Oznaka: Evropski parlament

Evropski parlament usvojio je danas Rezoluciju o primjeni zajedničke spoljne i bezbjednosne politike EU (ZSBP), gdje su istaknuti i dijelovi koji se odnose na Srbiju i BiH.

U dijelu koji se odnosi na Srbiju, navodi da Beograd mora da se uskladi sa spoljnom politikom Unije.

Rezolucija je usvojena sa 407 glasova “za”, 92 glasova “protiv” i 142 uzdržanih, a u toku glasanja veliki broj amandmana bio je odbijen.

U rezoluciji, kada je riječ o Srbiji, navodi se da Evropski parlament “žali zbog kontinuirano niskog stepena usklađenosti Srbije” sa ZSBP i ponavlja da bi “nova pregovaračka poglavlja trebalo da budu otvorena tek kada Srbija ojača svoju predanost reformama u područjima demokratije i vladavine prava i pokaže da je u potpunosti usklađena sa spoljnom politikom EU”.

U rezoluciji EP, čiji je autor predsjednik komiteta za spoljne poslove EP, Nijemac David Mekalister, navodi se da Srbija, kao zemlja koja teži evropskoj integraciji, “mora da se pridržava zajedničkih vrijednosti i prava EU”.

Osnov rezolucije su, kako se navodi, tektonske promjene koje su nastale u geopolitičkom okruženju i rezultat su ruske vojne agresije na Ukrajinu i drugih međunarodnih izazova.

Kada je riječ o politici EU prema Zapadnom Balkanu, naglašava se da je na Zapadnom Balkanu potrebno da zemlje kandidati i potencijalne zemlje kandidati u potpunosti usklade svoje politike sa ZSBP, posebno s politikom sankcija protiv trećih zemalja.

U rezoluciji se, kako se moglo čuti tokom debate u EP, pozivaju Evropska komisija i države članice da se koriste ovom politikom kao alatom za poboljšanje saradnje sa zemljama Zapadnog Balkana.

Ističe se i snažna podrška EP evropskoj budućnosti zemalja Zapadnog Balkana i njihovom dovođenju do statusa punopravnih članica Unije.

U vezi sa BiH poziva se da se donesu ciljane sankcije protiv kako je navedeno destabilizirajućih aktera u BiH, uključujući one koji ugrožavaju njenu suverenost i teritorijalnu cjelovitost, posebno Milorada Dodika, i pozivaju sve države članice da daju svoj glas za ovaj korak.

Rezolucija izražava zabrinutost u vezi sa sadržajem i “načinom na koji su izmijenjeni izborni zakon BiH i Ustav FBiH, s obzirom na to da je visoki predstavnik za BiH, (kojeg Republika Srpska ne priznaje), izmjene predložio na dan izbora, što bi moglo ugroziti demokratski legitimitet i učvrstiti etno-nacionalizam”.

Osim toga, rezolucijom se poziva visoki predstavnik i države članice da produže mandat operacije EUFOR “Altea”, ali i da se “na odgovarajući način pripreme za alternativne scenarije”.

U tekstu se izražava zabrinutost zbog rada komesara za proširenje Olivera Varheljija i “navoda da komesar za susjedstvo i proširenje namjerno nastoji da zaobiđe i potkopa ulogu demokratskih reformi i reformi vladavine prava u zemljama koje hoće da se pridruže Uniji”.

U tekstu se s tim u vezi apeluje na EK “da pokrene nezavisnu i nepristrasnu istragu o tome da li postupanje i politika koju zagovara komesar za susedstvo i proširenje predstavlja kršenje Kodeksa ponašanja članova Evropske komisije i njegovih obveza”.

Tokom rasprave o rezoluciji rečeno je da je potrebno istaći da EU mora da pojača “vjerodostojnost procesa proširenja na način da se očuva njegova utemeljenost na zaslugama, između ostalog u pogledu demokratije, osnovnih prava i vladavine prava u okviru poglavlja 23 i 24 u revidiranoj metodologiji proširenja, izbegavajući pritom politizaciju procesa proširenja zbog bilateralnih sporova”.

