VRBAS Media

Oznaka: EU

  • Njemački mediji: EU ranjiva na zapadnom Balkanu

    Njemački mediji: EU ranjiva na zapadnom Balkanu

    Štampa na njemačkom i dalje prati stanje na granici Srbije i Kosova. Uz konstataciju da je nova “eskalacija” zaustavljena, napominje se da je EU na zapadnom Balkanu “ranjiva”.

    “Bolna tačka Evrope” – pod tim naslovom list “Velt am zontag” (WamS) analizira višednevne napetosti na granici Srbije i Kosova. Sporazum između oko automobilskih registracija je postignut, a predstavnik EU Miroslav Lajčak spor je proglasio riješenim.

    No, da li je sad stvarno sve opet u redu, pita se WamS? I odmah nudi odgovor.

    “Ne, nikako, glavni konflikt i dalje nije riješen, i upravo to EU čini ranjivom”, piše ovaj list.

    List navodi da je spor oko registracija za sada riješen i dodaje “na kraju otvara pitanje o državnom priznanju Kosova. Srbi u Kosovu vide kolijevku svoje nacije. A i na međunarodnom planu je status Kosova sporan”, piše WamS.

    Uz konstataciju da je Kosovo “najviše udaljeno od punopravnog članstva” u EU ovaj list citira i Srđana Majstorovića iz Centra za evropsku politiku (CEP): “EU nije u stanju da ponudi realnu perspektivu članstva zemljama zapadnog Balkana”.

    Majstorović za WamS dodaje kako to ne izaziva samo razočaranje kod lokalnog stanovništva, već slabi i EU. Po njegovom mišljenju, upravo zbog kolebljive balkanske politike EU, autoritarni moćnici i nacionalisti u regiji i mogu sebi da politički dozvole sukobe poput ovog najnovijeg između Srbije i Kosova: “…i da onda te krize zloupotrebljavaju za svoje unutrašnjopolitičke agende.”

    Majstorović podsjeća da se u Brisleu zna kako je dovoljna samo jedne iskra da bi se rasplamsali stari konflikti.

    Nužno pomirenje
    U srijedu 6.10.) će šefovi država i vlada zemalja članica EU na “Zapadnobalkanskom samitu” u Sloveniji raspravljati o situaciji u regiji. U tom kontekstu WamS podsjeća na posjetu šefice Evropske komisije Ursule fon der Lajen zapadnom Balkanu i njene riječi izrečene u Prištini – ona je tamo podsjetila na njemačku istoriju i rekla da “dolazi iz zemlje koja je kriva za Drugi svjetski rat i Holokaust”, te dodala da samo suočavanje s prošlošću može voditi prema “pomirenju, koje je tako nužno”. A upravo to pomirenje je po mišljenju WamS-a ono što nedostaje da bi se napravio sljedeći logičan korak za EU, a to je “primanje država bivše Jugoslavije”.

    Predsjednik Aleksandar Vučić slijedi nacionalističku politiku i igra na raskol, piše njemački list. Njemu odgovaraju posljednje napetosti, kaže za WamS Vesela Černeva iz European Council on Foreign Relations (ECFR):

    “Propaganda pokazuje rezultate” – WamS tu citira podatke iz jedne aktuelne studije ECFR-a, po kojoj 54 odsto Srba u Rusiji vide saveznika, a 47 odsto u Kini – i samo 11 odsto u EU. Černeva smatra da Vučić slijedi istu strategiju kao “bivši jugoslavenski diktator Tito, koji je stajao između istoka i zapada i tako bio relevantan”.

    Sukob interesa na Balkanu
    Njemački list smatra da motivi Rusije ili Kine, koja je pogotovo tokom pandemije poslala znatnu pomoć u Beograd, u Srbiji nije “ljubav prema bližnjem”. WamS citira navode iz jednog izvještaja Njemačkog ministarstva spoljnih poslova iz aprila ove godine u kojem se dolazi do zaključka da te dvije zemlje šire dezinformacije, odnosno da, s posebnim fokusom na zapadni Balkan, pokušavaju manipulisati kako bi se među građanima narušilo povjerenje u zapadne vakcine, u institucije EU, odnosno zapadne i evropske strategije vakcinacije.

