okviru sistema penzijskog i invalidskog osiguranja”, navode oni.

Iz Fonda PIO Republike Srpske ističu da je u odnosu na isti period prošle godine zabilježeno smanjenje broja novoodobrenih invalidskih penzija za 13,88 odsto, odnosno za 88 korisnika.

Ko ima pravo na invalidsku penziju?

“Pravo na invalidsku penziju ostvaruje osiguranik kod koga je gubitak radne sposobnosti, utvrđen od strane organa vještačenja Fonda za penzijsko i invalidsko osiguranje Republike Srpske, nastao prije ispunjenja uslova za starosnu penziju, pod uslovom da do nastanka invalidnosti ima najmanje pet godina staža osiguranja ili 10 godina penzijskog staža”, navode oni.

Kako dodaju, osiguranik do 35 godina života ostvaruje pravo ukoliko ima najmanje dvije godine staža osiguranja.

“Ukoliko je invalidnost prouzrokovana povredom na radu ili profesionalnom bolešću, pravo na penziju stiče se bez obzira na dužinu staža. Osiguranik nakon 58. godine života, kome je utvrđena smanjena radna sposobnost sa pravom na prekvalifikaciju ili dokvalifikaciju, takođe može ostvariti pravo uz navedene uslove”, navode iz Fonda.

Kako se određuje iznos invalidske penzije?

Naime, iznos invalidske penzije određuje se na isti način kao i starosna penzija – na osnovu ličnog koeficijenta, penzijskog staža i vrijednosti opšteg boda, u skladu sa članom 61. Zakona o penzijskom i invalidskom osiguranju Republike Srpske.

Ukoliko osiguranik ima manje od 15 godina staža, iznos invalidske penzije se određuje za staž od 15 godina (član 62), u slučaju invalidnosti nastale kao posljedica povrede na radu ili profesionalne bolesti penzija se određuje za staž od 40 godina (član 63).

Formula za obračun invalidske penzije glasi:

Iznos invalidske penzije = Lični koeficijent × Penzijski staž × Vrijednost opšteg boda.

Šta znači gubitak radne sposobnosti?

Gubitak radne sposobnosti postoji kada nadležni organ utvrdi da osiguranik trajno nije sposoban da obavlja posao koji je radio prije nastanka invalidnosti, niti bilo koji drugi posao koji odgovara njegovoj stručnoj spremi ili radnom iskustvu. Takođe, smatra se da je radna sposobnost izgubljena i kada se lice ne može osposobiti za druge poslove prekvalifikacijom ili dokvalifikacijom. U tom slučaju ispunjen je jedan od osnovnih uslova za ostvarivanje prava na invalidsku penziju.

Može li korisnik invalidske penzije raditi?

Pravo na invalidsku penziju zasniva se na utvrđenom potpunom gubitku radne sposobnosti. Ukoliko se naknadno utvrdi da korisnik može da radi ili ostvaruje prihode po osnovu rada, to može predstavljati osnov za prestanak prava na invalidsku penziju. Zbog toga su rad i ostvarivanje prava na invalidsku penziju, po pravilu, međusobno nespojivi.

Mujo Pugonja iz Fojnice dvadeset godina živi životom Robinzona. Obožava planinu Vranicu pa je uz porodičnu kuću u kojoj živi preko zime napravio još dvije drvene kućice na točkovima.

Jednu je smjestio na Vlašku ravan, a drugu na Prokoško jezero. Udaljene su jedna od druge oko pet kilometara.

Dvije kućice djelo Mujinih ruku

Ove dvije kućice su djelo Mujinih ruku i pokretne su. Uz pomoć Golfa premješta ih i vozi kuda poželi.

Spavao pod granama jela i borova

Fojnički Robinzon u početku je spavao pod granama jela i borova bez igdje ičega.

Onda odluči napraviti drvene kućice i postaviti na planinu Vranicu.

Posjetili smo ga u obje kućice u kojima ima sve potrebno za život u prirodi, navodi se na Youtube kanalu Srećka Stipovića.

Vodu donosi sa obiližnjeg izvora

Od šporeta do kreveta. Sprema sebi hranu, pere garderobu, a vodu donosi sa obližnjeg izvora na Vlaškoj ravni.

