Ujedinjena Srpska izjavila je saučešće porodici, prijateljima i radnim kolegama Suzane Rađen Todorić.
Sa veliko tugom i žaljenjem smo primili vijest o preranoj smrti Suzane Rađen Todorić. Saosjećamo se u bolu s njenom porodicom, prijateljima i radnim kolegama i izjavljujemo najiskrenije saučešće, navodi se u izjavi.
Podsjećamo, dugogodišnja urednica BN TV Suzana Rađen Todorić preminula je juče, nakon kraće bolesti, u bolnici u Bijeljini.
Najmanje pet osoba je poginulo, a 49 povrijeđeno u zemljotresu jačine 6,1 stepen Rihterove skale koji je pogodio jug Irana, javili su danas državni mediji.
Mediji prenose da je nakon prvog zemljotresa registrovano još 24 naknadnih potresa usljed smirivanja tla, od kojih je najjači bio 6,3 stepena Rihterove skale.
Zemljotres je registrovan u selu Sajeh Koš nedaleko od iranske obale Persijskog zaliva u provinciji Hormozgan.
“Sve žrtve stradale su u prvom zemljotresu i niko nije povrijeđen u dva jača potresa nakon što su ljudi napustili kuće”, rekao je zvaničnik oblasti Bandar Leng Foad Moradzadeh.
Državni mediji javljaju da je tokom proteklog mjeseca 150 potresa pogodilo zapadni dio provincije Hormozgan
Ukrajina sada ima “veoma jasnu evropsku perspektivu” , ali će “dug put” ka članstvu u EU “zahtijevati naporan rad”, saopštila je predsjednica Evropske komisije Ursula fon der Lejen.
Lideri EU su prošle nedjelje odobrili Ukrajini status kandidata, čime je formalno otvoren proces za koji se očekuje da može potrajati godinama prije nego što zemlja postane članice Unije koja sada čini 27 država, prenosi Rojters.
U današnjem obraćanju preko video-linka ukrajinskom parlamentu predsjednica EK je podvukla napredak zemlje na njenom putu ka članstvu u EU dok se brani od ruske invazije.
“Ukrajina sada ima veoma jasnu evropsku perspektivu. Zemlja je kandidat za pridruživanje Evropskoj uniji, nešto što je prije samo pet mjeseci izgledalo gotovo nezamislivo”, saopštila je Lejen.
Ona je još rekla da predstoji “dug put”, ali da će “Evropa biti na strani Ukrajine na svakom koraku, koliko god bude potrebno” i napomenula da su potrebne mnoge ključne reforme što je prije moguće.
“Sljedeći koraci su vam na dohvat ruke. Ali će zahtijevati naporan rad”, dodala je Ursula fon der Lejen.
Predsjednica EK je kao hitne potrebne mjere navela: usvajanje zakona o medijima, primjenu novih propisa koji umanjuju pretjeranu moć oligarha i imenovanje najviših antikorupcijskih zvaničnika, prenosi Rojters.
Njemačka ministarka spoljnih poslova Analena Berbok smatra da više ne treba gubiti vreme kada je riječ o približavanju zemalja zapadnog Balkana Evropskoj uniji.
Berbok se još jednom izjasnila za brz napredak u pogledu pristupa država zapadnog Balkana EU, piše Dojče vele (DW)
“Ne treba više gubiti vrijeme na integraciji i približavanju. Šest zemalja zapadnog Balkana ne samo što geografski pripadaju srcu Evrope, već i politički”, rekla je Berbok nakon razgovora sa novom slovenačkom ministarkom spoljnih poslova Tanjom Fajon u Berlinu.
Prema mišljenju Berbokove, ne smije postojati, kako je navela, “niša na Balkanu u kojoj bi se Rusija ili drugi akteri mogli učvrstiti”.
Što se tiče Bosne i Hercegovine, Berbok je rekla da se odluka o statusu kandidata ne donosi zbog unutrašnje političke situacije, gdje se, prema njenoj ocjeni, intenzivira kurs Republike Srpske na otcjepljenju od države u cjelini.