    I Turska, odnosno arapske Zalivske zemlje imaju svoje interese i aktivne su na Balkanu kako bi proširile svoje zone uticaja, smatra WamS i dodaje kako EU za sada nije imao pravi odgovor na taj razvoj.

    Njemačka bi mogla imati ključnu ulogu u ponovnom uspostavljanju povjerenja prema EU u regiji, odnosno jačanja smatra analitičar Majstorović. Ali tek treba vidjeti hoće li i kakav prioritet zapadni Balkan imati za novu saveznu vladu u Berlinu. U predizbornoj kampanji gotovo da se i nije pričalo o spoljnoj politici.

    “Ne možemo govoriti o strateškoj autonomiji EU sve dok zapadni Balkan nije dio Unije, i sve dok je prepušten uticaju trećih aktera”, ipozorava Majstorović.

    A upravo to se sad i događa, zaključuje WamS.

    “Informacijski rat” na Kosovu
    Švajcarski list “Noje Cirher cajtung” (NZZ) piše kako najnovije napetosti na zapadnom Balkanu imaju obilježja hibridnog konflikta i pita se šta bi to moglo značiti za strane vojne trupe (i pogotovo pripadnike švajcarske vojske) na Kosovu?

    U okviru misije Kfora Švajcarci mirovnim snagama na raspolaganje stavljaju između ostalog teške građevinske mašine i osoblje, a zadatak švajcarske vojske na Kosovu je osiguravanje slobode kretanja u toj zemlji. Radi se o specijalistima među kojima su vojni policajci, timovi za deminiranje i medicinsko osoblje. Jedna od ključnih pozicija na kojima djeluju je Sjeverna Mitrovica, gdje većinski žive Srbi, piše NZZ i dodaje kako “kosovska država u opštinama sjeverno od rijeke Ibar nema puno uticaja”.

    Ovaj list napominje da tu regiju kontroliše “jedan ogranak stranke srpskog predsjednika”, te da “netransparentna mreža privatnih frimi za obezbjeđenje i elemenata organizovanog kriminala u svakom trenutku može proizvesti nemir”.

    U načelu su obe strane u stanju “bljuvati vatru iz kratera hladnog konflikta”, piše NZZ, te napominje da se “Beograd i Priština već godinama igraju s kontrolisanim napetostima, uglavnom iz unutrašnjepolitičkih razloga”.

    Demonstracija vojne moći
    Eskalacija spora oko automobilskih registracija se odvijala najprije po već dobro poznatom scenariju, smatra NZZ, ali i napominje da je ovaj put sukob dobio novu dimenziju, pogotovo što se tiče pozicije međunarodnih mirovnih trupa.

    “Srpski predsjednik Vučić je demonstrirao da, ako to želi, konflikt može dovesti i do samog ruba izbijanja rata”, piše NZZ.

    Ono što se posljednjih dana događalo na granici Srbije i Kosova ovaj list podsjeća na “klasični hibridni, nejednoznačni konflikt sadašnjosti u kojem je jedno bitno insceniranje vojne snage za informacijski rat”.

    Stacioniranje srpskih tenkova i pripadnika oružanih snaga uz granicu s Kosovom se praktički u realnom vremenu mogao pratiti preko “insceniranih” postova na društvenim mrežama, iskusni reporteri TV iz Srbije su izvještavali iz zapovjedništva operacije, piše NZZ: “Iako su prezentovani svi elementi mehaniziranog prodora, nije se radilo o ofanzivnoj akciji, već o ‘show of force'” NZZ smatra da je Vučić ovaj spor oko tablica iskoristio kako bi prezentovao modernizovanu i ojačanu srpsku vojsku.

    Odgovor Amerikancima?
    “Srbija pokazuje zube, očito prije svega za domaću publiku, ali i prema Zapadu, pogotovo prema SAD”, piše NZZ i pretpostavlja da se potez Beograda može shvatiti i kao reakcija na vojnu vježbu “Defender Europe 21”, u okviru koje su u maju i junu ove godine Amerikanci sa svojim saveznicima trenirali brzo prebacivanje trupa iz SAD na moguća krizna žarišta na jugoistoku Evrope.