Na Prokoškom jezeru svjetlo i radio pali strujom iz automobilskog akumulatora. Jako je zadovoljan svojim životom ali jedino žali što nema njegove generacije, odnosno ljudi s kojima bi mogao prošetati planinom, popričati, popiti kafu ili nešto ljuto.

Buka mašina u glavi

Mujo je radni vijek proveo u jednoj firmi vozeći velike radne mašine. Buka mašina još mu “živi u glavi” ali kako vrijeme odmiče stišava se na njegovo zadovoljstvo.

 

U Republici Srpskoj i FBiH sutra će biti toplo sa sunčanim periodima, dok se tokom dana očekuje lokalno kiša i pljuskovi sa grmljavinom.

Јutro će biti uglavnom sunčano uz promjenljivu oblačnost, a na jugu oblačnije i samo ponegdje je moguća slaba kiša, dok se uveče očekuje vedro vrijeme, osim na sjeveru gdje će biti oblačnije, ponegdje sa slabom kišom.

Duvaće slab do umjeren vjetar sjevernih smjerova, tokom dana povremeno i pojačan, saopšteno je iz Republičkog hidrometeorološkog zavoda.

Minimalna temperatura vazduha biće od 14 do 21, a maksimalna dnevna biće od 28 do 34 stepena Celzijusova.

Prema podacima Federalnog hidrometeorološkog zavoda, danas je sunčano vrijeme uz malu do umjerenu oblačnost, tokom dana došlo je do povećanja oblačnosti, a na zapadu je zabilježena kiša.

Na koliko ste svadbi u životu bili? I koliko ste puta čuli grohotan smijeh svatova, kada matičar upita mladoženju, da li će zadržati svoje prezime ili uzeti ženino?

Kao da supružnici, po zakonu, nisu ravnopravni: u svemu, pa i u odluci da li će zadržati svoje prezime, uzeti prezime supružnika, ili imti dva prezimena: svoje “rođeno” i ono koje “preuzima” od ljubavi svog života.

Supružnici su, naravno, ravnopravni, i njihova su prezimena ravnopravna, ali tradicija je čudo. Još uvijek je pravilo da mlada na vjenčanju uzima muževo prezime, rjeđi je slučaj da žena, nakon udaje, ima dva prezimena. I da se nađe na udaru pošalica tipa: ako nešto ne znaš, pitaj ženu sa dva prezimena, one sve znaju.

Ali, možete li vjerovati da u Republici Srpskoj ima i mušakraca sa dva prezimena, pa čak i onih koji su na vjenčanju uzeli prezime svoje supruge, prenosi SrpskaInfo.

Prema podacima Republičkog zavoda za statistiku, u Srpskoj je tokom prošle godine, 37 muškaraca promijenilo prezime: uzeli su prezime svoje supruge. Dodamo li tome još tri muškarca koji su, uz svoje, dodali i nevjestino prezime, onda imamo 40 veličanstvenih – mladića koji su se suprotstavili tradiciji i uzeli ženino prezime.

– U Republici Srpskoj 37 mladoženja reklo je čuveno „da”, i svojoj izabranici, i njenom prezimenu. Mladoženja u Republici Srpskoj koji su dodali nevjestino prezime na svoje bilo je 3, a njih 4.881 je zadržalo svoje prezime – navode statističari na zvaničnoj Fejsbuk stranici Republičkog zavoda za statistiku, podatke iz 2025.

Dakle, tradicija je još uvijek presudna, ali optimisti bi rekli, stvari su se “pokrenule sa mrtve tačke”.

– Nekada se skoro i nije postavljalo pitanje čije će prezime porodica nositi. Danas su pravila malo fleksibilnija, pa svako bira ono što mu najviše odgovara. Iako je tradicija da mlada uzme prezime mladoženje i dalje daleko najčešći izbor, ima i onih koji misle da je ljubav važnija od redoslijeda slova u ličnoj karti – navodi se u objavi Republičkog zavoda za statistiku.

Razlozi za “neobičan” izbor prezimena su, kako kažu, različiti.

– Neko želi da sačuva porodično prezime koje bi inače nestalo, neko bira praktičnije rješenje, neko jednostavno više voli kako zvuči, a neko smatra da je to lijep gest prema partneru – poručuju statističari.

(Banjaluka.net)