VRBAS Media

Autor: INFO

  • Zbog hladne zime Evropa bi mogla imati problema sa nestašicom plina

    Zbog hladne zime Evropa bi mogla imati problema sa nestašicom plina

    Evropa bi se pred kraj ove godine mogla suočiti sa nestašicom gasa, prenose svjetski energetski portali, a s obzirom na to da eksperti ne očekuju uravnoteženje tržišta u četvrtom kvartalu 2021. godine.

    Azija je po pitanju snabdijevanja prirodnim gasom u mnogo boljoj poziciji nego Evropa, Rusija nastavlja sa kontrolisanim izvozom dok su zalihe u evropskim skladištima na historijski niskom nivou u ovo doba godine. Zbog toga se očekuje da bi se Evropa mogla suočiti sa nestašicom gasa.

    Proizvođači gasa poput Velike Britanije, Norveške, Alžira, Azerbejdžana i drugih plasiraju na tržište veliku količinu gasa međutim svaki neočekivani poremećaj u tokovima snabdijevanja bi mogao biti poguban za Evropu. Potencijalno rješenje bi bilo rano odobrenje i pokretanje plinovoda Sjeverni tok 2, no za to će njemačkom regulatoru trebati otprilike četiri mjeseca.

    Hladna zima bi takođe mogla izazvati problem Evropi prilikom snabdijevanja gasom, a analitičari smatraju da ni pokretanje Sjevernog toka 2 u tom slučaju ne bi pomoglo.

  • U Srpskoj preminulo 16 osoba, 413 novozaraženih

    U Srpskoj preminulo 16 osoba, 413 novozaraženih

    U pоsljеdnja 24 čаsа, u Institutu zа јаvnо zdrаvstvо Rеpublikе Srpskе, Univеrzitеtskоm kliničkоm cеntru Rеpublikе Srpskе, Univеrzitеtskој bоlnici u Fоči i u bоlnici Sv. Vrаčеvi u Biјеljini i Sv. аpоstоl Lukа u Dоbојu izvršеnо је tеstirаnjе 991 lаbоrаtоriјskоg uzоrkа, а nоvi virus kоrоnа pоtvrđеn је kоd 413 оsоbа, dok je od posljedica zaraze preminulo 16 osoba.

    Kada je riječ o zaraženima, rаdi sе о 199 muškаrаcа i 214 žеnа, оd kојih је 109 mlаđе, 220 srеdnjе i 84 stаriје živоtnе dоbi.

    Prеmа mјеstu prеbivаlištа, 63 оsоbе su iz Bаnjаlukе, 43 iz Biјеljinе, pо 23 iz Priјеdоrа i Trеbinjа, 21 iz Gаckа, 20 iz Sоkоcа, 18 iz Grаdiškе, 17 iz Lаktаšа, 15 iz Dоbоја, 13 iz Istоčnоg Nоvоg Sаrајеvа, pо 12 оsоbа је iz Kоzаrskе Dubicе i Čеlincа, 11 iz Rоgаticе, pо dеsеt iz Višеgrаdа i Zvоrnikа, pо dеvеt iz Prnjаvоrа i Fоčе, pо оsаm iz Nеvеsinjа i Pаlа, pо sеdаm iz Mоdričе i Šаmcа, šеst iz Tеslićа, pо pеt оsоbа iz Bilеćе, Kоtоr Vаrоšа i Ugljеvikа, čеtiri iz Čајničа, pо tri iz Istоčnе Ilidžе, Nоvоg Gоrаždа, Hаn Piјеskа i Šipоvа, pо dviје iz Dеrvеntе, Lоpаrа, Ribnikа i Rudоg i pо јеdnа оsоbа је iz Bеrkоvićа, Istоčnоg Drvаrа, Istоčnоg Stаrоg Grаdа, Јеzеrа, Milićа, Nоvоg Grаdа, Оštrе Lukе, Srpcа i Srеbrеnicе.

    U pоsljеdnjа 24 čаsa, Institutu zа јаvnо zdrаvstvо Rеpublikе Srpskе priјаvljеnо је 16 smrtnih slučајеvа. Rаdi sе о 11 muškаrаcа i pеt žеnа, srеdnjе i stаriје živоtnе dоbi, оd kојih su tri оsоbе iz Dоbоја, pо dviје iz Bаnjаlukе, Grаdiškе, Lаktаšа i Gаckа i pо јеdnа оsоbа је iz Prnjаvоrа, Stаnаrа, Srеbrеnicе, Lоpаrа i Rudоg.