    “Borbene jedinice su prvo iz Sjeverne Amerike prebačene u Njemačku, a zatim su se kretale na dvije linije prema Crnom moru: istočno od Srbije preko Mađarske, Bugarske i Rumunije, i zapadno duž Jadrana. U zvaničnoj komunikaciji američke vojske vežba je predstavljena kao kliješta oko bijele mrlje Srbije. I u ovom slučaju poruka izgleda jasna: potencijalni saveznik Rusije je izolovan, mi kontrolišemo Balkan, uključujući i mediteranske luke.” Poruka te vježbe se, očekivano, nije svidjela ni Rusiji ni Srbiji, zaključuje NZZ.

    Dugo vremena je švajcarska vojska rutinski djelovala na Balkanu i podsticala mir, ali novo vojno samopouzdanje Srbije i američko pozicioniranje u regiji ponovno u fokus vraćaju brizantnost operacije Kfora.

    “Švajcarska vojska na iskustvima na Kosovu uči kako se konkretno nositi s hibridnim konfliktima”, piše NZZ i napominje da bi se i Swisscoy mogao naći na meti mogućih dezinformacijskih kampanja: “Teoretski je moguće povlačenje iz ‘nacionalnih interesa’ ili iz političkih razloga. Ali to bi oslabilo vjerodostojnost angažmana. Nakon 22 godine misije na Kosovu počinje nova, očito nešto nemirnija faza za Švajcarsku u okviru Kfora”, završava NZZ.

  • Borelj: Avganistan se suočava sa slomom ekonomsko-društvenog sistema

    Borelj: Avganistan se suočava sa slomom ekonomsko-društvenog sistema

    Avganistan se suočava sa slomom svog ekonomskog i društvenog sistema koji rizikuje da se pretvori u humanitarnu katastrofu, napisao je na svom blogu visoki predstavnik za spoljnu politiku i bezbjednost EU Žozep Borelj.

    Izbjegavanje najgoreg scenarija zahtijevalo bi od talibana da ispune uslove koji bi omogućili veću međunarodnu pomoć, istakao je Borelj, prenio je Rojters.

    Avganistan doživljava ozbiljnu humanitarnu krizu i predstoji joj društveno-ekonomski kolaps, koji bi bio opasan za Avganistance, region i međunarodnu bezbjednost, napisao je on.

    Cijene hrane u zemlji skočile su više od 50 odsto otkako su talibani preuzeli vlast u avgustu, zbog zamrzavanja devet milijardi dolara imovine Avganistana, koja se nalazi u stranim rezervama centralnih banaka, i povlačenja stranog dohotka, pa je došlo do porasta inflacije.

    Avganistanski bankarski sistem je u velikoj mjeri paralizovan, ljudi ne mogu da podignu novac, dok je zdravstveni sistem zemlje, koji je u velikoj mjeri zavisio od strane pomoći, blizu kolapsa, naveo je Borelj.

    Ako se situacija nastavi i sa približavanjem zime, postoji rizik da se pretvori u humanitarnu katastrofu, napisao je on, dodajući da bi to moglo pokrenuti masovnu migraciju u susjedne države.

    EU je povećala humanitarnu pomoć Avganistanu otkad su talibani preuzeli vlast, ali je obustavila razvojnu pomoć, što su, takođe, učinile druge zemlje i Svjetska banka.

    Odgovor EU na krizu zavisio bi od ponašanja novih avganistanskih vlasti, rekao je Borelj, a za nastavak odnosa biće potrebno poštovanje uslova, uključujući ljudska prava.

    Ovo prije svega zahtjeva da talibani preduzmu korake koji će omogućiti međunarodnoj zajednici da pomogne narodu Avganistana, rekao je on, dodajući da žensko osoblje iz međunarodnih agencija mora biti u stanju da radi svoj posao.

  • Džonson: Protokol za Sjevernu Irsku mora biti popravljen

    Džonson: Protokol za Sjevernu Irsku mora biti popravljen

    • Britanski premijer Boris DŽonson rekao je danas da sporni trgovinski dogovori sa EU o Sjevernoj Irskoj nakon Bregzita mogu da funkcionišu ukoliko budu “popravljeni”, dok će u suprotnom biti odbačeni.

    Protokol za Sjevernu Irsku dio je Sporazuma o Bregzitu koji je Džonson postigao pregovorima sa EU, ali London smatra da mora biti ispravljen usljed prepreka sa kojim se firme suočavaju prilikom uvoza robe iz Britanije.

