Ruski predsjednik Vladimir Putin koristi hranu kao oružje tako što blokira ukrajinski izvoz žita, rekao je danas portparol savjetnika za nacionalnu bezbjednost Bele kuće Džon Kirbi.
On je naveo da američki predsjednik Džozef Bajden razmatra mogućnosti kako da se žitarice blokirane u ukrajinskim lukama prevezu na tržište.
– Predsjednik Putin, bez šale, koristi hranu kao oružje. Nazovimo to pravim riječima, za njega je hrana oružje – rekao je Kirbi, prenosi Rojters.
Tema Ukrajine iscrpljena je u Savjetu bezbjednosti UN, jer zapadne zemlje nisu u stanju da kažu bilo šta novo, objavio je prvi zamjenik stalnog predstavnika Rusije u UN Dmitrij Poljanski na “Telegramu”.
On je naveo da je opšti utisak sa sastanka Savjeta bezbjednosti UN o podsticanju na nasilje u kontekstu situacije u Ukrajini taj da je Rusija, zapravo, jedina držala teme, pozivajući ukrajinske političare da potkrijepe svoje riječi.
“Svi zapadni političari upali su u staru pjesmu o generalnoj zlobi Rusije. Sve neosnovano, kao i obično”, napisao je Poljanski.
Prema njegovim riječima, ukrajinski predstavnik u UN nije se usredsredio na citate i promjere, već je uporno govorio kako je nemoguće razgovarati sa Rusijom i vjerovati Moskvi, prenio je TASS.
“Djeluje kao da je pacifizovanje Ukrajine koje vrše njeni zapadni saveznici njegova najgora noćna mora. Uopšteno, tema Ukrajine u Savjetu bezbjednosti se potpuno iscrpljuje. Naši protivnici ne mogu da kažu ništa novo”, dodao je Poljanski.
U Ukrajinu je stigla prva isporuka teškog naoružanja u vidu samohodnih haubica koje je Berlin poslao toj zemlji.
“Pancerhaubice 2000 konačno su postale deo aresenala haubica ukrajinske artiljerije”, objavio je ukrajinski ministar odbrane Oleksij Reznikov na Tviteru i zahvalio nemačkoj koleginici Kristini Lambreht.
Pancerhaubice 2000 spadaju u najmoćnije artiljerijsko oružje kojim Bundesver raspolaže i mogu da pogode metu na udaljenosti do 40 kilometara, prenosi Gardijan.
Iako je Odesa, grad na jugozapadu Ukrajine koji mnogi nazivaju biserom Crnog mora, nekoliko puta bila na meti napada ruske vojske, građani u ovom gradu se svakodnevno trude da aktivnosti u gradu održavaju i kao prije početka invazije.
Prije nekoliko dana, vrata stanovnicima je ponovno otvorila Odeška opera, a prije izvođenja predstave intonirana je ukrajinska himna dok su se u pozadini redale fotografije pšenice koja se njiše na vjetru.
“Vi ste duša ove opere i mislimo da je veoma važno da nakon 115 dana tišine pokažemo da smo u stanju izvesti predstavu. U slučaju sirena, molimo vas da se krećete prema skloništima u okviru pozorišta”, rekla je pozorišna službenica, piše New York Times.
Tokom reportaže, novinari New York Timesa su se osvrnuli kako na prošlost, tako i na sadašnjost Odese.
“Nije tajna da ruski predsjednik priželjkuje Odesu kao luku ključnu za ekonomiju Ukrajine, kao grad koji je bio dio Ruskog Carstva, ali i SSSR-a”, navodi se u reportaži.
Takođe, ono što Odesu karakteriše jesu i različitosti koje, prema riječima stanovnika, Putin želi uništiti.
“Odesa je kao poseban nacionalni identitet”, rekao je Grigorij Barats, član jevrejske zajednice u ovom gradu.
Povodom dolaska novinara New York Timesa, vrijeme za intervju izdvojio je i gradonačelnik ovog grada Genadij Truhanov koji je naglasio kako je izuzetno važno održati život u gradu kao što je Odesa uprkos problemima.
“Važno je pokazati da je Odesa živa, da je Ukrajina živa. Želimo da stvaramo i živimo, dok je put ruskih okupatora ubijanje i smrt. Ako bi se gospodin Putin usudio udariti na zgradu opere, mržnja s kojom bi se suočio širom svijeta je nezamisliva”, rekao je Truhanov.