    Dо sаdа su u Rеpublici Srpskој pоtvrđеnа 76.083 slučаја virusа kоrоnа, а prеminulо је ukupnо 4.270 оsоbа kоd kојih је pоtvrđеn tеst nа virus kоrоnа.

    U Rеpublici Srpskој, tеstirаnе su ukupnо 322.823 оsоbе.

    Ukupаn brој hоspitаlizоvаnih u Rеpublici Srpskој је 731, u Univеrzitеtskоm kliničkоm cеntru Rеpublikе Srpskе 300, а u оstаlim bоlnicаmа 431. Nа rеspirаtоru је 76 оsоbа (37 u Univеrzitеtskоm kliničkоm cеntru Rеpublikе Srpskе, 39 u оstаlim bоlnicаmа).

    U Rеpublici Srpskој pоd zdrаvstvеnim nаdzоrоm trеnutnо је 8.151 оsоbа.

    Nаpоmеnа: Nа dаn 01.10.2021. gоdinе, nаknаdnо је priјаvljеn јеdаn smrtni slučај kојi sе dеsiо u prеthоdnоm pеriоdu (јеdnо licе sа prеbivаlišеm u Istоčnој Ilidži).

  • Bečić: Napadima na najbliže i izmišljenim aferama pokušavaju da oslabe Vučićevu poziciju i naruše njegov ugled

    Bečić: Napadima na najbliže i izmišljenim aferama pokušavaju da oslabe Vučićevu poziciju i naruše njegov ugled

    Sasvim je jasno da različite frakcije opozicije imaju isti cilj i da njihovi napadi na ovaj segment sektora bezbednosti dolaze sinhronizovano u veoma delikatnom trenutku za Srbiju
    Narodni poslanik Srpske napredne stranke i predsednik Odbora za kontrolu službi bezbednosti Igor Bečić istakao je da učestalost napada na najbliže saradnike predsednika Vučića poslednjih dana pokazuje da se nekome mnogo žuri da ga ukloni sa mesta predsednika.

    • Možda nekome deluje da su prepošteni kadrovi bivših demokrata zaista postali pošteni i počeli da se brinu o građanima Srbije, ali nemojte se zavaravati. Veoma je simptomatična sinhronizovanost napada na službe bezbednosti VBA i BIA, koje u novijoj istoriji nikad nisu bolje i efikasnije funkcionisale.
    • Sasvim je jasno da različite frakcije opozicije imaju isti cilj i da njihovi napadi na ovaj segment sektora bezbednosti dolaze sinhronizovano u veoma delikatnom trenutku za Srbiju i predstavljaju otvoren napad i pretnju predsedniku Vučiću. Napadima na najbliže i izmišljenim aferama pokušavaju da oslabe njegovu poziciju i naruše njegov ugled i to je suština svega što se desava u poslednje vreme, a postalo je kristalno jasno u poslednjih par dana. Zbog toga su tako česti i brutalni napadi i na predsednikovu porodicu i na svakoga ko pokuša da ukaze na ovu podmuklu igru i centre moci, koji sve ove podmetačine fabrikuju.
    • Podsetiću vas da u vreme Borisa Tadica, kada je Sasa Vukadinović bio direktor BIA nismo mogli da cujemo ovakve kritike na racun njegovog rada, jer naprosto covek nista nije ni radio, ali to je nekome tada odgovaralo. Danas, kada je Bratislav Gasić direktor BIA, ta služba je među pet najjačih evropskih službi bezbednosti i to ne tvrdim samo ja, kao predsednik Odbora za kontrolu službi bezbednosti, to je činjenica koju nam druge države priznaju.
    • Drugo, da se razumemo, zar vi zaista mislite da bi ta služba bilo koga pozvala na razgovor a da ne postoje osnovane sumnje ili dokazi za počinjeno krivično delo. BIA je ozbiljna služba bezbednosti, nego druge su stvari ovde u pitanju. BIA je njima postala ozbiljna prepreka za lopovluke i marifetluke sa drugarima poput Patrika Hoa, pa su sad krenuli u napad iz sve snage. Jedino što oni znaju je da kradu, varaju i da se kriju iza lažnih profila na internetu, bezbednost i stabilnost Srbije je kod njih podređena ličnim interesima i to je sustina.
  • UIO: Naći ćemo novac do kraja godine za zgradu