    “Nadamo se da se to može ispraviti i to nije problem koji smo željeli. To neću ponavljati. Protokol u principu može funkcionisati i bez pretjeranih provjera u Irskom moru”, istakao je Džonson za “Bi-Bi-Si”.

    Međutim, on je upozorio da će trgovinski dogovor “morati da bude ispravljen ili odbačen”.

    Džonson kaže da želi da EU dođe za pregovarački sto sa ozbiljnim prijedlozima za ispravak Protokola za Sjevernu Irsku.

  • Države Zapadnog Balkana trebale bi ući u Evropsku uniju do 2030. godine

    Države Zapadnog Balkana trebale bi ući u Evropsku uniju do 2030. godine

    Evropska unija trebala bi se proširiti na cijeli Zapadni Balkan do kraja decenije, prijedlog je nosilaca predsjedništva bloka što je naišlo na zaprepaštenje zemalja članica uoči samita na Brdu kod Kranja.

    Ideju o ubrzanju priključenja zemalja Zapadnog Balkana, uključujući Srbiju i Bosnu i Hercegovinu, iznjedrila je Slovenija uoči sastanka čelnika Evropske unije na kojem će se raspravljati o proširenju Unije koju sada čini 27 država.

    Prijedlog je izazvao zaprepaštenje na sastanku ambasadora u Briselu, a neki su ga opisali kao potpuno nerealan s obzirom na privredne i političke izazove s kojima je regija suočena, piše Financial Times.

    Proširenje je vrlo osjetljivo pitanje za Evropsku uniju, koja je podijeljena oko potrebe i brzine kojom se zemljama treba dopustiti priključenje. Unija je pod pritiskom da nastavi pregovore o pristupanju sa zemljama Zapadnog Balkana koje počinju razvijati bliže veze s Kinom i Rusijom.

    Evropskoj uniji pridružilo se 13 država između 2004. i 2013. godini u vremenu brze ekspanzije. Nakon toga, bivši predsjednik Komisije Jean-Claude Juncker obećao je da neće više primati države do 2019. godine, ali zemlje podnositeljice zahtjeva postaju sve nestrpljivije jer Brisel nastavlja s politikom odugovlačenja.

    Čelnici svih zemalja članica Evrospke unije i šest zemalja Zapadnog Balkana (Albanija, BiH, Kosovo, Crna Gora, Sjeverna Makedonija i Srbija) prisustvovat će samitu koji počinje u srijedu 5. oktobra.

    Diplomati iz država članica koji žele da Brisel ubrza pregovore sa Zapadnim Balkanom, uglavnom s istoka i juga, zalažu se za “ambiciozan” jezik prilikom pristupanja, ali su priznali da bi postavljenja roka bilo politički eksplozivno.

    “Treba nam deklaracija. To je od velike važnosti, ali jedan datum neće biti prihvaćen”, rekao je diplomata iz Evropske unije.

    Dodatno komplicirajući stav EU prema regiji i izazov integraciji, otežava stav pet država članica (Kipar, Grčka, Rumunija, Slovačka i Španija) koje ne priznaju Kosovo, koje je 2008. godine proglasilo nezavisnost od Srbije.

    Predsjednica Evropske komisije Ursula von der Leyen boravila je ove sedmice u posjeti zemljama Zapadnog Balkana uoči samita na Brdu kod Kranja, ponavljajući svoju podršku proširenju Unije.

    Komisija, koja vodi proces ocjenjivanja napretka smatra da bi proces priključenja trebao krenuti s Albanijom i Sjevernom Makedonijom što je prije moguće. Te dvije zemlje trebale su započeti pregovore o članstvu u EU prošle godine, ali napredak ostaje blokiran nedostatkom jednoglasne podrške država članica.

    Sjeverna Makedonija, jedna od zemalja koje su na putu ka članstvu, pozdravila je poticaj koji Slovenija daje za otvaranje pregovora smatrajući da je vrijeme da i Evropska unija to učini.

  • Zbog hladne zime Evropa bi mogla imati problema sa nestašicom plina

    Zbog hladne zime Evropa bi mogla imati problema sa nestašicom plina

    Evropa bi se pred kraj ove godine mogla suočiti sa nestašicom gasa, prenose svjetski energetski portali, a s obzirom na to da eksperti ne očekuju uravnoteženje tržišta u četvrtom kvartalu 2021. godine.