Iako se za Truhanova mnogo godina smatralo kako je proruski orijentiran, gradonačelnik grada postao je otvoreni branilac ukrajinske ideje o nezavisnosti.
“Tužan sam što vidim da Rusija uništava svoje tvrdnje da su nacija kulture. Da li bi Putin mogao bombardovati centar Odese? Svako ko je sposoban za Buču, Mariupolj, za ono što se dešava u Nikolaevu, sposoban je za sve. To smo naučili”, rekao je gradonačenik.
Ipak, priznao je kako se zbog svojih stavova suočava s pritiskom dijela stanovnika ovog grada. Pritisak se ogleda i u činjenici da se od njega traži da preimenuje ulicu blizini Gradske uprave koja nosi ime po ruskom pjesniku Aleksandru Puškinu koji je jedan dio života upravo boravio u Odesi.
“Ne. Neću to podržati. Odesa je interkulturalna prijestolnica Ukrajine. Zabrinut sam rastom mržnje prema svemu što je rusko”, zaključio je u intervjuu za New York Times gradonačelnik Odese Genadij Truhanov.
Uprkos tome što su brojčano nadjačane u smislu artiljerije, ukrajinske trupe “sve više će sticati prednost kako napredno zapadno oružje bude stizalo na ratište”, smatra penzionisani američki general-pukovnik Mark Hertling i dodaje da snage Kremlja i dalje gube osoblje i opremu te pate od niskog morala.
Hertling, inače bivši zapovednik američkih kopnenih snaga u Evropi, kaže: “Ruski moralni i psihološki uslovi su izuzetno loši i ne poboljšavaju se.”
zvori izvještavaju o lošim uslovima i veoma lošem vođstvu – dodaje on pa navodi i da Rusima sledi nokaut na ratištu, prenosi Index.hr.
– To je bokserski meč teške kategorije. U dva mjeseca borbe još nije bilo nokauta na ratištu. Do tog nokauta će doći kako se ruske snage iscrpljuju – rekao je Hertling.
Prvi strani brod, turski “Azov Konkord” napustio je luku Marijupolj, duž koridora koji je organizovala ruska vojska, javila je danas ruska agencija TAS S.
Brod “Azov Konkord” krenuo je ka Novorosijsku, a kapetan Ivan Babenkov rekao je da brod ne prevozi nikakav teret.
Turski brod je popravljen nakon što je pretrpio štetu od ukrajinske vojske, a angažovani su novi članovi posade, navodi ruska agencija.
Ova informacija nije potvrđena iz nezavisnih izvora.
Rusko Ministarstvo spoljnih poslova saopštilo je danas da je zatražilo od ambasadora EU u Moskvi Markusa Ederera hitno uspostavljanje tranzita robe ka Kalinjingradu.
U saopštenju se navodi da će Moskva preduzeti mjere odmazde ako situacija ne bude poboljšana.
Ederer je pozvan na razgovor zbog antiruskih restrikcija za tranzit robe između Kalinjingrada i ostatka Rusije.
Članica EU Litvanija zatvorila je željeznički koridor od Rusije do Kalinjingrada za određenu robu, uključujući građevinski materijal, metale i ugalj, kao odgovor na nove sankcije Unije koje su stupile na snagu u subotu, 18. juna.
Rusko Ministarstvo odbrane saopštilo je danas da su ruske rakete pogodile aerodrom u blizini ukrajinskog lučkog grada Odese, javile su ruske novinske agencije.
U saopštenju se navodi da je napad izveden kao odgovor na ukrajinski napad na platforme za proizvodnju gasa u Crnom moru.
Zvaničnici Krima rekli su da je Kijev gađao crnomorske platforme za bušenje u vlasništvu jedne krimske naftne kompanije.
Predsednik Rusije Vladimir Putin najavio da će do kraja godine ruska vojska dobiti najsavremenije naoružanje.
“Nastavićemo da razvijamo i jačamo naše oružane snage, uzimajući u obzir potencijalne vojne pretnje i rizike, a na osnovu lekcija savremenih oružanih sukoba, i unapredićemo njihovu borbenu snagu“, rekao je Putin obraćajući se diplomcima vojnih fakulteta.
Putin je zatim rekao da je izvedeno uspešno testiranje teške interkontinentalne balističke rakete sarmat.
“Planirano je da do kraja godine prvi kompleks bude u primeni u vojsci”, rekao je Putin.
Zatim je rekao i da se najsavremeniji antiraketni sistem i protivvazdušni odbrambeni sistem S-500 već doprema ruskim oružanim snagama.
