VRBAS Media

Autor: INFO

  • Naučnici otkrili kako planiraju pretvoriti Mars u Zemlju

    Naučnici otkrili kako planiraju pretvoriti Mars u Zemlju

    Ako čovječanstvo ikada uzme u obzir značajnu, dugoročnu kolonizaciju Marsa, potrebni resursi će biti ogromni. Da bi se uspostavilo dugoročno ljudsko prisustvo na Marsu, trebalo bi ozbiljno razmisliti o “teraformiranju” planete.

    Teraformiranje je, laički rečeno, proces pretvaranja nekog planeta u svojevrsnu kopiju Zemlje, a jedan od glavnih uslova za takvo teraformiranje je zaštita planetarnog magnetnog polja koju Mars trenutno nema.

    Naučnici, naime, smatraju da je Mars davno u svojoj evolucijskoj prošlosti izgubio gustu atmosferu bogatu vodom, odnosno njen najveći dio, zato što su je otpuhali solarni vjetrovi i ionizirajuće čestice.

    Razlog za to je, prema tvrdnjama naučnika, taj što se jezgra Marsa ohladila i izgubila funkciju dinama koji stvara magnetni štit. Crvena planeta još uvijek ima male dijelove preostalog površinskog magnetskog polja, ali oni su lokalizirani na južnoj hemisferi i nisu dovoljne veličine da zaštite planetu.

    Zemlja, s druge strane, ima rastaljenu željeznu jezgru koja kruži i poput dinama stvara magnetsko polje, a u članku objavljenom na Univerzitetu Cornell po prvi put su sveobuhvatno istraženi praktični i inžinjerski izazovi koji utiču na izvodljivost stvaranja umjetnog magnetnog polja, poput onog Zemljinog, sposobnog da obuhvati Mars.


    Ovo uključuje brige koje definiraju dizajn, gdje locirati generator magnetnog polja i moguće strategije izgradnje. Obrazloženje ovdje nije opravdati potrebu za planetarnom magnetosferom, već staviti brojke o praktičnosti kako bi se mogle odmjeriti prednosti i nedostaci različitih inženjerskih pristupa.

    Predloženo optimalno rješenje je potpuno novo, iako inspirisano prirodnim situacijama i tehnikama fuzijske plazme. Rješenje s najmanjom snagom, sklopom i masom je stvaranje umjetnog prstena nabijenih čestica (sličnog oblika kao “pojas radijacije”), oko planete koji bi mogao nastati izbacivanjem materije sa jednog od Marsovih mjeseci (na način sličan da to formira Io-Jupiterov plazma torus), ali koristeći elektromagnetne i plazma talase za pokretanje neto struje u prstenu što rezultira ukupnim magnetskim poljem.

    Sa novom erom istraživanja svemira koja je u toku, ovo je vrijeme za razmišljanje o ovim novim i hrabrim budućim konceptima, a principi koji se ovdje istražuju također su primjenjivi na manje objekte kao što su svemirske letjelice s ljudskom posadom, svemirske stanice ili mjesečeve baze, koje bi imale koristi od stvaranja zaštitnih mini-magnetosfera.

  • Zbog omikrona farmaceutske kompanije već spremaju nove vakcine

    Zbog omikrona farmaceutske kompanije već spremaju nove vakcine

    Veći broj farmaceutskih kompanija su objavile da rade na prilagođavanju vakcina novoj zabrinjavajućoj varijanti koronavirusa koja je izazvala zabrinutost širom svijeta.

    Zbog nove varijante koja se zove omikron, zabranjena su putovanja širom svijeta, a Svjetska zdravstvena organizacija je soj označila kao zabrinjavajući. Upozoreno je da preliminiralni rezultati sugerišu da ovaj soj ima veći rizik od pojave ponovne infekcije, kao i to da se može širiti brže od drugih varijanti.

    S obzirom na to da postoje upozorenja naučnika i da ovaj soj može biti otporniji na vakcine, oglasili su se i iz Pfizera, Moderne i Novavaxa.

    Pfizer i BioNTech su objavili da u slučaju varijante koja bi mogla izmaknuti djelovanju vakcina, kompanija očekuje “da će moći razviti i proizvesti prilagođenu vakcinu protiv te varijante u otprilike 100 dana, ovisno o zakonskom odobrenju.