    UIO: Naći ćemo novac do kraja godine za zgradu

    Iako Savjet ministara još nije odlučio o zahtjevu UIO da im obezbijedi nedostajućih 63 miliona maraka za kupovinu nekretnine, Uprava je ipak od Radišića izdejstvovala produženje roka za pronalaženje tih sredstava i to do kraja ove godine.

    Istekao je rok koji je vlasnik Grand trejda Mile Radišić dao Upravi za indirektno oporezivanje BiH za kupovinu njegove zgrade u Banjaluci, a za koju traži gotovo 100 miliona KM.

    Iako Savjet ministara još nije odlučio o zahtjevu UIO da im obezbijedi nedostajućih 63 miliona maraka za kupovinu nekretnine, Uprava je ipak od Radišića izdejstvovala produženje roka za pronalaženje tih sredstava i to do kraja ove godine.

    Uprava za indirektno oporezivanje BIH nije uspjela da do kraja septembra obezbijedi 63 miliona maraka, koliko im nedostaje za kupovinu zgrade Grand trejda u centru Banjaluke. Pošto Mile Radišić za nekretninu traži 98,5 miliona, a Uprava na svom računu ima oko 35 miliona KM, dodatna sredstva tražili su od Savjeta ministara BiH. Međutim, pošto nisu dobili taj novac, tražili su prolongiranje roka, na šta je Radišić pristao.

    „Postupak donošenja odluke je u toku, te je zatražena saglasnost za produženje perioda važenja ponude do 31.12.2021. godine, na šta je ponuđač „Grand trejd” iz Banjaluke dao saglasnost – kazali su za BN u UIO BIH.

    Sudeći po navedenom, UIO BiH nema namjeru da odustane od kupovine zgrade Mila Radišića, inače kuma Milorada Dodika. Očigledno je i to da računaju na sredstva iz Savjeta ministara BiH, kojim presjedava Zoran Tegeltija, kadar SNSD-a.

    Iz opozicije podsjećaju da Savjet ministara ne može dati taj novac, jer je Predstavnički dom Parlamenta BiH prije nekoliko mjeseci usvojio inicijativu kojom se od Savjeta ministara BiH traži da se poništi tender za ovu nabavku. Svako kršenje te odluke je, poručuju, krivično djelo.

    „Ja više ne znam gdje im staje i šta više rade sa tolikim novcima. A zakon je vrlo jasan. A propisi su vrlo decidni. Pazite, odluka parlamenta je iznad svih Savjeta ministara, iznad svih uprava, iznad svih podređenih institucija.“, kaže poslanik PDP-a u PD PS BiH Branislav Borenović.

    – Narodni poslanik Nebojša Vukanović smatra da je u najtežoj poziciji direktor Uprave Miro Džakula, koji se, kako ističe, nalazi između dvije vatre – koalicije SNSD-HDZ sa jedne strane i odluke Parlamenta BIH i pritiska javnosti sa druge.

    Vukanović kaže i da je nedavno glasanje srpskih predstavnika u Savjetu ministara BIH pokušaj Milorada Dodika da dobije podršku SDA za kupovinu zgrade.

    „Prema mojim saznanjima Milorad Dodik je čak obećao Bakiru da će Bošnjak, iako poslije Kemala Čauševića i sadašnjeg Mira Džakule koji je predstavnik Hrvata, red je da Srbin bude direktor UIO BiH, on je spreman da preda tu ključnu finansijsku ustanovu koja godišnje prihoduje 5 milijardi maraka, da je preda Bošnjacima, samo ako kupe zgradu od 100 miliona u centru Banjaluke.“, navodi Vukanović.

    Zgrada za koju Mile Radišić potražuje gotovo 100 miliona maraka, veličine je 17 hiljada kvadratnih metara. To znači da je Uprava spremna platiti 4.950 KM po kvadratu. Zanimljivo je da je ovo već treći put da Radišić pristaje na pomjeranje roka za prodaju.