    Azija je po pitanju snabdijevanja prirodnim gasom u mnogo boljoj poziciji nego Evropa, Rusija nastavlja sa kontrolisanim izvozom dok su zalihe u evropskim skladištima na historijski niskom nivou u ovo doba godine. Zbog toga se očekuje da bi se Evropa mogla suočiti sa nestašicom gasa.

    Proizvođači gasa poput Velike Britanije, Norveške, Alžira, Azerbejdžana i drugih plasiraju na tržište veliku količinu gasa međutim svaki neočekivani poremećaj u tokovima snabdijevanja bi mogao biti poguban za Evropu. Potencijalno rješenje bi bilo rano odobrenje i pokretanje plinovoda Sjeverni tok 2, no za to će njemačkom regulatoru trebati otprilike četiri mjeseca.

    Hladna zima bi takođe mogla izazvati problem Evropi prilikom snabdijevanja gasom, a analitičari smatraju da ni pokretanje Sjevernog toka 2 u tom slučaju ne bi pomoglo.

  • Najnovija posljedica Brexita: Evropljani u Britaniju mogu samo s pasošem

    Najnovija posljedica Brexita: Evropljani u Britaniju mogu samo s pasošem

    Lična karta od danas više neće vrijediti za ulazak u Ujedinjeno Kraljevstvo koje ubuduće traži od evropskih i od švajcarskih građana da pokažu pasoš, što je među novijim posljedicama Brexita.

    Britansko ministarstvo unutrašnjih poslova ističe da će ova promjena omogućiti da se “organizovane kriminalne bande i druge osobe spriječi u zloupotrebi sistema” jer su lične karte, kaže, “nezaštićen” dokument, izvještava AFP.

    Podaci Ministarstva pokazuju da su 48 posto falsifikovanih dokumenata otkrivenih na britanskoj granici 2020. evropske i švajcarske lične karte. Te je dokumente “lakše falsifikovati nego pasoše”, ističe ministarstvo i neki “nemaju biometrijske podatke”.

    “Moramo djelovati protiv kriminalaca koji žele ilegalno ući u našu zemlju s falsifikovanim dokumentima”, rekla je u saopštenju ministarka unutrašnjih poslova Priti Patel.

    “Prestankom upotrebe nezaštićenih ličnih karata jačamo našu granicu i ispunjavamo volju naroda da preuzmemo kontrolu nad našim imigracionim sistemom”, dodala je.

    Ova nova mjera, najavljena prije godinu dana, dio je širokog novog imigracionog plana koji označava najavljeno pooštravanje u okviru Brexita koje je Patel u saopštenju opisala kao “strogo prema onima koji žele zloupotrijebiti sistem i pravedno prema onima koji poštuju propise”.

    Jedini izuzeci za obvezno predočenje pasoša su irski državljani s jedne strane te evropski i švajcarski građani s (privremenim ili stalnim) statusom britanskih rezidenata sa druge, koji će se moći koristiti svojom ličnom kartom do 31. decembraa 2025. godine.

  • Evropu plaši bugarsko i rumunsko iskustvo

    Evropu plaši bugarsko i rumunsko iskustvo

    Nekoliko bogatijih zemalja EU blokiralo je Nacrt deklaracije EU o prijemu zemalja zapadnog Balkana u EU, koji bi trebalo da bude usvojena 6. oktobra u Kranju, javlja Rojters.

    Prema informacijama koje su dobili od nekoliko diplomatskih izvora, zemlje poput Danske, Holandije i Francuske boje se ponavljanja negativnih iskustava u EU nakon preuranjenog primanja Rumunije i Bugarske, a boje se i priliva jeftine radne snage, koja izaziva populizam i antievropsko raspoloženje, kao što se desilo u Velikoj Britaniji prilikom Brexita.

    “Čak i ako dođe do usaglašavanja jezika rezolucije, negativni efekti mogli bi paralisati plan EU da stvori mrežu prijatelja od Ukrajine do Tunisa, kojima bi ponudili bliže veze, trgovinu i pomoć. Umjesto toga, Kina i Rusija sve više jačaju svoj uticaj. U januaru Srbija je bila prva evropska zemlja koja je primila pomoć iz Kine usljed kovida”, istaknuto je u ovom članku.