    Farmaceutska tvrtka Novavax je objavila da je “već pokrenula razvoj novog rekombiniranog šiljka proteina koji se temelji na poznatoj genetskoj sekvenci B.1.1.529 i da će biti spreman za početak testiranja i proizvodnju u sljedećih nekoliko sedmica”.

    Iz Moderne je saopćeno da su od početka 2021. godine unaprijedili svoju sveobuhvatnu strategiju za predviđanje novih varijanti koje izazivaju zabrinutost.

    “Ova strategija uključuje tri razine odgovora ako se trenutno odobrena doza od 50 (mikrograma) booster doze mRNA-1273 pokaže nedostatnom za jačanje slabijeg imuniteta protiv varijante omikron”, rekli su.

  • Prijetnje kancelaru Austrije, dat mu rok da povuče mjere do kraja novembra

    Prijetnje kancelaru Austrije, dat mu rok da povuče mjere do kraja novembra

    Savezna služba za zaštitu ustavnosti i borbu protiv terorizma (BVT) pokrenula je istragu protiv anonimnih protivnika epidemioloških mjera zbog prijetnje austrijakom kancelaru Aleksanderu Šalenbergu.

    U prijetećem pismu, potpisanom sa “Grupacija”, Šalenbergu je dat rok do kraja novembra da povuče sve korona mjere i da se povuče iz politike, a u suprotnom, “Grupacija” prijeti nasiljem Šalenbergu, njegovoj porodici i saveznicima.

    Pored Šalenberga prijeti se i ministrima unutrašnjih poslova i zdravlja, Karlu Nehameru i Volfgangu Mikštajnu, drugim članovima Vlade i političarima iz redova opozicione Socijaldemokratske partije (SPO), koji su podržali lokdaun i najavljeno uvođenje obavezne vakcinacije.

    Ministar Nehamer je kazao da, kada se primi od anonimnog pošiljioca prijetnja protiv demokratski izabranih institucija i njihovih porodica, ne može da se to samo primi k znanju.

    Najavio je da će policija sveobuhvatnom istragom utvrditi ko stoji iza prijetnji.

    Austrijska policija je proteklih nedjelja upozoravala na rastuću radikalizaciju u redovima protivnika korona mjera, što se potvrdilo i na prošlom protestu u Beču, gdje je došlo do napada na čuvare reda.

    U Austriji 11.671 novozaraženi i 65 umrlih
    U Austriji se dnevni broj novozaraženih nalazi u stalnom opadanju, tako da je u posljednja 24 sata registrovan 11.671 novooboljeli i 65 umrlih zaraženih koronom.

    Prošle nedjelje u subotu zabilježen je broj od 15.297 novozaraženih.

    Broj hospitalizovanih kovid pacijenata se nije promijenio i ostao je na visokih 3.248, a na intenzivnoj njezi se nalazi 608 teško oboljelih.

    Sudeći po broju novozaraženih mjera lokdauna počinje da djeluje, pošto je već više dana zaredom taj broj manji nego što je bio prošle nedjelje.

  • Potrebna reforma Ustavnog suda BiH: Izvorni Dejtonski sporazum garant za stabilnu budućnosti

    Potrebna reforma Ustavnog suda BiH: Izvorni Dejtonski sporazum garant za stabilnu budućnosti

    U BiH je neophodno vratiti se izvornim odredbama Dejtonskog mirovnog sporazuma i sprovesti reformu Ustavnog suda BiH što bi bio garant za stabilnu budućnosti, istaknuto je danas u Banjaluci na okruglom stolu o temi “Izvorni Dejton”.

    Profesor Pravnog fakulteta Univerziteta u Banjaluci Mile Dmičić smatra da je BiH neophodno vratiti izvornim odredbama Dejtonskog mirovnog sporazuma, odnosno normativno-pravnom modelu društva iz 1995. godine.