  • I SNSD za danas najavio proteste, žele “razdrmati” gradonačelnika Bijeljine

    I SNSD za danas najavio proteste, žele “razdrmati” gradonačelnika Bijeljine

    U Bijeljini će danas biti održan narodni skup pod nazivom “Bijeljina mora bolje”. Skup, koji će biti održan na Gradskom trgu, počet će u 17:00 sati, najavljeno je iz Gradskog odbora SNSD-a.

    Član Glavnog odbora SNSD-a Aleksandar Đurđević rekao je da Bijeljina kao grad više nema vremena za gubljenje i tapkanje u mjestu i da protestni skup ima za cilj da “razdrma” gradonačelnika Ljubišu Petrovića da konačno počne da radi svoj posao.
    Gradski odbor SNSD-a u Bijeljini je u utorak, 28. septembra, pozvao Petrovića da deblokira grad ili će biti prinuđeni da pokrenu njegov opoziv.

    Predsjednik tog odbora Vladimir Lazić rekao je da Petrović od početka svog mandata uporno opstruiše razvoj Semberije, zbog čega trpe građani koji su pozvani da izađu na trg u Bijeljini i pokažu svoje nezadovoljstvo.

  • BiH po organizovanom kriminalu peta zemlja u Evropi, najviše trguje heroinom i oružjem

    BiH po organizovanom kriminalu peta zemlja u Evropi, najviše trguje heroinom i oružjem

    Bosna i Hercegovina zauzima 49. mjesto od 193 zemlje članice Ujedinjenih nacija po zastupljenosti organizovanog kriminala, dok je među 44 evropske zemlje peta na listi. Podaci su to Globalnog indeksa organizovanog kriminala za 2020. godinu.

    Prvo mjesto na svjetskoj listi zauzima Demokratska Republika Kongo, druga je Kolumbija, a treći Mijanmar. Ove podatke objavila je Globalna inicijativa, organizacija sa sjedištem u Švicarskoj.

    BiH je pozicionirana na 49. mjesto sa 5,89 indeksnih poena. Susjedna Srbija je na 33. mjestu i prva od evropskih zemalja na ovoj listi. Ispred BiH je i Crna Gora koja je zauzela 45. poziciju, Sjeverna Makedonija je na 74. mjestu, Hrvatska 85., a Slovenija 132.

    Analiza kriminalnih aktivnosti u BiH

    Iz švicarske organizacije navode da je BiH važna tranzitna i skladišna zemlja za droge poput heroina i kanabisa koji idu u Evropu, ali i u nešto manjoj količini MDMA i ekstazi. Kanabis se iz Albanije transportuje u BiH odakle se krijumčari u zemlje Zapadne Evrope. Navodi se da je tržište kokaina manje prisutno u BiH, ali da su uočene povezanosti kriminalnih organizacija u entitetu Republika Srpska i latinoameričkih trgovaca ovom drogom.

    Kada je riječ o trgovini ljudima, navodi se kako je BiH važna zemlja za tranzitovanje osobama kineskog, indijskog i turskog porijekla koje su žrtve seksualnog iskorištavanja i prisilnog rada, no isti je slučaj i sa domaćim žrtvama.

    “Bosanci su često žrtve prisilnog rada u građevinskoj industriji drugim sektorima u susjednim balkanskim i evropskim zemljama. Bosanskim ženama i djevojkama se trguje radi seksualne eksploatacije u privatnim stanovima i motelima. Posebno su marginalizirani Romi”, stoji u izvještaju.

    U BiH je zastupljen i ekološki kriminal, a uglavnom se odnosi na trgovanje drvetom i drvnim prerađevinama, kao i nezakonito ubijanje i proizvodnju mesa od zaštićenih/ilegalnih životinja (npr. prepelice). Navodi se kako je nelegalni izvoz olakšan rupama u zakonodavnim i carinskim regulatornim okvirima.

    Zaključuje se da su akteri kriminala u BiH domaća mafija, organizovane kriminalne mreže, strane kriminalne grupe, ali i državni zvaničnici. Oni imaju značajnu ulogu u svjetskom kriminalu, posebno kada je riječ o trgovini drogom (heroin) i oružjem. Navodi se da je većina mafijaških mreža u BiH podijeljeno po nacionalnoj liniji, ali da oni ipak usko sarađuju. S obzirom na to da je stepen korupcije visok, ističe se da mnogi kriminalni akteri uživaju zaštitu od pojedinaca koji se nalaze u državnom aparatu.