Snažne eksplozije potresle su ukrajinski grad Nikolajev u subotu rano ujutro, rekao je gradonačelnik Oleksandar Senkevič.Sirene za vazdušni napad oglasile su se pre eksplozija širom Nikolajevske oblasti, koja se graniči sa ključnom ukrajinskom izvoznom lukom Odesom. “U gradu se čuju jake eksplozije! Ostanite u skloništima!”, napisao je gradonačelnik Mikolajiva Senkevič na Telegramu.
Još nije poznato šta je izazvalo eksplozije, a Rojters nije mogao nezavisno da proveri istinitost izveštaja.
Eksplozije su sravnile sa zemljom deo stambene zgrade u petak dok su stanovnici spavali, što je poslednja u nizu ruskih raketnih napada, za koje Ukrajina tvrdi, da su usmereni na civile. U svom kasnonoćnom video obraćanju u petak, ukrajinski predsednik Volodimir Zelenski osudio je napade kao “svesni, namerno usmereni ruski teror, a ne grešku ili slučajan raketni napad”.
Kijev tvrdi da je Moskva pojačala svoje raketne napade dugog dometa, pogađajući civilne ciljeve daleko od linija fronta. Rusija kaže da je gađala vojna mesta. Portparol Kremlja Dmitrij Peskov citirao je predsednika Vladimira Putina koji je rekao „da ruske oružane snage ne napadaju civilne ciljeve“.
Ruski projektil pogodio je prepun tržni centar u centralnoj Ukrajini ranije ove nedelje, pri čemu je poginulo najmanje 19 ljudi. Hiljade civila je ubijeno otkako je Rusija izvršila invaziju na Ukrajinu 24. februara u, kako Moskva naziva “specijalnom operacijom” za iskorenjivanje nacionalista. Ukrajina i njeni zapadni saveznici kažu da je to ničim izazvan agresorski rat.
Stanovnici Serhijevke u blizini Odese nastavili su u subotu da pomažu spasilačkim službama u potrazi za preživelima u ruševinama devetospratnice, čiji je deo uništen u ranim jutarnjim napadima u petak. Udarni talas oštetio je zidove i prozore susedne stambene zgrade od 14 spratova. Pogođeni su i obližnji turistički kampovi.
Serhij Bračuk, portparol regionalne administracije Odese, rekao je da je potvrđeno da je 21 osoba, uključujući 12-godišnjeg dečaka, ubijena u Serhijevki. Među poginulima je i radnik Centra za rehabilitaciju dece, koji je u tom odmaralištu otvorila susedna Moldavija.
Napad na Serhijevku usledio je ubrzo nakon što je Rusija povukla svoje trupe sa Zmijskog ostrva, strateški važnog ostrva oko 140 km jugoistočno od Odese koje je zauzela prvog dana rata.
Prve količine šljive iz majevičkog kraja krenule su u Evropu, a zbog sporog prolaska granice proizvođači strahuju da će im prevoznici početi naplaćivati i čekanje, što bi ih uz poskupljenje prevoza gurnulo u debeli minus.
Rekao je to za “Glas Srpske” jedan od najvećih proizvođača šljive u Ugljeviku Darko Milošević, dodavši da će berba u punom jeku biti iduće sedmice i da proizvođači ne znaju šta ih čeka.
Kazao je i da je problem to što nema dovoljno rashladnih kapaciteta pa da ubrano voće stoji i čeka u hladnjači.
Član odbora Udruženja međunarodnih drumskih prevoznika tereta pri Spoljnotrgovinskoj komori BiH Nijaz Duraković rekao je da je u toku sezona izvoza lako kvarljive robe, šljive, krastavaca kornišona, maline, kupine i borovnice, te da je problem jer ta roba može ići samo preko graničnog prelaza Gradiška gdje Hrvatska obavlja fitosanitarni pregled.
Naglasio je da bi izvoznicima mnogo značilo da se u ova tri ljetna mjeseca nađe rješenje za brži prolazak granice. Duraković je rekao da, primjera radi, Srbija sa Mađarskom ima dogovor da 24 časa radi fitosanitarni pregled, a dogovorila je i sa Hrvatskom radne subote.
Radno vrijeme
Nijaz Duraković je pojasnio da fitosanitarna inspekcija s hrvatske strane radi samo radnim danima od sedam do 15 časova.