    – Zahtjev Republike Srpske za vraćanje izvornim odedbama Dejtonskog mirovnog sporazuma nije ugrožavanje teritorijalnog integriteta i nezavisnosti BiH. To je istinska potreba da budu upotrijebljene ustavne, političke i egzistencijalne mogućnosti da bi bio osiguran trajni opstanak dva entiteta i tri državotvorna naroda – rekao je Dmičić novinarima i dodao je da za ovo potreban opšti konsenzus u BiH.

    Nekadašnji hrvatski član Predsjedništva BiH Ivo Miro Jović naglasio je da je nedopustivo da drugi upravljaju procesima u BiH.

    – BiH mora ići putem kompromisa. Moramo uvažavati jedni durge i poštovati sve što je dogovoreno u Dejtonu – rekao je Jović.

    Profesor Fakulteta političkih nauka Univerziteta u Banjaluci Miloš Šolaja tvrdi da postojeće političke prilike u BiH ukazuju da bi vraćanje izvornom Dejtonskom sporazumu donijelo stabilnost.

    – Rješenja iz izvornog Dejtonskog sporazuma bila bi važna za stabilnost, sve ostalo bi bilo neizvjesno – kaže Šolaja i podsjeća da Dejtonskim mirovnim sporazumom nije predviđena centralizacija BiH kako tvrdi lider SDA Bakir Izetbegović.

    Profesor Fakulteta političkih nauka Univerziteta u Banjaluci Nevenko Vranješ smatra da bi vraćanje izvornim odredbama Dejtonskog mirovnim sporazuma doprinijelo stabilnosti političkih prilika u BiH.

    – Pozivam akademsku zajednicu, naučnu i stručnu javnost da budu energičniji kada se govori o ovoj temi. Oni moraju informisati domaću javnost i međunarodne aktere o nastojanjima političkog rukovodstva Republike Srpske da ukaže na ustavnu poziciju Srpske i Dejtonsku poziciju BiH – rekao je Vranješ.

    On je ocijenio da su nedopustve prijetnje sankcijama zvaničnicima Srpske koji su legitimno izabrani.

    Okrugli sto organizovao je Istraživački centar Banjaluka.

  • Trojka uhapšena u Gradišci sprovedena u Okružno javno tužilaštvo Banjaluka

    Trojka uhapšena u Gradišci sprovedena u Okružno javno tužilaštvo Banjaluka

    Tri osobe koje su juče uhapšene u Gradišci, u okviru operativne akcije “Kelner”, predate su danas Okružnom javnom tužilaštvu Banjaluka na dalje postupanje.

    Kako je ATV ranije nezvanično objavio, uhapšeni su Milan Grujić (37), Dalibor Panić (37) i Dušan Glišić (27).

    Juče je izvršen pretres kuća i pratećih objekata na tri lokacije na području Gradiške koje koriste osumnjičeni, kao i tri putnička vozila vlasništvo istih i tom prilikom pronađena je i oduzeta određena količina opojne droge koja svojim izgledom asocira na opojnu drogu kokain, vatreno oružje kao i drugi predmeti koji mogu poslužiti kao dokaz u krivičnom postupku.

    “Lica se sumnjiče da su u poslednjih godinu i po dana nabavljali, posjedovali i preprodavali opojnu drogu kokain korisnicima na području grada Gradiška”, saopšteno je ranije iz Policijske uprave Gradiška.

    Oni se sumnjiče za krivična djela neovlaštena proizvodnja i promet opojnih droga i nedozvoljena proizvodnja i promet oružja ili eksplozivnih materija.

  • “Baš ste proklizali neznanjem” Borenović očitao ustavnu lekciju SDA zamjeniku ministra i doktoru pravnih nauka Mahmutoviću

    “Baš ste proklizali neznanjem” Borenović očitao ustavnu lekciju SDA zamjeniku ministra i doktoru pravnih nauka Mahmutoviću

    Na društvenoj mreži Tviter odvijala se zanimljiva rasprava između zamjenika ministra za ljudska prava i izbjeglice u Savjetu ministara BiH Dževada Mahmutovića (SDA) i poslanika u PD PS BiH Branislava Borenovića (PDP).