    “Neki članovi kriminalnih grupa su zaposleni u državnim institucijama, dok su drugi članovi dominantnih političkih stranaka”, stoji u izvještaju.

    Pošast koja pogađa sve

    Kako navode iz Globalne inicijative, Globalni indeks organiziranog kriminala rezultat je dvogodišnjeg nastojanja da se ocijeni nivo kriminala i otpornost u 193 zemlje članice UN-a.

    “Nadamo se da će putem ovih podataka Indeks pomoći u stvaranju istinski globalnog odgovora na sveprisutnu prijetnju transnacionalnog organiziranog kriminala”, naveli su.

    Kako dodaju, organizirani kriminal je pošast koja pogađa zemlje u svakom kutku svijeta, od malih ostrvskih država do velikih ekonomskih velesila, i temeljni je pokretač mnogih velikih geopolitičkih izazova, uključujući sukobe, političku nestabilnost i prisilne migracije.

    Međutim, zbog svoje tajne prirode, često se malo zna o tome kako organizirani kriminal djeluje u svakoj zemlji. Kako bi se riješio ovaj jaz u znanju, razvijen Globalni indeks organiziranog kriminala, jedinstveni analitički alat.

    Rezultati prvog izdanja Indeksa globalnog organiziranog kriminala, prikazani u vodećem izvještaju i na interaktivnoj web stranici Indexa, daju zabrinjavajuću sliku o obimu, razmjeru i utjecaju organiziranog kriminala u 2020.

    Kriminalci iskoristili pandemiju

    Kao zaključak za 2020. godinu, Indeks također naglašava prilagodljivost organiziranog kriminala pandemiji.

    “Suočeni s blokadama i ograničenjima putovanja, kriminalci ne samo da su preuredili svoje redovno poslovanje, već su i iskoristili nove mogućnosti koje predstavlja globalna zdravstvena kriza. Pojedinci, zajednice i preduzeća koji se bore da opstanu takođe su postali sve ranjiviji na ponašanje organizovanog kriminala, bilo kao žrtve ili kao počinioci, iako češće zbog nepostojanja bilo kakvih održivih alternativa”, zaključuje se.

  • Komunalna policija u kontroli: Zatvorena dva ugostiteljska objekta u Banjaluci

    Komunalna policija u kontroli: Zatvorena dva ugostiteljska objekta u Banjaluci

    Zbog prekoračenja radnog vremena, Komunalna policija je zatvorila dva ugostiteljska objekta. Riječ je o restoranu „Kaldrma 1929“ u Ulici Tržnička bb i „Kafana“ u Ulici Jovana Dučića, saopšteno je iz Gradske uprave.
    Radno vrijeme, prema odluci Republičkog štaba za vanredne situacije je od 06.00 do ponoći, dok jedino noćni klubovi mogu da rade do 02.00 časa iza ponoći.

    Pomenuti objekti su zatvoreni na sedam dana, a s obzirom da se radi o pravnim licima, kazna je 2.000 km za preduzeće, te 1.000 KM za odgovorno lice.

    Iz Gradske uprave navode da su juče na terenu bili i građevinski inspektori, koji su utvrdili da objekat „Kaldrma 1929“ ne posjeduje upotrebnu dozvolu.

    “Građevinski inspektor je izvršio inspekcijski nadzor, te je utvrdio da ugostiteljski objekat „Kaldrma 1929“ ne posjeduje upotrebnu dozvolu. Investitor je upozoren da je, prije puštanja objekta u rad, dužan pribaviti upotrebnu dozvolu te je naloženo pribavljanje iste”, naveli su u inspekciji, kako stoji u saopštenju iz Gradske uprave.

  • U Banjaluci se održava 4. Međunarodni salon stripa

    U Banjaluci se održava 4. Međunarodni salon stripa

    U periodu od od 8. do 10. oktobra 2021. godine u Kamenoj kući na Tvrđavi Kastel održava se 4. Međunarodni salon stripa “Deveta dimenzija”. 