U Bratuncu će danas biti obilježeno 30 godina od srpskog stradanja u srednjem Podrinju i Birču, a parastos za 3.267 ubijenih Srba služiće Njegova svetost patrijarh srpski Porfirije.
Parastos – Foto: RTRS
ParastosFoto: RTRS
Iz Mitroplije dabrobosanske je najavljeno da će patrijarh srpski sa mitropolitom Hrizostomom, arhijerejima i sveštenstvom služiti Svetu arhijerejsku liturgiju u Crkvi Uspenja Presvete Bogorodice u Bratuncu, čime će početi obilježavanje 30 godina od stradanja Srba u ovoj regiji.
Nakon Svete arhijerejske liturgije, krenuće litija od hrama do groblja u Bratuncu, gdje će biti služen parastos za nastradale srpske civile i vojnike iz ovog kraja.
Kod centralnog spomen-krsta na bratunačkom groblju patrijarh će uz sasluženje arhijereja i sveštenstva služiti pomen stradalim Srbima.
Njegova svetost patrijarh srpski Porfirije će ovom prilikom posjetiti i Srebrenicu i Hram Pokrova Presvete Bogorodice.
Srpski član Predsjedništva BiH Milorad Dodik prisustvovaće u Bratuncu obilježavanju 30 godina od srpskog stradanja u srednjem Podrinju i Birču.
Za brojne zločine počinjene nad Srbima u srednjem Podrinju i Birču i za 3.267 srpskih žrtava, među kojima su oko polovina bili civili, niko nije odgovarao ni nakon 30 godina.
Organizatori ovog obilježavanja su Odbor Vlade Republike Srpske za obilježavanje tradicije oslobodilačkih ratova, Koordinacioni odbor za obilježavanje 30 godina srpskog stradanja regije Birač i Mitropolija dabrobosanska.
Tim istraživača sa Masačusetskog instituta za tehnologiju (MIT) istražuje radikalnu metodu za suzbijanje efekata klimatskih promjena. Kako su naveli u saopštenju za medije, predlažu da se koristi flota “svemirskih mjehurića”, površine Brazila, koja će iz svemira da odbija sunčevu svjetlost od Zemlje.
Dok neki naučnici upozoravaju da je geoinženjering opasno skretanje pažnje sa pravih rješenja potrebnih za smanjenje emisije gasova sa efektom staklene bašte, drugi tvrde kako moramo da uzmemo u obzir sve opcije. Tu dolaze svemirski mjehurići tima sa MIT-a.
“Svemirski mjehurići” su sigurniji oblik solarnog geoinženjeringa
Metoda tima sa MIT-a je novi oblik solarnog geoinženjeringa, koji je projektovan tako da se sunčeva svjetlost odbija iz svemira, kako bi se Zemlja ohladila i kako bi se spriječile najgore posljedice klimatskih promjena. Najšire proučavana tehnika solarnog geoinženjeringa uključuje ubrizgavanje reflektujućih čestica aerosola u gornju atmosferu. Međutim, potencijalni negativan uticaj takve metode još nije u potpunosti shvaćen, što znači da je daleko od toga da se na to računa kao održivu opciju.
Pristup naučnika sa MIT-a bio bi malo drugačiji. Umjesto ubrizgavanja čestica u zemljinu atmosferu, njihova pristup bi odbijao sunčevu toplotu iz svemira, daleko od naše atmosfere.
Istraživači proučavaju mogućnost pozicioniranja štita napravljenog od “svemirskih mjehurića” u Lagranžovoj tački 1, koja je relativno stabilna orbitalna tačka u svemiru, gdje se gravitaciono privlačenje Zemlje i Sunca izjednačava. Svemirski teleskop Džejms Veb, na primer, nalazi se u Lagranžovoj tački 1.
Najveća prepreka za ovu metodu je bez sumnje u logistici. Naučnici sa MIT-a vjeruju da bi štit od mjehurića morao biti otprilike veličine Brazila. Međutim, oni vjeruju da bi mjehurići mogli biti proizvedeni u svemiru, smanjujući sve troškove lansiranja. Trenutno eksperimentišu u laboratoriji sa “svemirskim mjehurićima” napravljenim od silicijuma.