EP poziva države članice da određene odluke u pitanjima ZSBP, bez vojnih implikacija, donose kvalifikovanom većinom, “posebno ako se one odnose na sankcije i ljudska prava”, prenosi Tanjug.

Rezolucije Evropskog parlamenta nisu pravno ni politički obavezujuće za države članice EU, niti ostale evropske institucije.

Evropski parlament pokrenuo je proceduru za ukidanje imuniteta dva poslanika, saopštila je danas ova institucija.

Odluka je donesena nakon zahtjeva od belgijskih sudskih vlasti, koje istražuju skandal u vezi sa plaćanjem mita od strane Katara.

“Predsjednik Mecola je pokrenuo urgentnu proceduru za ukidanje imuniteta dva poslanika Evropskog parlamenta, poslije zahtjeva od belgijskih sudskih vlasti. Prvi proceduralni koraci su preduzeti, a predsjednik će objaviti zahtjev na plenarnoj sjednici prvom mogućom prilikom 16. januara”, navodi se u saopštenju.

Zahtjev će biti dostavljen Komisiji za pravne poslove, a Mecola je zatražio od svih tijela Parlamenta da ova procedura bude prioritet i da se konačna odluka donese do 13. februara.

Belgijske vlasti su 9. decembra izvršile nekoliko hapšenja i pretresa u Briselu u vezi sa istragom o navodnoj korupciji u Evropskom parlamentu povodom održavanja Svjetskog fudbalskog prvenstva u Kataru.

EU parlamentarka iz stranke Zelenih iz Holandije, Tineke Strik, zajedno sa drugim evroparlamentarcima uputila je pismo komesaru za proširenje EU Oliveru Varhelyiju u kojem se traži pokretanje aktivnosti protiv Milorada Dodika, srpskog člana Predsjedništva BiH zbog bojkota neophodnih reformi u BiH, narušavanje vladavine prava, i nanošenja štete BiH u procesu pristupanja EU.

ozivam Komisiju da obezbijedi da ove neprihvatljive radnje dobiju svoje finansijske posljedice – navodi u svom obraćanju parlamentarka Strik.

Kao izvijestioci u sjeni u Evropskom parlamentu za izvještaj o napretku zemlje za 2020. godinu, pišemo vam da izrazimo našu duboku zabrinutost zbog trenutne situacije i najnovijih dešavanja u BiH, posebno u pogledu bojkota svih važnih državnih institucija od srpskog člana Predsjedništva BiH iz Republike Srpske, ali i od strane drugih političkih predstavnika iz Republike Srpske – navodi se u pismu adresiranom na komesara Varhelyija.

Strik navodi da ako BiH želi da ispuni bilo koje od koraka u implementaciji 14 ključnih prioriteta koje je utvrdila Evropska komisija za otvaranje pregovora o pristupanju EU, potrebne su ozbiljne reforme.

Da bi ovaj proces bio uspješan, saradnja i povjerenje među glavnim političkim akterima u zemlji od vitalnog su značaja.

– Stoga izražavamo našu najveću zabrinutost zbog odluke političkog rukovodstva Republike Srpske da bojkotuje sav rad u glavnim državnim institucijama sve dok se ne povuče zakon o zabrani negiranja genocida koji je proglasio bivši visoki predstavnik – navodi se u pismu.

Nespremnošću da učestvuju u bilo kakvom radu državnih institucija i nepriznavanjem legitimne odluke visokog predstavnika, političko rukovodstvo Republike Srpske podriva demokratske državne strukture BiH i njen ustav sadržan u Dejtonskom sporazumu, čime je ugrožena ukupna stabilnost zemlje i cijele regije.