    Gosti ovogodišnjeg salona su:

    Aleksandar Ristić, ambasador Srbije u Etiopiji
    Minas Halefom, Etiopija
    Marcello Mangiantini, Italija
    Elisa Cornacchia,  Italija 
    Mirko Čolak, Srbija
    Sabahudin Muranović, Srbija
    Jelena Vučić, Srbija
    Ivan Veljković, Srbija
    Slobodan Jovanović, Srbija
    Milan Trenc, Hrvatska
    Darko Kreč, Hrvatska
    „Modesty stripovi“, London

    IZLOŽBE:

    10 godina Udruženja „Deveta dimenzija“

    „Parabellum JUNIOR” – izbor za najbolji dječiji rad

    Marcello Mangiantini, izložba tabli stripa

    “Stripovijetke“ po motivima Alekse Šantića, autora Milana Mladića i Predraga Ikonića

    „Tetovirani oblaci“ autora Jovana Bratića i Gorana Lojpura

    „Mali album“ broj 2: Priče iz slovenske šume autora Zdravka Kneževića i Jelene Jokšić

    „Mali princ“ – izložba ilustracija Borislava Maljenovića

    Slobodan Jovanović, izložba strip tabli i ilustracija

    Sabahudin Muranović, izložba strip tabli i ilustracija

    Mirko Čolak, izložba strip tabli i ilustracija

    Milan Trenc, izložba strip tabli i ilustracija

    „Aga“ – izložba strip tabli Minasa Halofema iz Etiopije

    „Dobrodošli na Kosovo“ izložba stripa Nikole Mirkovića, Simone Mogavino i Đuzepea Kvatročija

    PETAK 8.10.2021.

    17:00 Dolazak gostiju, okupljanje
    17:00 Berza stripa – cijeli dan
    19:30 Svečano otvaranje salona i pratećih izložbi, najava gostiju salona

    SUBOTA 9.10.2021.

    11:00 Berza stripa – cijeli dan
    11:30 „Parabellum JUNIOR“ – Izbor za najbolji dječiji rad
    12:30 Promocija strip izdavača „Modesty stripovi“ iz Londona
    13:15 Promocija strip albuma „Aga“ i predstavljanje strip autora Minasa iz Etiopije
    14:00 Predstavljanje Marcella Mangiantinia i Elise Cornacchia iz Italije
    14:30 Predstavljanje Milana Trenca iz Hrvatske
    15:00 Predstavljanje Mirka Čolaka i Sabahudina Muranovića iz Srbije
    17:00 „Pratnja“, ilustrovani roman Jelene Vučić, strip u knjizi, animacija u srcu
    18:00 Promocija grafičke novele „More je bilo mirno“ Tanje Stupar-Trifunović i Tatjane Vidojević
    19:00 10 godina udruženja „Deveta dimenzija“, promocija novih strip izdanja (“Dobrica i Kića”, “Dobrodošli na Kosovo”, “Aga”, “Tetovirani oblaci”, “Tragovi”, “Mali princ”, “Parabellum” broj 10, “Parabellum JUNIOR” broj 10, “Stripovijetke-Aleksa Šantić”…)

    NEDJELjA 10.10.2021.

    11:00 Berza stripa – cijeli dan
    12:00 Strip radionica sa najmlađima – cijeli dan
    17:00 Zatvaranje salona

  • Helikopter KFOR-a nadleće Jarinje i Brnjak; Počelo povlačenje; ROSU pakuje opremu

    Helikopter KFOR-a nadleće Jarinje i Brnjak; Počelo povlačenje; ROSU pakuje opremu

    Prema dogovoru postignutom u Briselu, predviđeno je da se danas specijalne (tzv.) kosovske policijske snage povlače sa administrativnih prelaza Jarinje i Brnjak.

    Istovremeno se povlače sa srpskim barikadama, a velika kolona sa pripadnicima Kfora se već oko šest časova ujutru uputila prema severu Kosova.

    Kako prenosi Kosovo onlajn u koloni su primetni italijanski i poljski vojnici, a Kfor će rasporediti svoje trupe na administrativnim prelazima koje bi tu trebalo da ostanu naredne dve sedmice.

    Povlačenje specijalnih policijskih snaga i barikada trebalo bi istovremeno da počne danas od 8 časova ujutru i da se završi najkasnije do 16 časova.