U saopštenju za javnost, oni su objasnili kako su u “preliminarnim eksperimentima uspjeli da naduvamo mjehur od tankog filma na pritisku od 0,0028 atmosfera i da ga održimo na oko -50° Celzijusa (da bismo aproksimirali svemirske uslove nultog pritiska i blizu nule) temperatura.”
Da li bi solarni geoinženjering mogao da posluži kao splav za spasavanje čovječanstva?
Ono što je najvažnije, istraživači sa MIT-a su takođe napisali da bi njihovo solarno geoinženjering rješenje bilo “potpuno reverzibilno”, što vjerovatno znači da bi mjehurići mogli brzo da puknu ako otkrijemo da imaju neželjeni efekat na našu planetu.
Ovo je veoma važno, jer tek treba da u potpunosti shvatimo svu složenost samih klimatskih promjena, a kamoli metoda geoinženjeringa.
U intervjuu za Diskaveri magazin, Linda Šnajder, međunarodna stručnjakinja za klimatsku politiku, upozorava da “Čak i naše razumijevanje klimatskih promjena koje trenutno izazivamo nenamjerno, još uvijek ima ograničenja, posebno kada su u pitanju uticaji u budućnosti. Naše razumijevanje šta bi se desilo ako bismo namjerno manipulisali klimom na globalnom nivou je još manje”.
Potrebno je, naravno, više istraživanja, uprkos činjenici da su “svemirski mjehurići” na papiru sigurniji oblik solarnog geoinženjeringa. Međutim, ako najgori efekti klimatskih promjena ipak postanu stvarnost, kao što će vjerovatno postati kako stvari stoje, ovaj prijedlog bi mogao da posluži kao vitalni splav za spasavanje čovječanstva.
Na samitu NATO ovog četvrtka u Madridu, koji su lideri zapadnih zemalja proglasili istorijskim, superlativi su letjeli svuda okolo.
Generalni sekretar Jens Stoltenberg je skup nazvao transformativnim i dalekosežnim, predviđajući da će odluke koje su donijete „obezbijediti da Alijansa čuva mir, sprečava sukobe i štiti naše građane i naše vrijednosti“, piše Politiko u tekstu značajnog naslova „Da bismo spasili NATO, moramo ga uništiti“.
Ali iza te idile međusobnog tapšanja po ramenima i hvale, vidjelo se, ocjenjuje “Politiko”, da jedinstvo alijanse može biti dugo kilometar, ali samo centimetar duboko i da je kolektivno osjećanje smisla NATO postojanje varira među 30 zemalja članica, prenosi Blic.
Činjenica da su lideri Rusiju, koja je prijeti Evropi najmanje od 2007. godine, proglasili za „najznačajniju i najdirektniju prijetnju” bezbjednosti, miru i stabilnosti evroatlantskog regiona, više je isticanje očiglednog nego naznaka velike strategija, ocjenjuje Politiko.
Privlačenje Švedske i Finske Alijansi, koje je Stoltenberg proglasio za dostignuće, više je rezultat nečega što bi se pristojno moglo nazvati ucjenom Redžepa Tajipa Erdogana nego uspješne visoke diplomatije sa ciljem da jedni drugima pomognu u odbrani, pišu u Politiku, navodeći da je turski predsjednik i dvije zemlje držao „za taoce“ kako bi od SAD dobio ono što je želio, nove avione F-16.
Takve mahinacije i dogovori ispod stola čine da NATO djeluje više kao zaštitni reket nego kao zajednica koja dijeli iste vrijednosti, piše “Politiko”, pitajući da li se uopšte može računati da će Turska poslati svoju vojsku u slučaju da dođe do ruske invazije na Baltičke države. Odgovor “Politika” je – teško.
U Politiku navode da članstvo Erdogana i Viktora Orbana u Alijansi ne samo da podriva tvrdnje NATO da je to zajednica koja deli liberalne vrijednosti, već ih i ismijava, a nisu jedini koji podrivaju legitimitet NATO.