    Naime, na svom nalogu na toj društvenoj mreži, Mahmutović je stavio fotografiju sa naslovom Borenovićeve izjave da strane sudije u Ustavnom sudu BiH trebaju biti zamijenjene trojicom domaćih sudija, uz komentar:

    – Ustavni sud BiH sastoji se od devet članova. a) Četiri člana bira Predstavnički dom Federacije, a dva člana Skupština RS. Preostala tri člana bira predsjednik Evropskog suda za ljudska prava nakon konsultacija sa Predsjedništvom…(clan VI/1 Ustav BiH). Dejton ili..? – aludirajući na moguće izmjene dejtonskog Ustava.

    Na njegov komentar nadovezao se Borenović sa odgovorom:
    – Nešto ste pobrkali, prvo pročitajte šta sam rekao! O identičnom načinu izbora u parlamentima FBiH i Srpske domaćih sudija koji će zamijeniti troje stranih… Ako hoćemo da budemo normalna demokratija i dio EU, u kojoj domaći državljani isključivo upravljaju svojim institucijama – dodajući fotografiju svoje izjave u kojoj kaže da umjesto troje stranih sudija, dvojicu treba birati Parlament FBiH, a jednog NSRS.

    Mahmutović je svoju tezu pokušao objasniti da se Zakon ne može mijenjati bez izmjene Ustava, ponovo aludirajući na novi Dejtonski sporazum, na šta mu je Borenović odgovorio da se može sprovesti bez izmjena Ustava i to članom Ustava koji jasno precizira da za imenovanja koja se budu vršila nakon isteka perioda od pet godina od prvih imenovanja, Parlamentarna skupština može zakonom predvidjeti drugačiji način izbora troje sudija koje bira predsjednik Evropskog suda za ljudska prava.

    Borenović je prokomentarisao da je mislio da je Mahmutović pročitao cijeli Ustav, kao i:

    – Uh, baš ste proklizali neznanjem, a ministar. Sorry”.

    Zamjenik ministra je na kraju odgovorio da je sve to kompleksna materija.

    Ono što je kuriozitet u ovoj raspravi, jeste da je Dževad Mahmutović doktor pravnih nauka, nekadašnji dekan Pravnog fakulteta u Tuzli, dok je Borenović diplomirani ekonomista.

  • Britanski stručnjaci: Nije smak svijeta, delta nas brine više od omikrona

    Britanski stručnjaci: Nije smak svijeta, delta nas brine više od omikrona

    Šef engleskog javnog zdravstva Chris Whitty kazao je za Telegraph da delta varijanta izaziva veću zabrinutost za Ujedinjeno Kraljevstvo nego nova varijanta omikron.

    Whitty je rekao da su ministri u pravu što su preduzeli “predostrožnosti” na granicama kako bi usporili dolazak nove varijante u Britaniju. Ali, upozorio je da bi svaki pokušaj nametanja “više ograničenja” mogao izgubiti podršku javnosti i sugerisao je da je zabrinutost najbolje koncentrisati na neposrednije prijetnje.

    Juče je Svjetska zdravstvena organizacija označila B.1.1.529 varijantom koja izaziva zabrinutost i nazvala je omikron, a slučajevi su identifikovani i u Izraelu i Belgiji. Naučnici se boje da bi veliki broj mutacija ove varijante mogao značiti da može izbjeći vakcinu.

    “Delta soj je veća opasnost”
    Whitty je rekao da je više zabrinut zbog rizika koje predstavljaju postojeće varijante, opisujući delta soj kao “nesumnjivo glavnu stvar o kojoj se moramo brinuti od sada do Božića”.

    “Oduvijek smo znali da će se nove varijante pojaviti s vremena na vrijeme… ali postoji puno toga što ne znamo i mislim da vjerovatno nije od velike pomoći nagađati”, kazao je.

    Sir John Bell, jedan od najviših vladinih savjetnika za vakcine, rekao je da bi nova varijanta na kraju mogla uzrokovati samo “curenje iz nosa i glavobolje” kod onih koji su vakcinisani.

    Bell, glavni profesor medicine na Univerziteta u Oksfordu, rekao je da, iako bi nova varijanta mogla izbjeći antitijela, bila bi manja vjerovatnost da će pobjeći od T-ćelija i drugih dijelova imunološkog sistema koji pružaju širu zaštitu.