    Od ponedeljka na administrativnim prelazima za vozila će biti uspostavljen režim sa “stikerima” do konačnog rešenja registarskih tablica.

    Kao poslednja tačka dogovora, predviđa se formiranje radne grupe koja će raditi na trajnom rešenju za registrske tablice po standardima i praksama EU.

    Grupu će činiti predstavnici EU, koji će njom i predsedavati, kao i predstavnici Beograda i Prištine.

  • U Hrvatskoj goruća tema, u Srbiji – istorijski minimum

    U Hrvatskoj goruća tema, u Srbiji – istorijski minimum

    U proteklom periodu veliku pažnju u susednoj Hrvatskoj privukli su prećutni minusi.

    Početkom prošlog meseca Hrvatska narodna banka (HNB) objavila je da banke više neće smeti da daju prećutna prekoračenja na tekućem računu veća od 1.500 kuna (200 evra). Time je pokrenula inicijativu za promenu Zakona o potrošačkom kreditiranju kako bi se ograničilo masovno odobravanje prećutnih prekoračenja.

    Veliki broj tamošnjih građana oslanja se upravo na tu finansijsku praksu i mnogi su zabrinuti. Kako su preneli hrvatski mediji, direktor HUB-a Zdenko Adrović pre par dana izrazio je nadu da će rešenje pitanja prećutnih minusa koje će Vlada i HNB ponuditi biti razumno, dok je guverner HNB-a Boris Vujčić istakao da potrošačima nova regulacija u finansijskom pogledu neće ništa bitno promeniti. Adrović i Vujčić izjavili su to posle konferencije “Stvaranje savremenog bankarskog sistema”.

    Naime, očekuje se da će sledeće nedelje biti poznato rešenje oko pitanja prećutnih minusa, o čemu je predsednik Vlade Andrej Plenković u prvoj polovini septembra održao sastanak s bankarima. Vujčić je naglasio da niko građanima neće ukidati minuse, te da od toga ne treba da strahuju, pri čemu je podsetio na pomenutu HNB-ovu zakonsku inicijativu kojom bi se prećutna ograničenja vratila u isti režim regulacije koji važi i za dopuštena prekoračenja.

    “Onim građanima koji su iz dopuštenih prešli u prećutne minuse, a to je većina klijenata koji koriste minuse, nastoji se osigurati da imaju istu vrstu zaštite potrošačkih prava kao oni koji su u dopuštenim minusima”, kazao je Vujčić i pojasnio da se to prvenstveno odnosi na mogućnost da, ukoliko im banke ukidaju ili smanjuju minuse, imaju mogućnost otplate na 12 mesečnih rata, a na njih bi se odnosilo i ograničenje kamatnih stopa koje se odnosi na one s dopuštenim prekoračenjima.

    HNB je rešenja predložio Vladi, a u ovom trenutku se radi o tome hoće li se odmah ići sa zakonskim rešenjima ili ipak prvo pokušati s podzakonskim aktima.

    Vujčić je kazao i da u HNB-u smatraju da bi visinu minusa trebalo ograničiti na tri plate, što i jeste standard u bankarskoj industriji, no, anketa iz 2020. je ipak pokazala da ima i nekih banaka čijim klijentima je odobren minus u visini pet – šest plata.

    “To smatramo da nije dobro”, rekao je on.

    Tako, za one koji imaju minuse veće od visine tri plate, u HNB-u smatraju da bi im trebalo omogućiti i povećanje vremena u kom bi taj minus mogli da otplate.

    NBS: Nema “prećutnog minusa”, pozajmice koristiti samo u krajnjoj nuždi

    A kakvo je stanje u našoj zemlji? Obratili smo se Narodnoj banci Srbije (NBS).

    “Najpre napominjemo da pozajmice po tekućem računu svuda predstavljaju najskuplji bankarski proizvod, pre svega zbog toga što su vreme i obim njihovog korišćenja, kao i vraćanja neizvesni. S tim u vezi, Narodna banka Srbije je uvek upozoravala građane da bi ih trebalo koristiti samo u krajnjoj nuždi i u kraćem vremenskom periodu. To ne znači da građani ne treba da koriste ovu vrstu pozajmice, već da odluku o korišćenju donose na bazi informacija o tome koliko dozvoljeni minus košta, a zatim i kreditna kartica ili potrošački kredit. Sasvim sigurno je da će cena biti opredeljujući faktor kod odabira određenog finansijskog proizvoda. Zbog dužeg roka i niže kamatne stope građani u Srbiji mnogo više koriste gotovinske kredite i kredite za refinansiranje postojećih obaveza, kupovinu trajnih dobara itd. nego pozajmice po tekućem računu”, kažu za B92.net u NBS-u.