    Zbog ovakvog razvoja događaja, kako je naglašeno, EU indirektno izaziva tenzije u ovom regionu koji broji 20 miliona ljudi, a koji sanjaju ulazak u EU. Inače, treba imati na umu da su Evropska komisija i Evropski parlament veoma zainteresovani za proširenje EU na zapadni Balkan, dok je problem u najvišem evropskom tijelu – Evropskom savjetu, u kojem sjede zemlje članice, a odluke se donose jednoglasno.

    Trenutno, proces proširenja je u zastoju zbog bugarske blokade Sjeverne Makedonije, koja makedonski početak pregovora uslovljava prihvatanjem bugarske verzije o porijeklu makedonske kulture. Evropski savjet je onda donio odluku da se zaustavi i proces za Albaniju, jer žele da se prvo riješi makedonski problem.

    Što se tiče entuzijasta za prijem zapadnog Balkana u EU, u te zemlje spadaju Austrija, Slovenija, Hrvatska, zemlje Višegradske grupe, a za vrijeme mandata Angele Merkel i Njemačka. Austrija i Slovenija se prvenstveno vode ekonomskim i bezbjednosnim pitanjima, dok je Hrvatskoj važno pitanje njihovog naroda u BiH.

    Zemlje Višegradske grupe prijemom zapadnog Balkana vjeruju da će dobiti više glasova za njihovu viziju odnosa u EU i vrijednosti u odnosu na zapadni dio EU. Gorljivi zagovornici prijema zapadnog Balkana u EU bili su uticajni Britanci, kojima je prijem ovih zemalja odgovarao jer je njihova vizija EU bila fokusirana na slobodnu ekonomsku zonu, a ne političku unifikaciju, ali se njihovim izlaskom iz EU ovaj argument izgubio.

    Predsjednica Evropske komisije Ursula fon der Lajen izjavila je da je budućnost zemalja zapadnog Balkana u Evropskoj uniji. Ona je, odgovarajući na pitanje novinara da li je Brisel odustao od proširenja, kako je to prenio Rojters, rekla da se njena posjeta eksplicitno tiče evropske perspektive zemalja zapadnog Balkana.

    “Kao što sam rekla, došla sam da vas podržim i ohrabrim i da kažem da je važno da ostanete na ovom putu… Mi svi radimo na pristupanju, to je težak posao. Nekada nailazimo na prepreke, ali najvažnije je da pokažemo da se držimo trasiranog smjera. Naša poruka je: Želimo vas u Evropskoj uniji”, rekla je Fon der Lajenova.

    Sead Numanović, urednik portala Politicki.ba i dobar poznavalac evropskih pitanja, kaže da nije iznenađen ovim stavom te da je on prisutan više od deset godina.

    “Oni će za ovo okriviti zapadni Balkan, jer ne provodi reforme, ali krivice definitivno ima i na njihovoj strani, jer se našim regionom odavno bave nižerangirane diplomate iz zemalja EU”, smatra on.

    Kako ističe, u Srbiji 80 odsto privrede je vezano za EU, ali 80 odsto uticaja pripada Rusiji, a ne EU.

    “Moguće je da do samita dođe do nekog kompromisa koji će biti usaglašen među njima, ali faktički vrata su već zatvorena”, smatra on. Jedan hrvatski diplomata s kojim smo razgovarali nam je rekao da je šteta što u EU nije bilo više razumijevanja za inicijativu koju su iznijeli Davor Štir, hrvatski ministar spoljnih poslova, i Tonino Picula, poslanik u Evropskom parlamentu.

    On pak ne vjeruje da se radi o kraju procesa proširenja te je uvjeren da će on biti nastavljen, mada usporeno.

  • Borelj: EU i Kina moraju da nastave saradnju uprkos razlikama

    Borelj: EU i Kina moraju da nastave saradnju uprkos razlikama

    Evropska unija i Kina moraju nastaviti da se bave brojnim pitanjima uprkos razlikama, rekao je visoki predstavnik za spoljnu politiku i bezbjednost EU Žozep Borelj kineskom kolegi Vang Jiu tokom video sastanka.

