“Njujork tajms” u današnjem tekstu pod naslovom ” Srpski lider odbija etiketu mali Putin” između ostalog piše o poziciji i ulozi srpskog predsjednika Aleksandra Vučića u kontekstu rata u Ukrajini i navodnog uticaja Rusije u regionu, odnosa sa Prištinom i posljednjom krizom, odnosa sa Zapadom, konstatujući da je Vučiću preko glave da ga zovu “mali Putin” koji navodno želi da izvrši agresiju prema slabim balkanskim susjedima.
Njujorški list se na početku teksta osvrće na Vučićevu ironičnu primjedbu da je “visok dva metra”, aludirajući na poređenje sa Putinom koji je niži, prenosi Blic.
– Iza Vučićeve opaske o visini, vreba ozbiljno pitanje koje muči Balkan i okupira zapadne diplomate: da li Rusija, koja je zaglibila u brutalnom ratu u Ukrajini, koristi Srbiju da podstakne podjele u Evropi i izazove ponovni sukob u bivšoj Jugoslaviji da bi odvratila NATO od bitke koja bjesni na Istoku – pita autor teksta, inače dopisnik iz regiona.
U tekstu se konstatuje da su se ovi strahovi rasplamsali prošle nedjelje kada je otvorena rasprava između Srbije, za koju se navodi da je istorijski vezana za Rusiju, kao i religijom i dubokim neprijateljstvom prema NATO, i “bivše srpske pokrajine” Kosova dovela do nemira, što je upalilo alarm u NATO.
Autor teksta pri tome navodi poruku američkog ambasadora u Srbiji Kristofera Hila koji je, između ostalog i u veoma čitanom intervjuu za “Blic” rekao, da su Srbi uprkos ruskom uticaju u srpskom energetskom sektoru i uprkos pokušajima plasiranja dezinformacija odlučili da njihova budućnost bude sa Evropom i Zapadom.
“Njujork tajms” ocjenjuje i da su ruski mediji i društvene mreže mjesecima “pumpali” zapaljive izvještaje o tome kako Srbi na Kosovu i u BiH trpe nepodnošljivu presiju, navodeći da to liči na rusku propagandu o patnji Rusa koji žive u Ukrajini, i da su time ohrabrili srpske nacionaliste orijentisane proruski.
U tekstu se podsjeća i na to da gnjev Srba koji i dalje žive na Kosovu, tinja godinama, ali da su se tenzije opasno podigle 31. jula kao odgovor na plan kosovskih vlasti o zabrani srpskih tablica i ličnih karata od 1. avgusta, i navodi reči bivšeg gradonačelnika Zubinog Potoka Slaviše Ristića da nikada ne bi dobrovoljno stavio kosovske tablice na svoj automobil jer bi to značilo priznavanje kosovske nezavisnosti.
– A to je nešto što skoro svi Srbi, uključujući i predsjednika Vučića, odbacuju – konstatuje list.
Kada je riječ o strahovima od ozbiljnijeg sukoba zbog pitanja tablica i dokumenata, “Njujork tajms” podsjeća na nedavne Hilove riječi, koji je rekao da je “čuo da su ratovi počinjali zbog zemlje, novca, čak i zbog lijepih žena”, ali da bi ovo bio “prvi put da je čuo da je rat počeo zbog registarskih tablica”.
Pažnju autora “Njujork tajmsa” zavrijedila je izjava funkcionera SNS Vladimira Đukanovića o “denacifikaciji Balkana”, što je, kako ocjenjuje u tekstu, ponavljanje ruske priče u Ukrajini i ponavljanje ideje iz devedesetih o pravljenju velike Srbije, ali i Vučićeva konstatacija da je Đukanovićeva izjava “glupa” i “neodgovorna” i da Srbija već ima svoju zemlju i da nije zainteresovana za širenje granica i ulaženje u bilo kakvog sukoba sa susedima.
“Njujork tajms” pominje i Milorada Dodika i Bosnu i Hercegovinu, navodeći da se Rusija smatra kao neko ko ohrabruje Dodikove “secesionističke ambicije”, ali dodaje i da Vučića diplomate iz regiona vide kao nekoga ko obuzdava te ambicije i prenosi Vučićeve riječi da je Srbija uvijek podržavala teritorijalni integritet BiH definisan Dejtonskim sporazumom.
“Njujork tajms” navodi Vučićeve riječi da je Srbija u škripcu između zavisnosti od Rusije u energetici i diplomatskoj podršci oko Kosova, i zahtjeva sa Zapada da se kazni Moskva za invaziju na Ukrajinu.
List između ostalog podseća i da je Putin nekoliko puta citirao vojnu intervenciju NATO prilikom podrške otcjepljenju Kosova 1999. godine kao opravdanje za rusku agresiju nad Ukrajinom.
– Putin koristi i pametno uči od vaših grešaka, koje nikada nećete priznati – kazao je Vučić, obraćajući se, kako ističu u “Njuork tajmsu”, Zapadu.
List istovremeno podsjeća da je Srbija u martu podržala rezoluciju UN kojom se traži od Rusije da zaustavi invaziju na Ukrajinu, ali i na Vučićev stav da Srbija Rusiji neće uvesti sankcije i ocjenjuje da je srpsko odbijanje da uvede sankcije dalo ‘municiju’ onima koji vide Vučića kao rusku marionetu”.
“Njujork tajms” tako primjećuje da je premijer privremenih prištinskih institucija Aljbin Kurti nazvao Vučića “malim Putinom”, dok je Vučić za Kurtija rekao da “želi da bude mali Zelenski koji se bori protiv malog Putina”.
Autor tekst zaključuje Vučićevim riječima da je Kurtijev narativ, “da je Vučić strašni nacionalista koji želi da se bori protiv svih, ali da to nije uopšte tačno”.