Sve do invazije Rusije na Ukrajinu 24. februara, Francuska i Njemačka su i dalje maštale o „strateškoj autonomiji“, odnosno oslobađanju od američkog uticaja i preuzimanju brige Evropljana o sopstvenoj bezbjednosti. Kako pišu u Politiku, samo nekoliko nedjelja prije invazije, istaknuti njemački političari, uključujući ministarku spoljnih poslova Analenu Berbok, zahtijevali su da SAD povuku sve nuklearne bojeve glave sa njemačke teritorije. Napad na Ukrajinu doveo je do toga da su njemački političari, koji su godinama ignorisali pozive Vašingtona da prestanu sa dijetom njemačke vojske i počnu da doprinose vojnom savezu, preko noći postali veliki pristalice NATO.
Ova nova posvećenost NATO, ocjenjuje “Politiko”, rezultat je straha, a ne ubjeđenja, a lijepak koji vezuje Alijansu nije jedinstvo vizije, već instinkt članica da se sakriju pod američkim nuklearnim štitom. Ovo nije dovoljno da se Alijansa održi na okupu, pogotovo što Vašington počinje da sumnja da ostale članice žele da im prepuste najteži posao, prenosi Jutarnji list.
Reakcija na rusku invaziju na Ukrajinu, koja predstavlja najveću pretnju slobodnom svijetu od Drugog svjetskog rata, nije bila ujednačena među državama članicama NATO – dok su neke, poput Poljske, baltičkih država, SAD i Velike Britanije, bili veoma velikodušni sa vojnom pomoći i podrškom, drugi nisu ni približno toliko posvećeni naoružavanju ukrajinske vojske. Dobar dio evropske javnosti podeljen je oko toga koliko daleko treba ići u suprotstavljanju Vladimiru Putinu, dijelom i zbog toga što njihove vlade nisu saglasne o stepenu ugroženosti celog kontinenta od strane Rusije.
Ako Ukrajina nastavi da gubi teritoriju i ljudske živote jer joj nedostaju odbrambeni resursi, smatra “Politiko”, krivica će biti na NATO.
SAD troše 3,5 odsto BDP na odbranu, više nego duplo od nekih članica NATO, a poslije terora predsjednika Donalda Trampa, koji je prijetio povlačenjem iz Alijanse, njegov nasljednik Džo Bajden je promijenio kurs i sada najavljuje veći američki vojno prisustvo na evropskom kontinentu. Međutim, kako pišu u Politiku, nema garancije da bi budući predsjednik SAD mogao da nastavi Bajdenovu politiku prema Alijansi.
To ne znači da će se SAD povući iz NATO, navodi Politiko, ali bi zbog sopstvenih problema sa Kinom moglo da znači da će biti manje zabrinute za situaciju u Evropi. Zbog toga, kako sugeriše “Politiko”, NATO treba da sprovede radikalnu reformu, prestane da se oslanja isključivo na SAD i protjera zemlje članice koje ne poštuju osnovne demokratske norme iz Alijanse. Isto tako, članice koje ne ulažu dovoljno u sopstvenu odbranu, pišu u “Politiku”, treba da budu upućene da traže bezbjednosne garancije negdje drugdje, van Alijanse.
– U vojnim krugovima kontroverzna je taktika uništavanja grada da bi se on spasio. U slučaju NATO nema druge opcije – zaključuje Politiko.
Evropska komisija je saopštila da ne može i da ne treba da pronađe tekstualne poruke koje je Ursula fon der Lajen razmenila sa šefom kompanije “Fajzer”.
To je podstaklo njen spor sa internim nadzornim telom EU.Komisija je branila svoje pravo da ne vodi evidenciju o tekstualnim porukama svoje predsednice Fon der Lajen, objavio je u sredu zvanično nadzorno telo EU, Evropski ombudsman, koji je sproveo početnu istragu nakon žalbe na nedostatak transparentnosti. U oštrom prekoru izrečenom u januaru, ombudsman Emili O’Rajli optužila je izvršnu vlast EU za loše postupanje. Ona je rekla da tekstualne poruke koje se tiču politika i odluka EU treba tretirati kao dokumente koji podležu pravilima o transparentnosti EU. Saga, poznata kritičarima kao Dilitgejt (Deletegate, igra rečima po uzoru na “Votergejt”) nastala je nakon što je Njujork tajms objavio u aprilu 2021. da je Fon der Lajen razmenila tekstualne poruke sa izvršnim direktorom Fajzera Albertom Burlom, uspostavljajući vezu koja je otključala unosne poslove za vakcine protiv korona virusa koje spasavaju život.