    Profesor James Naismith, direktor Instituta Rosalind Franklin, rekao je za BBC da vakcine i novi tretmani za kovid znače da je novi razvoj događaja “loša vijest, ali ne i smak svijeta”.

    Vodeća britanska doktorka: Nova varijanta korone je najznačajnija dosad
    Nova varijanta virusa korona je najznačajnija varijanta koju su naučnici dosad otkrili, rekla je juče direktorica britanske Agencije za zdravstvenu sigurnost Jenny Harries.

    “Ovo je najznačajnija varijanta virusa korona koju smo dosad uočili. Potrebna su hitna istraživanja kako bismo naučili više o tome koliko je zarazna, opasna i otporna na djelovanje vakcina”, rekla je Harries, a prenosi BBC.

  • U Srpskoj 14 smrtnih slučајеvа, još 218 zaraženih

    U Srpskoj 14 smrtnih slučајеvа, još 218 zaraženih

    Оd pоsljеdnjеg izvјеštаја о еpidеmiоlоškој situаciјi u Rеpublici Srpskој, u pоsljеdnja 24 čаsа, u Institutu zа јаvnо zdrаvstvо Rеpublikе Srpskе, izvršеnо је tеstirаnjе 733 lаbоrаtоriјskih uzоrаkа, а nоvi virus kоrоnа (SARS-CoV-2) pоtvrđеn је kоd 218 оsоbа, podaci su Institut zа јаvnо zdrаvstvо Rеpublikе Srpskе.

    Rаdi sе о 108 muškаrаca i 110 žеnа, оd kојih је 25 mlаđе, 124 srеdnjе i 69 stаriје živоtnе dоbi.

    Prеmа mјеstu prеbivаlištа, 58 оsоbа је iz Bаnjаlukе, 16 iz Biјеljinеm pо 12 iz Grаdiškе, Lаktаšа, Pаlа i Trеbinjа, pо оsаm iz Istоčnоg Nоvоg Sаrајеvа i Prnjаvоrа, pо sеdаm iz Dоbоја, Kоzаrskе Dubicе, Priјеdоrа i Sоkоcа, pо pеt iz Fоčе i Čеlincа, pо čеtiri iz Gаckа, Zvоrnikа, Rоgаticе i Šеkоvićа, pо tri iz Bilеćе, Brоdа, Tеslićа i Šаmcа, dviје iz Bеrkоvićа i pо јеdnа iz Dеrvеntе, Knеžеvа, Kоtоr Vаrоšа, Krupе nа Uni, LJubinjа, MОdričе, Ribnikа, Rudоg, Srpcа, Stаnаrа, Ugljеvikа i Šipоvа.

    U pоsljеdnjа 24 čаsa, Institutu zа јаvnо zdrаvstvо Rеpublikе Srpskе priјаvljеnо је 14 smrtnih slučајеvа. Rаdi sе о šеst muškаrаcа i оsаm žеnа, srеdnjе i stаriје živоtnе dоbi оd kојih su tri оsоbе iz Bаnjаlukе, pо dviје iz Dоbоја i Nоvоg Grаdа i pо јеdnа iz Biјеljinе, Dеrvеntе, Lаktаšа, Mоdričе, Mrkоnjić Grаdа, Priјеdоrа i Zvоrnikа.

    Dо sаdа је u Rеpublici Srpskој pоtvrđеnо 89.468 slučајеvа virusа kоrоnа, а prеminulо је ukupnо 5.148 оsоbа kоd kојih је pоtvrđеn tеst nа virus kоrоnа.

    Tеstirаnо је ukupnо 358.137 оsоbа.

    Ukupаn brој hоspitаlizоvаnih је 575, u Univеrzitеtskоm kliničkоm cеntru Rеpublikе Srpskе 234, а u оstаlim bоlnicаmа 357. Nа rеspirаtоru su 69 оsоba (35 u Univеrzitеtskоm kliničkоm cеntru Rеpublikе Srpskе, 34 u оstаlim bоlnicаmа).