    Kada je reč o bankarskim proizvodima, ističu da je pozitivnim propisima uređeno dozvoljeno i nedozvoljeno prekoračenje računa, odnosno da ne postoji proizvod kao što je “prećutni minus”.

    Paprene kamate, procenat korišćenja minusa najmanji dosad

    Iz NBS kažu da, u slučaju dozvoljenog prekoračenja banka na osnovu ugovora o dozvoljenom prekoračenju računa korisniku računa na raspolaganje stavlja ugovoreni iznos novčanih sredstava, dok nedozvoljeno prekoračenje predstavlja iznos sredstava koji korisnik računa koristi mimo ugovornog odnosa s bankom. Dakle, samim ugovorom određuje se, između ostalog, najviši iznos novčanih sredstava koji korisnik može koristiti, kao i kamatna stopa koja će se primeniti na iznos prekoračenja.

    “Prema poslednjim raspoloživim podacima za jul 2021. godine, prosečna ponderisana kamatna stopa na dozvoljena prekoračenja po tekućem računu stanovništva na godišnjem nivou iznosila je 29,2%, dok je prosečna ponderisana kamata na nedozvoljena prekoračenja iznosila 28,6%. U periodu od januara 2014. do jula 2021. godine, od kada Narodna banka Srbije objavljuje pojedinačne podatke po bankama, prosečna ponderisana kamatna stopa na dozvoljena prekoračenja stanovništva smanjena je za 4,4 p.p. (sa 33,6% na 29,2%). Posmatrano po bankama, od 23 banke koje su odobravale ovaj vid pozajmice, 17 banaka je smanjilo kamatne stope, pri čemu je osam banaka smanjilo kamatne stope za preko 5 p.p, među kojima su četiri banke koje su smanjile kamatne stope na dozvoljene pozajmice za preko 10 p.p. Kada su u pitanju nedozvoljena prekoračenja stanovništvu po tekućem računu, u istom periodu prosečna ponderisana kamatna stopa je smanjena za čak 15,6 p.p. (sa 44,2% na 28,6%)”, objašnjavaju.

    Iz naše centralne banke dodaju da je važno naglasiti da je trenutno učešće prekoračenja po tekućem računu u ukupnom stanju kredita stanovništvu na istorijskom minimumu i iznosi svega 1,5% (primera radi, u januaru 2014. godine ovo učešće je iznosilo 4%).

    Kako se uopšte ulazi u nedozvoljeno prekoračenje?

    Kako su za B92.net naglasili u jednoj od banaka koje posluju u Srbiji, nedozvoljeni minus ili nedozvoljeno prekoračenje je potraživanje koje banka ima prema klijentima koji koriste sredstva za koja nemaju pokriće na tekućem računu i to nije bankarski proizvod.

    “Klijent tada postaje dužnik koji kasni sa ispunjenjem novčane obaveze i koji po Zakonu o zateznoj kamati pored glavnice, duguje i zateznu kamatu na iznos neizmirenog duga do dana isplate. Kamatna stopa je u ovom slučaju utvrđena Zakonom”, kažu bankari.

    Banke u Srbiji poslale poruku građanima koji su ih tužili: Odustanite na vreme

    U nedozvoljeni minus ili neugovoreno prekoračenje po računu se ne ulazi tako lako, s obzirom na to da kada nema sredstava na računu ne može da se podiže novac sa bankomata, plaća na POS terminalima, koristi netbanking.

    “Najčešći razlog za ulazak u nedozvoljeno prekoračenje su čekovi bez pokrića odnosno situacija kada ček koji je klijent izdao stigne na naplatu u banku, a na dan dospeća čeka nema sredstava na računu. Posledice korišćenja nedozvoljenog minusa mogu biti da se klijentu više ne izdaju čekovi, nemogućnost dobijanja kredita usled evidentiranih kašnjenja u Kreditnom birou i slično”, navode u banci za naš portal.