“Među prioritetnim oblastima je opremanje trupa novim sistemima naoružanja koji će odrediti borbenu efikasnost vojske i mornarice u narednim godinama i decenijama“, istakao je Putin.
Po svojim karakteristikama, dometu i brzini leta, raketa sarmat nema pandane u svetu. Može da napada ciljeve i kroz Severni i Južni pol, savladavajući sisteme protivraketne odbrane, i takođe može da pogodi mete bilo gde u svetu, tvrde ruski eksperti.
Smještena na sjeveroistoku Poljske kod jugoistočne granice Litvanije, uska strateška teritorija poznata kao koridor Suvalki ponovo se našla u fokusu odbrambenih vojnih krugova kako se ruska invazija na Ukrajinu bliži petom mjesecu.
Zapadni vojni planeri upozoravaju da će područje, koje se proteže dužinom od 100 kilometara duž litvansko-poljske granice, između Bjelorusije na istoku i ruske enklave Kaljiningrad na zapadu, vjerovatno biti jedna od prvih meta ruskog predsjednika Vladimira Putina, ukoliko se rat u Ukrajini eskalira i njegove snage uđu u kinetičku konfrontaciju sa NATO, piše Politiko, nazivajući koridor “najopasnijim mjestom na svijetu”.
Region Suvalkija, čija se topografija u Prvom svjetsku ratu pokazala kao prepreka za njemačku vojsku, je šumovit, močvarni teren sa jezerima, bez industrije i aerodroma.
NATO procjenjuje da je upravo to područje najznačajnije i ključno za alijansu, jer ako dođe do sukoba sa Rusijom na Baltiku, upravo tuda bi trebalo da prođe NATO vojska do ugroženih područja. Uski kopneni koridor bio bi se ključan za prebacivanje NATO snaga na Baltik. Ali, tu su ruske snage iz enklave Kaljiningrad, kao i one grupisane u Bjelorusiji, koje alijansa smatra de fakto dijelom ruske vojske. Sinhronizovani napad sa boka odsjekao bi Baltik i Poljsku i omogućio ruskim trupama da za kratko vrijeme – prema studiji RAND iz 2016. za svega tri dana – pregaze Litvaniju, Estoniju i Letoniju, zbog čega se koridor i smatra “Ahilovom petom” NATO.
“NATO će nas zaštititi”
Na koridor izlazi južni litvanski grad Druškininkaj, čijim 12.000 žitelja nisu strana burna dešavanja ruske i evropske istorije. Car Nikolaj I ga je 1837. odredio za zvaničnu banju za ruske državne službenike a njegove mineralne vode privlačile su posjetioce centralne i istočne Evrope, čak i dok su invazione vojske Prusije, Poljske, Rusije i SSSR mijenjale kontrolu nad regionom. Tokom hladnog rata ovo je bila omiljena sovjetska destinacija, koja je danas dom najvećoj svjetskoj zatvorenoj snježnoj areni, kao i vodenom parku. Otkako je pokrenuta invazija Rusije na Ukrajinu, stanovnici Druškinkaja vjeruju da će biti bezbjedni i da će NATO zaštiti Litvaniju sa njenih 2,8 miliona stanovnika.
– Zajednica vjeruje litvanskoj armiji i NATO i njihovom kapacitetu da osiguraju bezbjednost – navela je gradska administracija u pismenom saopštenju.
Ramunas Šerpatauskas, koji vodi lokalni Litvanski streljački savez, dobrovoljnu miliciju koja postoji preko vijeka, kaže da je na istočnom frontu Litvanije za sada i dalje tiho. On smatra da Rusija neće pokušati ništa sve dok ima pune ruke posla u Ukrajini, ali ipak prati situaciju u pograničnom regionu koridora Suvalki.
– Neki misle da nema svrhe da nas (Rusi) napadaju, ali mora da se ukaže da je ovo direktna zemljana ruta do Kaljiningrada. Ako budu u stanju da savladaju Ukrajinu, moguće je da sljedeći udarac padne ovdje – rekao je Šerpatauskas.
Razlozi za strah
Svježi podsjetnik na usku ivicu kojom Vilnjus korača pored Moskve dogodio se tokom vikenda, kad je litvanska nacionalna željeznica, u skladu sa evropskim sankcijama, objavila da više neće dozvoljavati tranzit određene robe preko svoje teritorije od Belorusije do Kaljiningrada, uključujući ugalj, metale i građevinski materijal. Na ovo je oštro reagovao guverner Kaljiningrada.