  • Oružane snage BiH do kraja godine dobijaju četiri američka vojna helikoptera

    Oružane snage BiH do kraja godine dobijaju četiri američka vojna helikoptera

    Isporuka novih američkih helikoptera, namijenjenih Oružanim snagama Bosne i Hercegovine (OSBiH), trebala bi biti realizirana do kraja godine, kako je i ranije najavljeno.

    “U ovom trenutku imamo potvrdu da bi novi američki helikopteri Bell Huey II (vojne oznake UH-1H-II), trebali biti isporučeni Bosni i Hercegovini tokom narednog mjeseca (decembra), kako je i planirano, saopćilo je Ministarstvo odbrane BiH (MOBiH).

    Iz Ministarstva podsjećaju kako je Ugovor o nabavci četiri helikoptera vojne oznake “UH-1H-II”, potpisan 13. decembra 2019. godine u Sarajevu, ukupne vrijednosti 38,539.378 američkih dolara, od čega je Bosna i Hercegovina participirala s 4,360.000 dolara, odnosno 7,5 miliona KM.

    Preostali iznos osigurala je Vlada Sjedinjenih Američkih Država kroz sredstva iz američkih programa pomoći prijateljskim zemljama.

    Višenamjenski helikopter UH-1H-II Huey II modernizirana je, poboljšana i za održavanje jeftinija varijanta helikoptera opće namjene UH-1H Iroquois koji se nalazi u inventaru Brigade zračnih snaga i protuzračne odbrane OSBiH.

    “Ovom nabavkom Brigada će moći nastaviti i još bolje izvršavati zadatke zračnog prijevoza, medicinske evakuacije, gašenja požara, traganja i spašavanja, kao i ostale zadatke u ispunjavanju glavnih misija Oružanih snaga”, navode iz MOBiH.

    Istovremeno, preciziraju kako su pripadnici Brigade zračnih snaga i protuzračne odbrane OSBiH uspješno završili adaptacijsku obuku na helikopterima tipa UH-1H-II Huey II, koja je realizirala od 6. do 25. juna u Sjedinjenim Američkim Državama u Teksasu.

    “Nabavka novih letjelica ugovorena je uz veliku potporu Vlade SAD-a po principu ‘pristupa sveukupnim paketom’ (Total Package Approach), koji za spomenutu sumu podrazumijeva potpuni prijenos sposobnosti”, napominju iz MOBiH.

    Time je, kako nadalje navode, osigurana isporuka četiri helikoptera Bell Huey II, preobuka pilota i tehničara, isporuka rezervnih dijelova i potrošnih materijala za dvije godine i 300 sati leta godišnje, kao i isporuka alata i ispitnomjerne opreme za održavanje helikoptera, te je osigurano održavanje, odnosno isporuka zemaljske opreme za opsluživanje helikoptera i isporuka tehničke dokumentacije za zrakoplovno-tehničko održavanje.

    Prema podacima tvrtke “Bell”, više od 300 Huey II helikoptera je u posjedu 14 zemalja s više od 1,2 miliona sati leta u vojnim i drugim misijama.

  • Zbog širenja omikron soja ogroman pad cijena nafte

    Zbog širenja omikron soja ogroman pad cijena nafte

    Zbog pojave i širenja novog omikron soja koronavirusa te ograničenja koje vlade širom svijeta uvode, cijene nafte na svjetskom tržištu u velikom su padu. Ogroman pad zabilježen je i na finansijskim tržištima.

    Cijena američke WTI nafte je pala za 12,63 posto ili 9,85 dolara, na 68,16 dolara po barelu. Cijene međunarodne referentne Brent nafte pale su za 11,41 posto, ili 9,38 i sad se nalazi na 72, 86 dolara po barelu.

    Na naftnim tržištima ovo je najgori dan još od prvog vala pandemije iz aprila 2020. godine, piše Reuters. Tržišta negativno djeluju na moguće drastično smanjenje tražnje.
    Slični su trendovi i na svjetskim finansijskim tržištima, tako je index Dow Jones na berzi u New Yorku pao čak 905 bodova.

    Zemlje širom svijeta odlučile su u petak ograničiti putovanja iz Južne Afrike u svom nastojanju da zadrže novoidentifikovanu, i očigledno značajno razvijenu, varijantu koronavirusa, nazvanu omikron, od prelaska granica i većeg širenja.