    “Visoki predstavnik je primijetio da EU i Kina moraju da nastave intenzivan rad u brojnim važnim oblastima iako su neslaganja još uvijek prisutna”, navodi se u saopštenju iz EU i dodaje da je Borelj naglasio inkluzivni i kooperativni karakter evropske indo-pacifičke strategije, prenosi Rojters.

    Kineski ministar inostranih poslova Vang rekao je da obe strane moraju nastaviti trend povećanog angažovanja u nastojanju da ojačaju političko povjerenje i da upravljaju međusobnim razlikama, navodi se u saopštenju objavljenom na veb stranici ministarstva spoljnih poslova Kine.

    EU zauzima mekši stav prema Kini, jednom najvažnijih trgovinskih partnera, od kako su SAD postigle novi bezbjednosni sporazum (AUKUS) sa Velikom Britanijom i Australijom, a za koji se smatra da je osmišljen da se suprotstavi rastućem kineskom uticaju na Pacifiku.

    Međutim, kritičari vjeruju da je sporazum podrio šire napore američkog predsjednika Džozefa Bajdena da okupi saveznike poput Francuske nakon što je Australija odustala od ugovora o kupovini francuskih podmornicama, najavila kupovinu američkih i ižvala ogorčenje u Parizu.

    Prema riječima Boreljevog portparola, visoki predstavnik EU je pozdravio najnoviji pokušaj popravljanja transatlantskih veza i zajedničku izjavu Bajdena i francuskog predsjednika Emanuela Makrona u kojoj su se složili da razgovaraju o obnovi povjerenja nakon spora oko podmornica.

  • Reuters objavio da Evropska unija više ne garantuje prijem zemalja Zapadnog Balkana

    Reuters objavio da Evropska unija više ne garantuje prijem zemalja Zapadnog Balkana

    Evropska unija, plašeći se političke reakcije u državama članicama, ne može više garantovati buduće članstvo za zemlje Zapadnog Balkana kojima je prethodno obećano mjesto u EU, prema četiri diplomate i internom dokumentu, objavila je agencija Reuters.

    Neusaglašenost oko teksta deklaracije zemalja članica EU koja treba biti usvojena na samitu lidera EU i Balkana 6. oktobra čini se kao potvrda neuspjele strategije EU za prijem Srbije, Kosova, Bosne i Hercegovine, Crne Gore, Albanije i Sjeverne Makedonije u svoje članstvo. To se podudara s rasplamsavanjem napetosti na granici između Kosova i Srbije.

    Na samitu je EU planirala ponoviti svoje obećanje dato prije 18 godina da će dati “svoju nedvosmislenu podršku evropskoj perspektivi Zapadnog Balkana”, prema nacrtu deklaracije o samitu od 11. septembra. Prošli su najmanje dva kruga pregovora, ali bez dogovora, prenose diplomate.

    Države EU neće otkriti svoje stavove, ali bogate sjeverne zemlje poput Danske, Francuske i Nizozemske strahuju od ponavljanja hitnog pristupanja Rumunjske i Bugarske 2007. i loše upravljane migracije istočnoeuropskih radnika u Britaniju koja je mnoge Britance okrenula protiv EU.

    Bugarska se protivi pridruživanju Sjeverne Makedonije zbog jezičkog spora. Čak i ako se to pitanje konačno riješi, usporenost odražava paralizu u planu EU da izgradi “prsten prijatelja” od Ukrajine do Tunisa nudeći bliže veze, trgovinu i pomoć.

    Umjesto toga, Kina i Rusija šire investicije i utjecaj. Srbija je u januaru bila prva evropska država koja je primila kineske vakcine protiv koronavirusa za masovnu vakcinaciju.

    EU također indirektno pogoršava tenzije u regionu od 20 miliona ljudi, kažu diplomate, jer su balkanski građani sanjali o pridruživanju EU nakon etničkih ratova devedesetih godina prošlog vijeka kada se Jugoslavija raspala.

    Trupe NATO-a pojačale su u ponedjeljak patrole na Kosovu u blizini graničnih prijelaza koje su blokirali lokalni Srbi gnjevni zbog zabrane ulaska u državu automobila sa srpskim tablicama. Srbija ne priznaje proglašenje nezavisnosti Kosova 2008. godine i započela je vojne manevre u blizini granice.

