Kristijan Šmit, kojeg institucije Republike Srpske ne priznaju za visokog predstavnika u Bosni i Hercegovini jer nije imenovan od strane Savjeta bezbjednosti UN, na toj funkciji se nalazi od avgusta 2021. godine. Tokom više od četiri godine mandata ostvario je značajna primanja, koja prema dostupnim informacijama dostižu nekoliko miliona evra.
Prema navodima predsjednika Republike Srpske Milorada Dodika, Šmitova osnovna plata u OHR-u iznosi oko 24.000 evra mjesečno. Kada se na to dodaju naknade za odvojeni život, putne troškove i druge beneficije, ukupan mjesečni iznos može dostići oko 41.000 evra, odnosno približno pola miliona evra na godišnjem nivou. Na ta primanja se ne plaća porez ni u BiH ni u Njemačkoj.
Analitičari ocjenjuju da visina Šmitovih primanja predstavlja dodatni razlog zbog kojeg on ne želi da odustane od funkcije. Njegova primanja porede se sa platama vodećih njemačkih zvaničnika, uključujući i kancelara, čija bruto plata iznosi oko 30.000 evra mjesečno, te sa članovima upravnih odbora velikih njemačkih kompanija.
Budžet OHR-a za 2024. godinu iznosio je 5,8 miliona evra, a procjene pokazuju da približno deset odsto tog iznosa odlazi na primanja visokog predstavnika. Najveći finansijski doprinos OHR-u daju Sjedinjene Američke Države, dok je Rusija od 2022. godine obustavila uplate.
Svi prethodni visoki predstavnici takođe su ostvarivali visoka primanja. Karl Bilt je za 18 mjeseci zaradio 450.000 evra, dok su Miroslav Lajčak i Kristijan Švarc-Šiling imali približne iznose. Karlos Vestendorp je za nešto više od dvije godine mandata zaradio oko 625.000 evra, a Volfgang Petrič za 32 mjeseca oko 800.000 evra. Pedi Ešdaun je bio među najplaćenijima, sa ukupno 1,1 milion evra, dok je Valentin Incko, koji je dužnost obavljao više od 12 godina, zaradio između 1,7 i 1,9 miliona evra.
Ekspert za međunarodno pravo Srđan Perišić ocjenjuje da su primanja visokih predstavnika neadekvatna u odnosu na rezultate koje su postigli u BiH. On smatra da bi zatvaranje OHR-a doprinijelo većoj odgovornosti domaćih političkih aktera i podstaklo dijalog.
Perišić ističe i da status Kristijana Šmita u BiH pokazuje činjenica da ga obezbjeđuju pripadnici njemačkih bezbjednosnih službi, a ne strukture UN, što bi bio slučaj da je imenovan po proceduri Savjeta bezbjednosti.
Komentariši