– Smatramo da je ovo najozbiljniji prekršaj – rekao je Anton Alihanov, dodajući da će ovaj potez uticati na polovinu ruskog izvoza u enklavu.
Vilnjus je takođe saopštio početkom aprila da je u potpunosti prekinuo uvoz gasa iz Rusije i da je prva od 27 zemalja Evropske unije koja se oslobodila energetske zavisnosti od Moskve.
Litvanija je nedavno najavila kupovinu 18 samohodnih haubica od Francuske kako bi ojačala svoje odbrambene kapacitete a takođe planira, kako je prenio Gardijan, da uloži dodatnih 300 miliona evra u svoj vojni budžet za ovu godinu jer je rat u Ukrajini povećao bezbjednosnu zabrinutost u toj zemlji. Litvanski ministar odbrane Arvidas Anušauskas u aprilu je ukazao da Rusija već ima nuklearno oružje u baltičkom regionu, i da je ono raspoređeno u Kalinjingradu još prije početka ruske invazije. On je još početkom februara, dok su rasli strahovi od invazije na Ukrajinu, rekao da će zatražiti od SAD da trajno stacioniraju trupe u Litvaniji. Prva država koja je izašla iz SSSR posebno je zabrinuta zbog ruske invazije, a nedavni pozivi na poništavanje njene “ilegalne nezavisnosti” samo su potpirili ove strahove.
Glavni general Poljske Rajmund Andrzejčak rekao je “Politiku” da prekogranična saradnja između poljske i litvanske vojske nikad nije bila bolja.
– Vidimo šta Rusi rade u Ukrajini i ne vjerujemo im. Moramo biti veoma, veoma spremni – upozorio je on.
“Baltik će biti sljedeći”
Bivši predsjednik Estonije Tomas Hendrik Ilves rekao je da je on smislio naziv “koridor Suvalki” 2015, nekoliko minuta prije sastanka sa Ursulom fon der Lajen, tada njemačkom ministarkom odbrane, u pokušaju da oglasi uzbunu zbog rupe u zapadnoj odbrani. Zabrinutost je da bi u konfliktu sa Zapadom Rusija mogla da uđu u koridor istovremeno sa istoka i zapada, odsjecajući baltičke zemlje Evropske unije od saveznica na jugu.
– Ovo je velika ranjivost jer bi invazija odsekla Litvaniju, Letoniju i Estoniju od ostatka NATO – istakao je Ilves.
Takav potez, ukazuje Politiko, odmah bi doveo do trenutnog suočavanja Moskve i nuklearnim oružjem naoružanih NATO članicama, gurajući svijet na ivicu fatalnog sukoba.
Ilvesovo upozorenje Fon Der Lajenovoj, sada predsjednici Evropske komisije, bilo je reakcija na rusku aneksiju Krima 2014, ali ovaj scenario je stekao novu pažnju usljed invazije na Ukrajinu.
Šta bi Putin dobio zauzimanjem koridora?
Baš kao što Putin pokušava da stvori kopneni most između Rusije i poluostrva Krim, zauzimanjem Suvalki koridora mogao bi da poveže ruske trupe u Kalinjingradu, ključnoj ruskoj ispostavi, sa onima koji su stacionirani u Belorusiji, ruskom de fakto protektoratu.
Iako nema razloga da se smatra da je napad neizbježan, djeluje da je Putin, kako piše Politiko, “oduševljen time što Zapad nagađa njegove sljedeće poteze”. Nedavno je hvalio podvige Petra Velikog, govoreći da je zemlja “ili suverena ili kolonija”, a takvi komentari sigurno nisu umirili Baltik. Još ulja na vatru dolio je prošle nedjelje Mihail Kasjanov, bivši Putinov premijer, predviđajući da će, ako Ukrajina padne, “baltičke države biti sljedeće”. U aprilu je isto tvrdio i ruski oligarh u egzilu Mihail Hodorkovski, prenosi Blic.
Takođe, očekivani ulazak Švedske i Finske u NATO dodatno je podigao temperaturu u regionu. Prijem dvije skandinavske zemlje u alijansu mogao bi otežati Rusiji da odsječe Baltik od njenog ostatka, ali bi takođe pretvorio Baltičko more u ono što neki zovu “NATO jezerom”, što bi možda dalo Moskvi još više podsticaja da sagradi most do Kaljiningrada.