Ubrzo po objavljivanju teksta u Njujork tajmsu, novinari su tražili Evropskoj komisiji uvid u te poruke, pozivajući se na Zakon o slobodi informisanja EU. Međutim, Komisija je odbila zahtev, pozivajući se na svoja važeća pravila.
Slično je u novembru prošao i zvanični zahtev iz Evropskog parlamenta. Naime poslanica iz Holandije Sofi int Felt je htela da zna da li su pomenute poruke obrisane – i ako jesu, na osnovu kojih kriterijuma. Međutim, potpredsednica Evropske komisije Vera Jurova u svom odgovoru se nije ni osvrnula na ovo pitanje. U pisanom odgovoru se navodi da su SMS i druge kratke poruke po prirodi “kratkog veka… i u principu ne sadrže važne informacije o politici, aktivnostima ili odlukama komisije” te se stoga načelno ne arhiviraju.
Komisija je kasnije odbila zahtev novinara na osnovu prava na slobodu informisanja da dostavi tekstualne poruke, što je izazvalo žalbu ombudsmanu.
Prvobitni izveštaj ombudsmana otkrio je da komisija nije pokušala da pronađe te SMS poruke. Kritikujući način na koji je zahtev za informacije tretiran, O’Rajli je naredila zvaničnicima da potraže tekstove.
“Ne moraju se sačuvati sve tekstualne poruke. Ali tekstualne poruke jasno potpadaju pod zakon o transparentnosti EU i zato one koje su relevantne treba sačuvati. Nije kredibilno tvrditi drugačije”, navodi se na sajtu ombudsmanke.
U prkosnom odgovoru, komisija je rekla da nije mogla da pronađe poruke jer se takvi “kratkotrajni, efemerni dokumenti ne čuvaju” i “nisu u posedu institucije”.
“Komisija može da potvrdi da potraga koju je preduzeo predsednički kabinet (najviši zvaničnici) za relevantnim tekstualnim porukama koje odgovaraju zahtevu za pristup dokumentima nije dala nikakve rezultate”, navodi se u odgovoru potpredsednika komisije Vere Jurove.
Komisija je ponovila da ne vidi potrebu za čuvanjem tekstualnih poruka, tvrdeći da ne sadrže važne informacije.
“Zbog svoje kratkotrajne i efemerne prirode, tekstualne i trenutne poruke uopšte ne sadrže važne informacije koje se odnose na politike, aktivnosti i odluke komisije”, navodi se u saopštenju. Ombudsmanka je opisala odgovor komisije kao “problematičan u nekoliko tačaka”, ali se uzdržala od daljih komentara do formalnog zaključka koji se očekuje za nekoliko nedelja.
Ketlin Van Brempt, belgijska socijaldemokratska poslanica u Evropskom parlamentu koja predsedava specijalnim komitetom Evropskog parlamenta za kovid-19, opisala je odgovor komisije kao neprihvatljiv.
“Potpun nedostatak transparentnosti koristi industriji, a ne evropskim građanima”, rekla je ona.
Evropska ombudsmanka, koji je zadužena za istragu pritužbi na institucije EU, ranije se već bavila vezama između Komisije i privatnih kompanija.
Godine 2018. O’Rajli je zamerila izvršnoj vlasti EU što nije preduzela mere nakon što je prethodni predsednik preuzeo posao u Goldman Saksu. Ona je rekla da je novi posao Žozea Manuela Baroza izazvao “ozbiljnu zabrinutost javnosti” i da je komisija trebalo da ispita da li je prekršio zakonsku obavezu da postupa sa “integritetom i diskrecijom” prilikom napuštanja funkcije.
Nedavno je rekla da komisija rizikuje “podrivanje integriteta” administracije EU bez strožih ograničenja za prelazak višeg osoblja u privatni sektor.