– Prijetnje srpskog člana Predsjedništva BiH otcjepljenjem Srpske, formiranjem vojske Republike Srpske, jačanjem policijskih snaga Republike Srpske vojnom opremom i ukidanje institucija na državnom nivou direktna su i neupitna prijetnja demokratiji i miru u BiH. Osim što izražavamo duboku zabrinutost, željeli bismo istaknuti i konkretnu mjeru koju bi Evropska komisija mogla preduzeti kao odgovor na bojkot – navodi se u pismu.

Pojašnjavaju da Uredba (COD) o uspostavi Instrumenta pretpristupne pomoći (IPA III) predviđa odredbe o uslovima finansiranja povezane s učinkom zemlje u oblasti reformi u području vladavine prava, temeljnih prava i demokratskih institucija, navodeći da u slučaju značajne regresije ili stalnog nedostatka napretka u područjima obuhvaćenim pristupom “osnove prije svega”, opseg i intenzitet pomoći treba shodno tome i prilagoditi.

Praktična implikacija trenutnog bojkota je da su sve značajne reforme ili napredak u procesu pristupanja BiH onemogućeni, a zapravo znače blokadu reformi i pogoršanje u temeljnim oblastima.

– Budući da Republika Srpska takođe ima koristi od finansiranja kroz IPA III fondove, mišljenja smo da bi ovaj bojkot trebao pokrenuti relevantne odredbe navedene Uredbe – smatraju.

Kako Uredba (COD) ne predviđa nikakvu konkretnu proceduru kojom bi Evropski parlament mogao pokrenuti takvu obustavu sredstava, apelujemo na vas da ovim dopisom razmotrite obustavu svih sredstava kroz IPA III iprogram z kojih je Republika Srpska direktan i jedini korisnik, dok se ne prestane sa bojkotom državnih institucija.

Zaustavljanje sredstava mogla bi poslužiti kao važan politički signal Evropske komisije u ovoj političkoj krizi. Vjerujemo da je u interesu stanovnika BiH, kao i evropske budućnosti zemlje, da naša Unija pošalje snažan signal političkom vodstvu Republike Srpske kao odgovor na njihove nedemokratske i neopravdane poteze – navodi se u pismu EU parlamentaraca Tineke Strik (Zeleni/EFA), Dietmar Koestera (S&D) i Klemena Grošelja (Renew Europe), prenosi N1.

Sa 483 glasa “za”, 73 protiv i 133 suzdržanih, Evropski parlament usvojio je, u formi Rezolucije, izvještaj o BiH koji je pripremio i nedavno usvojio Komitet za spoljne poslove.

Izvještaj je podijeljen u sedam poglavlja koja se odnose proces pomirenja, funkcionisanje demokratskih institucija, vladavinu prava, osnovna ljudska prava, socioekonomske reforme, povezanost, energiju i okolinu, spoljnu politiku i bezbjednost.

Istaknuto je da Evropska unija, kako je navedeno, snažno podržava suverenitet, teritorijalni integritet i nezavisnost Bosne i Hercegovine.

Osudili su narušavanje državnosti i Ustava Bosne i Hercegovine, te su pozvali domaće političare da donesu Ustav koji će biti u skladu sa Evropskom konvencijom o ljudskim pravima.

U Rezoluciji se osuđuje i nacionalistička i zapaljiva retorika, poricanje i veličanje ratnih zločina, među kojima je i zločin u Srebrenici.

Ranije, većina evroparlamentaraca koji su članovi Komiteta za spoljnu politiku podržali su usvajanje ovog izvještaja. Njih osam tada je bilo protiv, a među njima su bili europarlamentarci iz Hrvatske.

Takođe, danas su odbijeni svi amandmani na tekst Prijedloga rezolucije hrvatskih europoslanika. Ovo predstavlja veliki politički poraz za hrvatsku diplomatiju, jer nije spomenuta ni konstitutivnost niti “legitimno predstavljanje”.