    “Moraju se loše ponašati da bi bili primijećeni”, rekao je visoki diplomata EU u Briselu uključen u balkansku politiku. “Na Balkanu postoji pogoršanje koje proizlazi iz izgubljenog interesa za prijestolnice EU.”

    EU i Sjedinjene Američke Države zatražile su smirenost, a predsjednica Evropske komisije Ursula von der Leyen započela je u utorak trodnevno putovanje u šest balkanskih zemalja kako bi pokazala predanost izvršne vlasti EU regionu. U svom prvom boravku u Albaniji, von der Leyen je rekla da ostaje pri obećanju da je “budućnost Albanije u EU”.

    Međutim, kredibilitet EU je narušen, posebno nakon što su Francuska i Holandija privremeno zaustavile proces proširenja prije dvije godine, a Bugarska ga sada blokira.

    Kosovo i Srbija osjećaju se iznevjerenim od strane SAD-a, nakon što ih je prije godinu dana pozvao u Bijelu kuću tadašnji predsjednik Donald Trump da potpiše sporazum o normalizaciji ekonomskih odnosa, da bi to ipak uspjelo. EU nije ispunila obećanje da će dozvoliti putovanje bez viza na Kosovo.

    Države koje se zalažu za proširenje, uključujući Austriju, Italiju, Hrvatsku, Sloveniju i baltičke zemlje, zamjeraju Njemačkoj i Francuskoj zbog toga što nisu izvršile pritisak na Bugarsku da ukine veto. Napredak Albanije je također zaustavljen jer je vezan za Sjevernu Makedoniju u procesu proširenja.

    “Sve dok imate toliko država članica, iz ovih ili onih razloga, koje vjeruju da nije u redu dalje proširivati ​​zajednicu EU-a, onda mi zaista ne idemo nikamo”, rekao je John O'Brennan, stručnjak za evropske integracije na Univerzitetu Maynooth u Irskoj.

  • Hrvatska dobila četiri opomene od EU

    Hrvatska dobila četiri opomene od EU

    Hrvatska je dobila četiri zvanične opomene i dva obrazložena mišljenja zbog povreda evropskog zakonodavstva, navodi se u septembarskom paketu odluka koje je objavila Evropska komisija.

    Prva opomena odnosi se na upravljanje otpadom. Naime, Evropska komisija pozvala je Hrvatsku da postupi u skladu sa Okvirnom direktivom o otpadu i prethodnom presudom Suda EU, prenose hrvatski mediji.

    Sud EU presudio je 2. maja 2019. da je Hrvatska više od 140.000 tona proizvodnog ostatka od obrade silikomanganske troske pogrešno kvalifikovala kao “nusproizvod”, a ne kao otpad na lokaciji Biljane Donje.

    Hrvatska nije obezbijedila da se tim otpadom upravlja na način koji ne ugrožava zdravlje ljudi i ne šteti okolini, prenosi “Dnevnik.hr”.

    Hrvatska je, zajedno sa Austrijom, Finskom i Luksemburgom, dobila zvaničnu opomenu, zbog nepravilno prenošenja određenih elemenata pravila EU o borbi protiv terorizma.

    Pravila uključuju odredbe o inkriminisanju i sankcionisanju krivičnih djela povezanih sa terorizmom, kao što je putovanje u inostranstvo radi počinjenja krivičnog djela terorizma, vraćanje u EU ili putovanje unutar EU radi takvih aktivnosti, obučavanje u svrhu terorizma i finansiranja terorističkih aktivnosti.

    Hrvatska je, zajedno sa Finskom, zvanično opomenuta i zbog nedostataka u vezi sa Evropskim nalogom za hapšenje. Postupak je pokrenut protiv te dvije zemlje jer nisu prenijele u svoja zakonodavstva okvirnu odluku o Evropskom nalogu za hapšenje i postupcima predaje između država članica.

    Hrvatska, Malta i Mađarska zvanično su opomenute zbog nepravilnog prenošenja Direktive o sistemima osiguranja depozita. U skladu sa pravilima EU, sistemi osiguranja depozita štite štednju deponenata garancijom depozita u iznosu do 100.000 evra i pomažu u sprečavanju masovnog povlačenja depozita u slučaju propasti banke, što može dovesti do finasijske nestabilnosti.