Predsjednik Narodne skupštine Republike Srpske dr Nenad Stevandić poručio je u Budimpešti da evropski put Bosne i Hercegovine mora biti zasnovan na poštovanju ustavne strukture, ravnopravnosti i unutrašnjem dogovoru, bez nametanja rješenja spolja.
Stevandić je učestvovao na 12. Konferenciji predsjednika parlamenata Jugoistočne Evrope, uz učešće predsjednika parlamenata zemalja Višegradske grupe, gdje je govorio o stanju proširenja u regionu. Obraćajući se u ime Narodne skupštine Republike Srpske, istakao je da je rasprava o proširenju istovremeno i rasprava o principima na kojima Evropa počiva.
„Proces evropskih integracija nije sporno pitanje za Republiku Srpsku. Mi podržavamo evropski put Bosne i Hercegovine. Ali evropski put ne može biti put ustavne erozije, niti put političke centralizacije koja nije rezultat unutrašnjeg dogovora“, naglasio je Stevandić.
On je ukazao na, kako je naveo, nedosljednost u procesu proširenja Evropske unije. Prema njegovim riječima, od zemalja kandidata se zahtijeva puna primjena evropskih standarda, dok se istovremeno u pojedinim slučajevima tolerišu mehanizmi koji nisu u skladu sa principima vladavine prava.
„Ako Evropa insistira na vladavini prava, onda ona mora biti univerzalna. Ako govorimo o demokratiji, odluke moraju donositi izabrane institucije“, poručio je Stevandić.
Govoreći o ustavnoj strukturi BiH, podsjetio je da je ona utemeljena Dejtonskim mirovnim sporazumom i da je Republika Srpska ustavni entitet sa jasno definisanim nadležnostima. Posebno je ukazao na postojanje institucije visokog predstavnika i bonskih ovlašćenja, ocjenjujući da takvi mehanizmi odstupaju od evropskih standarda.
„Stabilnost Bosne i Hercegovine ne može se graditi na instrumentu bonskih ovlašćenja. Ona se može graditi isključivo na unutrašnjem dogovoru konstitutivnih naroda i entiteta“, rekao je on.
Stevandić je naglasio da Republika Srpska ostaje posvećena dijalogu i da ne odbija razgovore, ali da dijalog podrazumijeva ravnopravnost. Poručio je da Jugoistočna Evropa nije periferija Evrope, te da dugotrajna neizvjesnost u procesu proširenja slabi reformsku motivaciju i stvara prostor za nestabilnost.
„O Republici Srpskoj i Bosni i Hercegovini mora se razgovarati sa nama, a ne o nama. Bez uključivanja legitimno izabranih institucija nema trajnog rješenja“, istakao je Stevandić.
Osvrnuvši se na širi geopolitički kontekst, naveo je da je Evropska unija nastala kao odgovor na istorijske podjele i da njena politika treba da počiva na pragmatizmu, ekonomiji, energiji i sigurnosti, a ne na retorici koja produbljuje podjele. Kao primjer je izdvojio politiku Mađarske i stavove premijera Viktora Orbana, ocjenjujući da predstavljaju „glas pragmatizma“ u evropskoj raspravi.
Zaključujući obraćanje, Stevandić je poručio da proces proširenja mora biti zasnovan na ravnopravnosti i poštovanju specifičnosti svake države, te da Evropa treba da se gradi na dogovoru, a ne na nametanju.
Komentariši